KWALIFIKACJA SPL2 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 14.
Pociąg przyjechał na stację docelową z 1,5-godzinnym opóźnieniem w stosunku do planowanego przyjazdu. Na podstawie fragmentu rozporządzenia zamieszczonego w ramce pasażer, który zapłacił za bilet 150,00 zł, może zażądać od przedsiębiorstwa kolejowego odszkodowania za opóźnienie w minimalnej kwocie wynoszącej
Ilustracja przedstawia fragment rozporządzenia dotyczącego praw i obowiązków pasażerów w ruchu kolejowym, a dokładniej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalna kwota odszkodowania wynika z zastosowania stawki procentowej wskazanej w przytoczonym fragmencie. Dla biletu 150,00 zł liczymy procent: 150,00 × 0,25 = 37,50 zł. Pozostałe kwoty odpowiadają wyższym udziałom ceny biletu (50%, 75% lub 100%), więc nie są minimalne.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba połączyć dwie informacje: czas opóźnienia (1,5 godziny, czyli 90 minut) oraz stawkę minimalnego odszkodowania, która jest podana w dołączonym fragmencie rozporządzenia. Następnie należy przeliczyć tę stawkę na kwotę dla konkretnej ceny biletu.

Przy cenie biletu 150,00 zł i minimalnej stawce 25% obliczenie wygląda tak:

150,00 zł × 25% = 150,00 × 0,25 = 37,50 zł

Dlatego poprawna jest kwota 37,50 zł – jest to dokładnie ćwierć ceny biletu.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • 112,50 zł to 75% ceny biletu. Taka wartość mogłaby wynikać tylko z innej, wyższej stawki procentowej niż minimalna.
  • 75,00 zł to 50% ceny biletu. To również nie jest minimum, lecz kwota odpowiadająca wyższemu poziomowi rekompensaty.
  • 150,00 zł to 100% ceny biletu, czyli pełny zwrot. W pytaniu chodzi o minimalne odszkodowanie za opóźnienie, a nie o maksymalny zwrot w każdej sytuacji.

W praktyce egzaminacyjnej warto zawsze: (1) zamienić godziny na minuty, (2) odczytać właściwy próg czasowy ze źródła, (3) policzyć procent ceny biletu. To ogranicza typowe pomyłki: mylenie 1,5 h z 1 h 5 min oraz wybieranie "dużej" kwoty intuicyjnie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz procent jako ułamek dziesiętny: 25% = 0,25. Następnie pomnóż cenę biletu przez stawkę: 150 × 0,25 = 37,50. To jest kwota odpowiadająca 25% ceny biletu.
1 godzina ma 60 minut. Połowa godziny to 30 minut, więc 1,5 h = 60 + 30 = 90 minut. Na egzaminie takie przeliczenie pomaga dopasować opóźnienie do progu czasowego w przepisach.
To najniższa kwota, jakiej pasażer może żądać w danej sytuacji, jeśli spełnione są warunki z przytoczonych przepisów. Nie chodzi o maksymalną rekompensatę ani o pełny zwrot ceny biletu.
W wielu zadaniach egzaminacyjnych podstawą obliczeń jest cena biletu i stawka procentowa. Zawsze jednak trzeba kierować się tym, co podaje fragment przepisów dołączony do zadania (progi czasu, procent, warunki).
Odszkodowanie to rekompensata za opóźnienie (często liczona procentowo). Zwrot dotyczy oddania ceny biletu, np. gdy pasażer rezygnuje z podróży lub w innych sytuacjach przewidzianych w zasadach przewozu.
Najczęstsze pomyłki to: złe przeliczenie czasu (1,5 h), wybór "dużej" kwoty intuicyjnie, pomylenie stawki minimalnej z wyższą stawką oraz liczenie od niewłaściwej podstawy (np. od sumy kilku biletów bez informacji w zadaniu).
W pytaniach o "minimalną kwotę" najmniejsza wartość często bywa poprawna, ale to ryzykowna strategia. Bezpieczniej jest zawsze policzyć kwotę z podanej stawki procentowej, bo czasem odpowiedzi mogą być podchwytliwe.
Możesz policzyć w pamięci: 10% z 150 to 15, więc 20% to 30, a 5% to 7,5. Razem 25% to 37,5. To szybka metoda kontrolna bez kalkulatora.
Co do zasady robi się to po zakończeniu podróży, mając dane przejazdu i bilet/dowód zakupu. Dokładny tryb, terminy i wymagane dokumenty zależą od przepisów oraz procedur przewoźnika, które w zadaniu mogą być opisane w materiale źródłowym.
Ćwicz schemat: czas opóźnienia → próg w przepisie → stawka procentowa → obliczenie od ceny biletu. Równolegle powtórz procenty i przeliczanie czasu. Wtedy nawet dłuższe zadania tekstowe rozwiązujesz rutynowo.
info

Statystycznie 67% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że minimalna kwota odszkodowania wynika z zastosowania stawki procentowej wskazanej w przytoczonym fragmencie.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Procent" (definicja i zapis procentów) https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent - dostęp 2026-02-27
  • Khan Academy (PL), "Procenty" (materiał: jak liczyć procent liczby) https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic-home/arith-review-percent - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z matematyki (procenty i obliczenia w zadaniach tekstowych)
  • Instrukcje przewoźnika dotyczące trybu składania reklamacji i wypłat rekompensat
  • Zestawy przykładowych zadań egzaminacyjnych z obsługi podróżnych (reklamacje, opóźnienia, zwroty)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego