KWALIFIKACJA TKO8 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 3.
Pociąg o masie 3000 ton na linii zelektryfikowanej powinien obsłużyć pojazd trakcyjny
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Lokomotywa ET22 jest przeznaczona do prowadzenia ciężkich pociągów towarowych na sieci 3 kV DC i ma wysoki uciąg rozruchowy, dlatego w zadaniu o składzie 3000 t na linii zelektryfikowanej wskazuje się ten typ. EU07 i EP09 to lokomotywy lżejsze, a ST44 jest spalinowa.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe są dwa elementy: masa pociągu (3000 ton) oraz fakt, że skład jedzie po linii zelektryfikowanej. W praktyce oznacza to, że rozważany pojazd trakcyjny powinien być lokomotywą elektryczną i jednocześnie mieć parametry pozwalające na prowadzenie ciężkich składów, typowych dla ruchu towarowego.

Odpowiedź "ET22" pasuje do takiego opisu, ponieważ jest kojarzona z pracą w ciężkim ruchu towarowym i z dużym uciągiem, a więc z zadaniami, w których masa brutto składu jest wysoka. Właśnie dlatego w testach doboru lokomotywy do ciężkich pociągów towarowych wskazuje się tę serię jako właściwą.

Pozostałe odpowiedzi są mniej trafne z typowych powodów:

  • "EU07" bywa postrzegana jako lokomotywa uniwersalna, jednak w kontekście bardzo dużej masy składu często nie jest pierwszym wyborem do prowadzenia ciężkich pociągów towarowych.
  • "EP09" kojarzy się przede wszystkim z ruchem pasażerskim i prędkością, a nie z prowadzeniem bardzo ciężkich składów towarowych. Częsty błąd polega na utożsamianiu "większej prędkości" z "lepszą zdolnością do ciągnięcia masy".
  • "ST44" jest lokomotywą spalinową, więc choć może prowadzić ciężkie składy, to nie odpowiada warunkowi linii zelektryfikowanej, gdy pytanie zakłada dobór typowego pojazdu dla takiej infrastruktury.

Warto pamiętać, że rzeczywisty dobór lokomotywy do masy pociągu zależy też od profilu linii (pochylenia), wymaganej prędkości, warunków przyczepności i ograniczeń eksploatacyjnych. W zadaniach testowych zwykle chodzi jednak o ogólne przeznaczenie serii lokomotyw i dopasowanie rodzaju trakcji (elektryczna/spalinowa) do typu linii.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Linia zelektryfikowana to taka, na której energia do napędu pociągów jest dostarczana z sieci trakcyjnej (np. przez pantograf). W praktyce oznacza to możliwość prowadzenia pociągów lokomotywami elektrycznymi i konieczność uwzględnienia kompatybilności z systemem zasilania na danym odcinku.
W zadaniach szkolnych często wykorzystuje się oznaczenia serii jako wskazówkę typu trakcji, ale nie jest to reguła absolutna. Najpewniejsze jest skojarzenie danej serii z typem pojazdu z nauki materiału (np. czy ma pantograf i pracuje pod siecią, czy jest spalinowa).
Im większa masa brutto składu, tym większy wymagany uciąg (szczególnie przy ruszaniu i na wzniesieniach). Lokomotywa o zbyt małym uciągu może mieć problemy z ruszeniem, utrzymaniem prędkości lub spełnieniem rozkładu jazdy. Dlatego ciężkie składy towarowe wymagają "mocniejszych" rozwiązań trakcyjnych.
Uciąg rozruchowy to siła pociągowa dostępna przy ruszaniu z miejsca. Jest kluczowa dla ciężkich pociągów, bo to właśnie start jest najbardziej wymagającym momentem (duże opory i bezwładność składu). W testach dobór lokomotywy często sprowadza się do oceny, czy uciąg jest wystarczający.
Technicznie często jest to możliwe (tor i skrajnia nie wykluczają spalinowej trakcji), ale zwykle nie jest to wybór "typowy" ani ekonomiczny, gdy dostępne są pojazdy elektryczne. W zadaniach egzaminacyjnych "linia zelektryfikowana" najczęściej sugeruje dobór lokomotywy elektrycznej.
Częsty błąd to wybór lokomotywy pasażerskiej, bo kojarzy się z większą prędkością, a nie z uciągiem. Drugi błąd to pomijanie warunku "zelektryfikowana" i wskazanie lokomotywy spalinowej. Trzeci błąd to mylenie serii przez podobne oznaczenia literowo-cyfrowe.
W praktyce egzaminacyjnej odróżnia się je głównie po przeznaczeniu serii omawianym na zajęciach: towarowe mają nacisk na uciąg i prowadzenie ciężkich składów, a pasażerskie na prędkość i pracę z pociągami osobowymi. Warto uczyć się tego jako mapy skojarzeń "seria → zastosowanie".
Sama masa to za mało, gdy trzeba uwzględnić pochylenia profilu linii, ograniczenia prędkości, warunki przyczepności (np. jesień, deszcz), długość składu czy wymagania rozkładowe. W realnej eksploatacji te czynniki potrafią zmienić dobór (np. potrzeba dwóch lokomotyw).
Automatyk SRK zwykle nie dobiera lokomotywy w sensie planowania przewozów, ale powinien rozumieć podstawy ruchu pociągów: typy trakcji, ograniczenia na linii, wpływ masy składu na dynamikę jazdy. Ta wiedza pomaga w analizie sytuacji ruchowych i współpracy z dyżurnymi oraz utrzymaniem.
Najskuteczniejsze są fiszki i tabelki skojarzeń: seria → rodzaj trakcji → typowy ruch (towarowy/pasażerski) → cecha (uciąg/prędkość). Dodatkowo rozwiązuj testy, bo oznaczenia serii powtarzają się. Ucz się też "kontrprzykładów", np. że spalinowa nie pasuje do typowego doboru na linii z siecią.
info

Około 53% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "EU07 i EP09 to lokomotywy lżejsze, a ST44 jest spalinowa."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z trakcji kolejowej (podstawy uciągu i doboru lokomotyw)
  • Materiały szkoleniowe przewoźników i zarządców infrastruktury dotyczące rodzajów pojazdów trakcyjnych
  • Karty charakterystyk/opracowania techniczne serii lokomotyw (uciąg, przeznaczenie, rodzaj trakcji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego