KWALIFIKACJA GIW1 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 16.
Podczas szczelinowania hydraulicznego koncentracja piasku w cieczy szczelinującej powinna wynosić 280 kg/m3. Ile piasku należy przygotować, jeżeli podczas zabiegu zużyte zostanie 56 m3 cieczy szczelinującej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Masa piasku to iloczyn koncentracji i objętości cieczy: 280 kg/m³ × 56 m³ = 15 680 kg. Następnie przeliczamy kilogramy na tony (1 t = 1000 kg): 15 680 kg ÷ 1000 = 15,68 t. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego przeliczenia jednostek lub pomyłki w mnożeniu.

Pełne wyjaśnienie:

W tym zadaniu obliczasz zapotrzebowanie na materiał podsadzkowy (piasek, czyli propant) na podstawie jego koncentracji masowej w cieczy szczelinującej. W praktyce szczelinowania hydraulicznego koncentracja piasku w cieczy jest kluczowa, bo to piasek po spadku ciśnienia podtrzymuje wytworzone szczeliny i umożliwia przepływ płynów złożowych.

1) Zastosuj zależność
Jeżeli koncentracja wynosi 280 kg/m³, to znaczy, że w każdym 1 m³ cieczy jest 280 kg piasku. Dla całej objętości V = 56 m³ masa piasku wynosi:

m = c × V
m = 280 kg/m³ × 56 m³ = 15 680 kg

2) Przelicz kg na t
W odpowiedziach jednostką jest tona metryczna (t), gdzie 1 t = 1000 kg. Zatem:

15 680 kg ÷ 1000 = 15,68 t

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 1,857 t – typowy efekt złego przeliczenia lub "ucieczki zera" (np. potraktowanie 56 jako 6,6 albo błędne dzielenie przez 10 000).
  • 1,456 t – wynik może powstać przy błędnym założeniu, że 280 kg/m³ to 28 kg/m³ lub przy pomyleniu rzędu wielkości w konwersji kg→t.
  • 18,57 t – sugeruje zawyżenie przez błędne mnożenie albo użycie innej (niepodanej w zadaniu) koncentracji.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze kontroluj jednostki: po przemnożeniu (kg/m³ × m³) musisz otrzymać kg, a dopiero potem zamieniasz kg na t przez podzielenie przez 1000. Taki "test jednostek" szybko wykrywa większość pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza, że w każdym 1 m³ cieczy szczelinującej znajduje się 280 kg piasku (propantu). To jest koncentracja masowa, przydatna do szybkiego wyliczenia zapotrzebowania materiałowego: masa = koncentracja × objętość.
Użyj wzoru: m = c × V, gdzie c to koncentracja (kg/m³), a V to objętość cieczy (m³). Wynik dostaniesz w kilogramach, a jeśli trzeba w tonach, podziel przez 1000.
To kontrola jednostek: (kg/m³) × (m³) = kg, ponieważ m³ w liczniku i mianowniku się skraca. Dzięki temu wiesz, że liczysz masę w kg, a dopiero potem przeliczasz na tony.
W Polsce na egzaminach zwykle używa się tony metrycznej: 1 t = 1000 kg. Żeby przejść z kg na t, dzielisz przez 1000. Żeby przejść z t na kg, mnożysz przez 1000.
Nie zawsze. Obliczenie daje zapotrzebowanie teoretyczne dla podanych danych, ale w praktyce często przewiduje się zapas na straty, zmiany programu zabiegu i ciągłość podawania propantu. Na egzaminie liczysz jednak dokładnie z danych.
Propant (często piasek) to materiał podsadzkowy wtłaczany z cieczą do szczelin. Po spadku ciśnienia ma utrzymać szczeliny otwarte, aby zwiększyć przewodność i ułatwić dopływ płynów złożowych do otworu.
Najczęściej: pominięcie konwersji kg→t, zgubienie zera w mnożeniu, mylenie m³ z litrami oraz wybór odpowiedzi "na oko" bez sprawdzenia rzędu wielkości. Pomaga zapisanie jednostek przy każdym kroku.
Bo 56 m³ to duża objętość (56 000 litrów), a 280 kg/m³ oznacza sporą ilość materiału w każdym metrze sześciennym. Iloczyn daje 15 680 kg, czyli kilkanaście ton. Ocena rzędu wielkości chroni przed błędem.
W tym zadaniu nie. Podano już koncentrację piasku w jednostkach kg/m³ cieczy, więc wystarczy objętość cieczy. Gęstość byłaby potrzebna, gdyby koncentrację podano np. procentowo lub w innej postaci.
Ćwicz schemat: 1) zapisz dane z jednostkami, 2) wybierz prosty wzór (m = c × V), 3) policz w kg, 4) przelicz na t, 5) sprawdź rząd wielkości. To minimalizuje błędy z pośpiechu.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Masa piasku to iloczyn koncentracji i objętości cieczy: 280 kg/m³ × 56 m³ = 15 680 kg. Następnie przeliczamy kilogramy na tony (1 t = 1000 kg): 15 680 kg ÷ 1000 = 15,68 t."

Źródła:

  • Wikipedia: Hydraulic fracturing – opis cieczy szczelinującej i roli proppantu, https://en.wikipedia.org/wiki/Hydraulic_fracturing (dostęp: 2026-02-24)
  • SLB Oilfield Glossary: Proppant – definicja i rola materiału podsadzkowego, https://glossary.slb.com/en/terms/p/proppant (dostęp: 2026-02-24)
  • Bureau international des poids et mesures (BIPM): The International System of Units (SI) – relacje jednostek masy (kg) i wielokrotności, https://www.bipm.org/en/measurement-units/si-base-units (dostęp: 2026-02-24)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z górnictwa otworowego dotyczące zabiegów stymulacji złoża
  • Instrukcje/opracowania technologiczne dotyczące szczelinowania hydraulicznego (opis roli propantu i koncentracji)
  • Zadania rachunkowe z przeliczania jednostek SI (kg, t, m³) w kontekście inżynierskim

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego