Pomiar rezystancji izolacji w instalacji elektrycznej ma na celu ocenę, czy izolacja przewodów i elementów osprzętu nie ma nadmiernych upływności (np. przez zawilgocenie, zabrudzenie, uszkodzenia mechaniczne, starzenie). Taki pomiar nie polega na zwykłym "sprawdzeniu omów" jak w typowym omomierzu, lecz na podaniu na badany obwód napięcia probierczego stałego (DC) i ocenie prądu upływu, z którego wyznacza się rezystancję.
Dlatego najbardziej odpowiedni jest układ pomiarowy z użyciem megomierza (miernika rezystancji izolacji). Megomierz jest zaprojektowany do pracy na bardzo dużych rezystancjach (rzędu megaomów) i do wytwarzania napięcia probierczego właściwego dla badań izolacji. Dzięki temu wynik jest miarodajny dla warunków zbliżonych do rzeczywistej pracy izolacji.
- "Układ pomiarowy z mostkiem Wheatstone'a" jest narzędziem do precyzyjnego pomiaru rezystancji elementów o wartościach stosunkowo niewielkich; nie jest typowym rozwiązaniem do oceny izolacji, bo nie realizuje standardowego badania upływności przy napięciu probierczym.
- "Układ pomiarowy z użyciem miernika uniwersalnego" (multimetru) w trybie omomierza zwykle pracuje na niskim napięciu pomiarowym i jest przeznaczony do innych zastosowań (ciągłość, rezystancje elementów, napięcia i prądy). Może wskazać "przerwę", ale nie zastępuje badania izolacji w instalacjach.
- "Układ pomiarowy z użyciem amperomierza" nie jest metodą pomiaru rezystancji izolacji; sam pomiar prądu bez kontrolowanego napięcia probierczego i bez procedury badania nie daje poprawnej oceny stanu izolacji.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "rezystancja izolacji", "prądy upływu", "badania odbiorcze/okresowe", najczęściej właściwą odpowiedzią jest megomierz lub metoda oparta o podanie napięcia probierczego DC. Zwracaj też uwagę na wymagane przygotowanie obwodu: odłączenie zasilania, odpięcie wrażliwych urządzeń i rozładowanie po pomiarze.