Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM3 - STYCZEŃ 2021



PYTANIE NR 19.
Podczas nastawiania miana roztworu kwasu solnego na mianowany roztwór zasady sodowej zachodzi reakcja
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podczas nastawiania miana HCl roztworem mianowanym NaOH zachodzi reakcja kwas–zasada.
Jony H+ (z HCl) reagują z jonami OH− (z NaOH), tworząc wodę, a w roztworze pozostaje sól (NaCl). To klasyczne zobojętnianie, nie hydroliza, redoks ani strącanie osadu.

Pełne wyjaśnienie:

W nastawianiu miana roztworu kwasu solnego na mianowany roztwór wodorotlenku sodu (NaOH) wykonuje się miareczkowanie kwasowo-zasadowe. Istotą jest reakcja stechiometryczna między kwasem i zasadą, czyli zobojętnianie.

Można to opisać równaniem cząsteczkowym:

HCl + NaOH → NaCl + H2O

W zapisie jonowym skróconym najważniejszy jest etap tworzenia wody:

H+ + OH− → H2O

Dlaczego nie są poprawne pozostałe odpowiedzi?

  • "hydrolizy" – hydroliza dotyczy reakcji soli z wodą (np. wodorosole, sole słabych kwasów lub zasad), prowadząc do zmiany pH. W samym miareczkowaniu HCl mocną zasadą kluczowe jest łączenie H+ z OH−, a nie rozkład/reakcja soli z wodą.
  • "redoks" – reakcje redoks wymagają zmiany stopni utlenienia. W reakcji HCl z NaOH nie zachodzi utlenianie ani redukcja; to wymiana protonów i tworzenie wody.
  • "wytrącania osadu" – strącanie wymaga powstania trudno rozpuszczalnego produktu. Chlorek sodu jest dobrze rozpuszczalny w wodzie, więc nie obserwuje się osadu; roztwór pozostaje klarowny (przy typowych stężeniach analitycznych).

W praktyce laboratoryjnej rozpoznanie typu reakcji pomaga dobrać właściwy wskaźnik, przewidzieć przebieg krzywej miareczkowania i ocenić, czy w układzie nie pojawią się zjawiska zakłócające (np. redoks lub strącanie), które wymagałyby innej metody oznaczania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest nastawianie miana roztworu w analizie chemicznej?
Nastawianie miana to wyznaczenie rzeczywistego stężenia roztworu poprzez reakcję z roztworem o znanym stężeniu (mianowanym). W miareczkowaniu kwas–zasada polega to na doprowadzeniu do punktu równoważnikowego i obliczeniu stężenia z zależności stechiometrycznych.
Jaką reakcją jest miareczkowanie HCl roztworem NaOH?
To reakcja zobojętniania (kwas–zasada). Jony H+ pochodzące z HCl reagują z jonami OH− z NaOH, tworząc wodę, a w roztworze pozostaje rozpuszczalna sól (NaCl).
Dlaczego reakcja HCl z NaOH nie jest reakcją redoks?
Reakcja redoks wymaga zmiany stopni utlenienia. W układzie HCl–NaOH stopnie utlenienia pierwiastków nie ulegają zmianie; zachodzi jedynie przeniesienie protonu i tworzenie wody, czyli typowa reakcja kwas–zasada.
Czy podczas zobojętniania HCl i NaOH powstaje osad?
Nie. Produktem jest m.in. chlorek sodu (NaCl), który jest dobrze rozpuszczalny w wodzie, więc nie tworzy osadu. Jeżeli pojawia się zmętnienie, zwykle wynika to z zanieczyszczeń lub reakcji ubocznych, a nie z samej neutralizacji.
Co oznacza zapis jonowy H+ + OH− → H2O w miareczkowaniu?
To jonowe równanie skrócone pokazujące sedno zobojętniania: jon wodorowy i jon wodorotlenkowy łączą się, tworząc cząsteczkę wody. Pozostałe jony (np. Na+, Cl−) są jonami obserwatorami.
Jakie błędy najczęściej robi się, klasyfikując reakcję w miareczkowaniu?
Częsty błąd to wybór "hydrolizy", bo w reakcji powstaje woda. Inny to uznanie każdej reakcji w roztworze za redoks. Pomaga sprawdzić: czy zmieniają się stopnie utlenienia (redoks) oraz czy powstaje trudno rozpuszczalny produkt (osad).
Jak rozpoznać, że reakcja jest zobojętnianiem, a nie hydrolizą?
Zobojętnianie to reakcja kwasu z zasadą prowadząca do powstania wody i soli. Hydroliza to reakcja soli z wodą, która może zmieniać pH roztworu. W miareczkowaniu HCl NaOH reagują bezpośrednio jako kwas i zasada, więc to neutralizacja.
Kiedy w analizie chemicznej stosuje się miareczkowanie kwasowo-zasadowe?
Stosuje się je do oznaczania stężenia kwasów i zasad (lub substancji reagujących kwasowo/zasadowo) oraz do standaryzacji roztworów roboczych. Metoda jest szybka, tania i dokładna, jeśli reakcja jest szybka, jednoznaczna i stechiometryczna.
Jakie są warunki poprawnego nastawiania miana roztworu HCl?
Kluczowe są: użycie roztworu mianowanego NaOH, odpowiedni wskaźnik lub pomiar pH, czyste szkło miarowe, poprawne odczyty menisku i dokładne odmierzanie objętości. Ważne jest też ograniczenie błędów, np. pochłaniania CO2 przez NaOH.
Dlaczego NaOH musi być roztworem mianowanym przy nastawianiu miana HCl?
Roztwór mianowany ma znane, wiarygodne stężenie, więc może służyć jako punkt odniesienia. Jeżeli NaOH nie ma pewnego stężenia (np. uległ zmianie przez pochłanianie CO2), nie da się poprawnie wyznaczyć miana HCl na podstawie zużytej objętości.
info

Około 70% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Podczas nastawiania miana HCl roztworem mianowanym NaOH zachodzi reakcja kwas–zasada.Jony H+ (z HCl) reagują z jonami OH− (z NaOH), tworząc wodę, a w roztworze pozostaje sól (NaCl)."

Źródła:

  • ChemLibreTexts: "Acid-Base Titrations" (opis miareczkowań kwas–zasada i reakcji neutralizacji), https://chem.libretexts.org/Bookshelves/Analytical_Chemistry - accessed 2026-02-28
  • OpenStax Chemistry 2e: rozdział dotyczący kwasów i zasad oraz miareczkowań (Acid-Base Titrations), https://openstax.org/details/books/chemistry-2e - accessed 2026-02-28
  • IUPAC Gold Book: hasło "neutralization" (definicja neutralizacji w chemii), https://goldbook.iupac.org/ - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki z chemii analitycznej – rozdziały o miareczkowaniu kwasowo-zasadowym i standaryzacji
  • Skrypty/laboratoria: przygotowanie roztworów mianowanych i nastawianie miana
  • Tablice chemiczne: moc kwasów i zasad, definicje reakcji kwas–zasada
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego