KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 21.
Podczas pomiaru ciśnienia tłoczenia pompy olejowej silnika S-312C uzyskano wynik 330 kPa. Na podstawie kryteriów oceny stanu technicznego pompy jej stan należy ocenić jako
Ilustracja przedstawia tabelę z kryteriami oceny stanu technicznego pomp olejowych silników S-312C i S-4002.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość 330 kPa należy odnieść do kryteriów oceny stanu technicznego pompy olejowej dla silnika S-312C. Jeśli wynik mieści się w zakresie dopuszczalnym dla sprawnej pracy układu smarowania, oznacza to, że pompa zapewnia wymagane ciśnienie i jej stan klasyfikuje się jako nadający się do dalszej eksploatacji.

Pełne wyjaśnienie:

W tym zadaniu sprawdzana jest umiejętność interpretacji wyniku pomiaru ciśnienia oleju w odniesieniu do kryteriów oceny technicznej pompy olejowej dla konkretnego silnika. Sam odczyt manometru (330 kPa) nie jest jeszcze "dobry" lub "zły" bez punktu odniesienia, dlatego kluczowe jest porównanie wyniku z tabelą/zakresami oceny przewidzianymi dla silnika S-312C.

Odpowiedź "nadający się do dalszej eksploatacji" jest poprawna, ponieważ wskazuje na klasyfikację, w której uzyskane ciśnienie spełnia wymagania pracy układu smarowania. W praktyce oznacza to, że pompa wytwarza ciśnienie wystarczające do zapewnienia filmu olejowego na współpracujących powierzchniach (np. łożyskach ślizgowych) i nie ma podstaw, by kwalifikować ją od razu do naprawy lub wymiany.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "bardzo dobry" – ta ocena jest zwykle zarezerwowana dla wyników bliższych wartościom nominalnym w ściśle określonych warunkach pomiaru. Bez spełnienia warunków procedury i bez porównania do progu "bardzo dobry" nie można jej przyjąć.
  • "dobry" – to kategoria pośrednia, która może być myląca, jeśli w danej instrukcji stosuje się inną klasyfikację (np. dopuszczalne/naprawa). Zadanie odwołuje się do "kryteriów oceny stanu technicznego pompy", więc należy wybrać dokładnie tę kategorię, która odpowiada danemu przedziałowi.
  • "przeznaczony do wymiany lub naprawy" – taka decyzja jest podejmowana, gdy ciśnienie jest zbyt niskie (albo niestabilne) w wymaganych warunkach pracy, co grozi niedostatecznym smarowaniem. Dla wyniku zaklasyfikowanego jako dopuszczalny nie ma podstaw do tak radykalnej oceny.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o ciśnienie oleju zawsze zwracaj uwagę na warunki pomiaru (temperatura oleju, obroty, punkt pomiarowy). To one decydują, do którego progu z kryteriów należy odnieść wynik.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To ciśnienie, jakie pompa wytwarza w układzie smarowania, aby olej dotarł do panewek i innych węzłów tarcia. Zbyt niskie ciśnienie grozi niedostatecznym smarowaniem, a zbyt wysokie może wskazywać np. na problem z zaworem przelewowym lub filtracją (zależnie od konstrukcji).
Najczęściej: temperatura oleju (zimny olej daje wyższe ciśnienie), prędkość obrotowa silnika, miejsce podłączenia manometru oraz stan filtra i zaworu przelewowego. Dlatego wynik trzeba porównywać z kryteriami dla tych samych warunków, jakie podaje instrukcja.
Bo progi oceny (np. dopuszczalne, do naprawy) mogą się różnić między silnikami: inne są luzy, wydajność pompy, ustawienia zaworu przelewowego. Bez odniesienia do kryteriów dla danego modelu łatwo popełnić błąd przez przenoszenie norm z innej konstrukcji.
Zależy od tego, jak zdefiniowano kategorie w danej instrukcji. Czasem stosuje się skale opisowe (bardzo dobry/dobry/dopuszczalny), a czasem decyzje serwisowe (eksploatacja/naprawa). Na egzaminie wybiera się odpowiedź zgodną z nazewnictwem użytym w kryteriach.
Nie zawsze. Wysokie ciśnienie może wynikać z zimnego, gęstego oleju, przytkanych kanałów, zatkanego filtra lub zablokowanego zaworu przelewowego. Dlatego sama wartość bez warunków pomiaru i bez oceny stabilności wskazania nie daje pełnej diagnozy.
Typowe przyczyny to: zużycie pompy (większe luzy), nieszczelności po stronie ssącej, zużyte panewki (większe upływy), zbyt rzadki olej, niesprawny zawór przelewowy lub zbyt niski poziom oleju. Diagnostyka zwykle wymaga sprawdzenia kilku elementów, nie tylko pompy.
Gdy w warunkach określonych w instrukcji ciśnienie jest poniżej wartości dopuszczalnej albo szybko spada po rozgrzaniu, a inne przyczyny (olej, filtr, zawór, nieszczelności, luzy łożysk) zostały wykluczone. Decyzję podejmuje się na podstawie progów z kryteriów oceny, nie "na oko".
Warto przećwiczyć: odczyt i zapis wyniku w kPa/bar, typowe miejsca podłączenia manometru, wpływ obrotów i temperatury, a przede wszystkim interpretację według tabel/kryteriów stosowanych w materiałach szkolnych. Pomaga też analiza przykładowych usterek układu smarowania.
Najczęstsze to: pomylenie jednostek (kPa i bar), brak uwzględnienia temperatury oleju, zakładanie że wynik z jednego pomiaru wystarcza do diagnozy, oraz przenoszenie progów z innego silnika. Częsty jest też wybór "dobry" intuicyjnie, mimo że kryteria używają kategorii decyzyjnych.
Zwykle nie. Poza jedną wartością liczy się stabilność wskazania i zachowanie po rozgrzaniu oraz przy zmianie obrotów. W praktyce wykonuje się serię pomiarów zgodnie z procedurą, a jeśli wynik jest graniczny, sprawdza się też filtr, zawór przelewowy i ewentualne nadmierne luzy w silniku.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Wartość 330 kPa należy odnieść do kryteriów oceny stanu technicznego pompy olejowej dla silnika S-312C."

Materiały:

  • Instrukcje serwisowe i obsługowe silników stosowanych w maszynach rolniczych (sekcje: układ smarowania, diagnostyka)
  • Podręczniki z diagnostyki silników spalinowych (pomiar i interpretacja ciśnienia oleju)
  • Materiały szkolne do kwalifikacji ROL.2 dotyczące eksploatacji i oceny stanu technicznego zespołów silnika

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego