KWALIFIKACJA TKO4 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 4.
Podczas prowadzenia badań geotechnicznych na terenie planowanej budowy linii kolejowej stwierdzono, że grunt składa się głównie z drobnoziarnistego materiału o niskiej przepuszczalności. Właściwości tego gruntu sprawiają, że jest on trudny do stabilizacji. Jaki to rodzaj gruntu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Glina to grunt drobnoziarnisty i spoisty, zwykle o małej przepuszczalności (woda filtruje przez niego wolno). Z tego powodu często sprawia problemy technologiczne i może być trudniejszy do stabilizacji niż grunty niespoiste, takie jak piasek czy żwir. Torf jest organiczny, a w pytaniu opis pasuje do gruntu spoistego.

Pełne wyjaśnienie:

Opis wskazuje na grunt drobnoziarnisty o niskiej przepuszczalności. Takie cechy są typowe dla gruntów spoistych, w których dominują frakcje drobne (np. pyłowe i ilaste), a woda nie odpływa łatwo. W praktyce robót ziemnych i prac przy podtorzu kolejowym może to oznaczać kłopoty z odwodnieniem, dłuższe osuszanie oraz większą wrażliwość na zmiany wilgotności.

Odpowiedź "Glina" pasuje do opisu, ponieważ gliny należą do gruntów drobnoziarnistych/spoistych, zwykle mają małą przepuszczalność i mogą być trudniejsze do stabilizacji (np. ze względu na plastyczność i zależność parametrów od wilgotności).

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do podanych cech:

  • "Piasek" to grunt niespoisty, z reguły bardziej przepuszczalny (łatwiej odprowadza wodę) i zwykle łatwiej go zagęścić oraz ustabilizować z punktu widzenia filtracji.
  • "Żwir" jest jeszcze grubszy od piasku i zazwyczaj ma bardzo dobrą przepuszczalność, więc nie odpowiada opisowi "niskiej przepuszczalności" i "drobnoziarnistości".
  • "Torf" jest gruntem organicznym, często bardzo ściśliwym i słabonośnym, ale klucz w pytaniu to "drobnoziarnisty materiał o niskiej przepuszczalności" (charakterystyka typowa dla gruntów spoistych, a nie dla gruntu organicznego opisywanego zwykle przez zawartość materii organicznej i dużą ściśliwość).

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w opisie pojawia się drobnoziarnistość + niska przepuszczalność, najpierw rozważ grunty spoiste (gliny, iły), a dopiero później grunty organiczne. Grunty niespoiste (piaski, żwiry) kojarz z dobrą filtracją i łatwiejszym odwodnieniem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Grunt drobnoziarnisty to taki, w którym dominują bardzo małe frakcje ziaren (np. pyłowe i ilaste). Zwykle jest to grunt spoisty, o większej podatności na zmiany wilgotności i często o mniejszej przepuszczalności niż piaski i żwiry.
Glina zawiera dużo drobnych cząstek i ma małe pory międzyziarnowe, przez co woda ma utrudnioną drogę przepływu. Dodatkowo w gruntach spoistych woda może być częściowo "związana" z powierzchnią cząstek, co zmniejsza filtrację.
Piasek jest gruntem niespoistym: łatwo się rozsypuje, zwykle dobrze filtruje wodę i jego zachowanie mniej zależy od wilgotności. Glina jest spoista: bywa plastyczna, lepka po zawilgoceniu, słabo przepuszcza wodę i jest wrażliwsza na nawodnienie.
Torf to grunt organiczny i jego właściwości mogą być zmienne. Może sprawiać problemy z nośnością i odwodnieniem, ale w klasycznych zadaniach egzaminacyjnych "drobnoziarnisty + niska przepuszczalność" najczęściej kieruje do gruntów spoistych (np. glin), nie do organicznych.
Za trudny do stabilizacji często uznaje się grunt, którego parametry mocno zależą od wilgotności, ma skłonność do uplastyczniania lub słabo odprowadza wodę. Wtedy uzyskanie wymaganej nośności i jednorodności warstw wymaga dodatkowych zabiegów technologicznych.
Gliny mogą utrudniać odwodnienie, sprzyjać gromadzeniu wody i rozmiękaniu, a przez to spadkowi nośności. Skutkiem mogą być nierówności, osiadania i częstsza konieczność utrzymania. Dlatego ważne są rozwiązania poprawiające odprowadzenie wody.
Wstępnie można ocenić spoistość przez próby "wałeczkowania" i ugniatania: grunty spoiste (np. gliny) często dają się formować w wałeczki i są plastyczne przy odpowiedniej wilgotności. To ocena orientacyjna, a decyzje wymagają badań.
Częsty błąd to wybór "torfu" za każdym razem, gdy opis sugeruje problemy z podłożem. Inny błąd to utożsamianie "drobnoziarnisty" z "piasek drobny" i pomijanie wskazówki o niskiej przepuszczalności, która zwykle wyklucza piaski i żwiry.
Nie zawsze, ale zwykle są łatwiejsze technologicznie w kontekście odwodnienia i zagęszczania niż grunty spoiste. Mogą jednak sprawiać problemy np. przy złym uziarnieniu, zanieczyszczeniach lub przy braku odpowiedniej wilgotności do zagęszczania.
Warto opanować podział na grunty spoiste, niespoiste i organiczne oraz skojarzenia: przepuszczalność, zachowanie przy wilgoci, typowe problemy dla podtorza. Ćwicz zadania opisowe: rozpoznanie gruntu po cechach i wykluczanie opcji po sprzecznych parametrach.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Glina to grunt drobnoziarnisty i spoisty, zwykle o małej przepuszczalności (woda filtruje przez niego wolno)."

Źródła:

  • PN-EN ISO 14688-1, Geotechnika — Rozpoznanie i badania geotechniczne — Identyfikacja i klasyfikacja gruntów — Część 1
  • PN-EN ISO 14688-2, Geotechnika — Rozpoznanie i badania geotechniczne — Identyfikacja i klasyfikacja gruntów — Część 2
  • PN-EN 1997-1, Eurokod 7 — Projektowanie geotechniczne — Część 1: Zasady ogólne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geotechniki dla budownictwa komunikacyjnego (klasyfikacja gruntów, filtracja, nośność)
  • Normy dotyczące identyfikacji i klasyfikacji gruntów (PN-EN ISO 14688)
  • Podstawy projektowania geotechnicznego (Eurokod 7) – ujęcie ogólne

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego