KWALIFIKACJA CHM4 - TEST WIEDZY NR 8

PYTANIE NR 38.
Podczas analizy próbki wody z jeziora, otrzymałeś wyniki zawierające stężenie azotu amonowego wynoszące 0,5 mg/l. Jaki jest ten wynik w jednostkach milimolów na litr (mmol/l), jeżeli masa molowa azotu amonowego (NH4) wynosi 18 g/mol?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
0,5 mg/L to 0,0005 g/L. Liczbę moli obliczamy z n = m/M: n = 0,0005/18 ≈ 2,78·10-5 mol/L. Po przeliczeniu na milimole: 2,78·10-5 mol/L · 1000 = 0,0278 mmol/L.

Pełne wyjaśnienie:

Chcemy przeliczyć stężenie masowe podane w mg/L na stężenie molowe w mmol/L. Kluczowe są dwa kroki: (1) zamiana jednostek masy, (2) użycie zależności na liczbę moli.

Krok 1: mg/L → g/L
0,5 mg/L = 0,5 · 10-3 g/L = 0,0005 g/L.

Krok 2: g/L → mol/L
Korzystamy ze wzoru n = m/M, gdzie: n – liczba moli w 1 L, m – masa w 1 L, M – masa molowa.
n = 0,0005 g/L ÷ 18 g/mol = 2,777…·10-5 mol/L.

Krok 3: mol/L → mmol/L
1 mol = 1000 mmol, więc: 2,777…·10-5 mol/L · 1000 = 2,777…·10-2 mmol/L = 0,0278 mmol/L.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 0,5 mmol/L pomija przeliczenie przez masę molową; to typowy błąd "zmiany jednostki bez obliczeń".
  • 27,8 mmol/L odpowiadałoby sytuacji, jakby w próbce było dużo więcej substancji; zwykle wynika z pomylenia mg z g albo z błędnego użycia czynnika 1000 w złą stronę.
  • 9 mmol/L nie wynika z poprawnej konwersji i często jest skutkiem przypadkowego dzielenia/mnożenia bez kontroli jednostek.

Wskazówka kontrolna: przy 0,5 mg/L i masie molowej rzędu kilkunastu g/mol wynik w mmol/L powinien być dużo mniejszy niż 1, więc rząd wielkości ~0,01–0,1 mmol/L jest sensowny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw zamień mg/L na g/L (dzieląc przez 1000), potem oblicz mol/L ze wzoru n = m/M, gdzie M to masa molowa w g/mol. Na końcu zamień mol/L na mmol/L, mnożąc wynik przez 1000.
Masa molowa jest zwykle podawana w g/mol. Żeby jednostki się zgadzały we wzorze n = m/M, masa musi być w gramach. Pominięcie zamiany mg→g daje wynik 1000 razy zawyżony.
mol/L to liczba moli substancji w 1 litrze, a mmol/L to liczba milimoli w 1 litrze. Ponieważ 1 mol = 1000 mmol, to 1 mol/L = 1000 mmol/L.
Najczęściej: (1) zmiana jednostki bez obliczeń, (2) pomylenie mol z mmol (czynnik 1000), (3) użycie masy molowej nie tej formy związku/jonu, (4) brak kontroli jednostek na każdym etapie rachunku.
Oceń intuicyjnie: jeśli masz ułamek mg/L i masa molowa kilkanaście–kilkadziesiąt g/mol, to molarność będzie bardzo mała. Wynik większy niż 1 mmol/L zwykle wskazuje błąd w przeliczaniu mg↔g lub mol↔mmol.
To zależy od masy molowej. Dla substancji o masie molowej ok. 18 g/mol będzie to rząd 10-5 mol/L, czyli ułamki 0,1 mmol/L. Sama wartość mg/L bez M nie pozwala ocenić molarności.
mmol/L bywa wygodne w obliczeniach stechiometrycznych (reakcje, równoważniki, ładunek jonów), przy porównywaniu jonów o różnych masach molowych oraz w przygotowywaniu roztworów o zadanej molarności.
Masa molowa łączy "świat masy" i "świat moli". Dzięki niej możesz przeliczyć masę substancji w 1 litrze (g/L) na liczbę moli w 1 litrze (mol/L). Bez niej nie da się wykonać poprawnej konwersji.
Tak, zmieni się tylko przez przedrostek. 1 mol = 106 µmol. Gdy masz wynik w mol/L, mnożysz przez 106, aby uzyskać µmol/L. Uważaj, by nie pomylić µmol (10-6) z mmol (10-3).
Ćwicz schemat: mg→g→mol→mmol, zapisuj jednostki przy każdej liczbie i wykonuj kontrolę rzędu wielkości. Pomagają krótkie serie zadań z masą molową, molarnością i rozcieńczeniami oraz sprawdzanie wyniku na końcu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "0,5 mg/L to 0,0005 g/L. Liczbę moli obliczamy z n = m/M: n = 0,0005/18 ≈ 2,78·10-5 mol/L."

Źródła:

  • IUPAC Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights (CIAAW): Standard Atomic Weights of the Elements (N, H) – https://ciaaw.org/atomic-weights.htm (dostęp: 2026-03-04)
  • NIST: Atomic Weights and Isotopic Compositions (H, N) – https://physics.nist.gov/PhysRefData/Compositions/ (dostęp: 2026-03-04)
  • OpenStax Chemistry 2e: "Moles and Molar Mass" (zależność n = m/M, przeliczenia jednostek) – https://openstax.org/books/chemistry-2e/pages/3-introduction (dostęp: 2026-03-04)

Materiały:

  • Podręcznik chemii analitycznej: rozdział o stężeniach i przeliczaniu jednostek
  • Tablice chemiczne (masy atomowe i molowe) oraz zasady obliczeń stechiometrycznych
  • Materiały dydaktyczne z laboratorium: przygotowywanie roztworów i obliczenia molarności

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego