Asertywność w terapii zajęciowej oznacza komunikację, która szanuje granice i potrzeby pacjenta, a jednocześnie pozwala terapeucie działać profesjonalnie i celowo. Gdy pacjent wyraża niezadowolenie z aktywności, kluczowe są trzy kroki: (1) uznanie i nazwanie emocji (np. "widzę, że to frustrujące"), (2) zebranie krótkiej informacji, co dokładnie nie odpowiada, oraz (3) wspólne poszukiwanie rozwiązania, np. zaproponowanie alternatywnej aktywności lub modyfikacji zadania (stopień trudności, czas, materiały, forma pracy).
Odpowiedź "Wyraź swoje zrozumienie dla jego frustracji i zaproponuj alternatywną aktywność." jest poprawna, bo podtrzymuje relację terapeutyczną, wzmacnia poczucie wpływu pacjenta i zwiększa szansę na utrzymanie zaangażowania w proces.
Pozostałe propozycje są nieprawidłowe, ponieważ:
- "Ignoruj jego uwagi i kontynuuj zaplanowaną aktywność." — pomija komunikat pacjenta, co zwykle obniża motywację i może prowadzić do biernego oporu lub przerwania współpracy.
- "Powiedz mu, że jesteś terapeutą i wiesz, co jest dla niego najlepsze." — odwołuje się do siły/pozycji, nie do dialogu. To sprzyja konfliktowi i narusza zasadę współdecydowania oraz autonomii pacjenta.
- "Powiedz mu, że jeśli mu się nie podoba, może opuścić sesję." — jest reakcją odrzucającą i karzącą, która eskaluje napięcie i może utrwalać unikanie trudnych aktywności zamiast uczyć konstruktywnego radzenia sobie.
Wskazówka egzaminacyjna: w odpowiedziach asertywnych szukaj połączenia empatii i konkretnego, spokojnego działania (propozycja wyboru, modyfikacja planu, ustalenie dalszych kroków), bez ignorowania i bez gróźb.
