KWALIFIKACJA MOT2 + MOT5 + MOT6 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 45.
Podczas tankowania pojazdu zasilanego paliwem propan - butan należy zachować środki bezpieczeństwa ze względu na zagrożenie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowe jest "wybuchem", ponieważ propan-butan (LPG) jest paliwem silnie palnym, a jego pary tworzą z powietrzem mieszaninę wybuchową. Podczas tankowania nawet niewielki wyciek i kontakt z iskrą lub płomieniem może doprowadzić do zapłonu i eksplozji.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas tankowania pojazdu zasilanego LPG (propan-butan) kluczowym zagrożeniem jest wybuch. Wynika to z tego, że LPG jest paliwem palnym, a po uwolnieniu do atmosfery może mieszać się z powietrzem. W odpowiednich proporcjach powstaje mieszanina, która po pojawieniu się źródła zapłonu (iskra elektryczna, otwarty ogień, niedozwolone urządzenia) może gwałtownie się zapalić, a w skrajnych przypadkach eksplodować.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "zapyleniem" – zapylenie jest typowe dla procesów takich jak szlifowanie, cięcie czy obróbka materiałów sypkich. Tankowanie LPG nie generuje pyłu; zagrożenie dotyczy gazu i par paliwa.
  • "skażenia terenu" – wyciek paliwa może powodować skutki środowiskowe, ale w przypadku LPG najistotniejszym i bezpośrednim ryzykiem w momencie tankowania jest możliwość zapłonu/wybuchu. To zagrożenie determinuje podstawowe środki bezpieczeństwa.
  • "zatruciem" – LPG nie jest klasyfikowane przede wszystkim jako substancja silnie toksyczna w typowym rozumieniu, natomiast w zamkniętych przestrzeniach może wypierać tlen i stwarzać ryzyko niedotlenienia. W realiach tankowania na stacji paliw priorytetem pozostaje jednak ryzyko zapłonu i wybuchu mieszaniny gaz–powietrze.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać regułę: paliwa gazowe + wyciek + powietrze + źródło zapłonu oznaczają przede wszystkim zagrożenie wybuchem. Dlatego procedury tankowania koncentrują się na eliminacji zapłonu oraz kontroli szczelności i prawidłowego podłączenia/odłączenia pistoletu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
LPG to mieszanina propanu i butanu stosowana jako paliwo (autogaz). Podczas tankowania niebezpieczeństwo wynika z palności: nawet mały wyciek może stworzyć z powietrzem mieszaninę, która po zetknięciu z iskrą lub płomieniem może się gwałtownie zapalić, a w skrajnych warunkach doprowadzić do wybuchu.
Bo podstawowy mechanizm ryzyka to powstanie mieszaniny gazu z powietrzem i jej zapłon. Wystarczy źródło zapłonu (iskra, płomień, niedozwolone urządzenie), aby doszło do szybkiego spalania. To zagrożenie jest bezpośrednie i determinuje zakazy oraz procedury bezpieczeństwa na stanowisku tankowania.
Najgroźniejsze są otwarty ogień, żarzące się elementy, iskry elektryczne i elektrostatyczne oraz urządzenia, które mogą iskrzyć. W praktyce oznacza to m.in. bezwzględny zakaz palenia oraz unikanie działań, które mogą wytworzyć iskrę w pobliżu miejsca tankowania.
W typowych warunkach tankowania na zewnątrz priorytetem jest ryzyko zapłonu/wybuchu. Zatrucie w sensie toksyczności nie jest tu najważniejsze, natomiast w zamkniętych lub słabo wentylowanych przestrzeniach wyciek gazu może wypierać tlen i prowadzić do niedotlenienia. Dlatego ważna jest wentylacja i szybka reakcja na wyciek.
Najważniejsze są: eliminacja źródeł zapłonu (np. zakaz palenia), prawidłowa obsługa pistoletu i zaworu, zachowanie ostrożności przy podłączaniu/odłączaniu oraz przerwanie tankowania przy podejrzeniu nieszczelności. Celem jest niedopuszczenie do powstania i zapłonu mieszaniny gaz–powietrze.
Należy potraktować to jak sygnał możliwego wycieku: przerwać tankowanie zgodnie z procedurą stanowiska, oddalić źródła zapłonu i powiadomić obsługę stacji. Nie wolno "sprawdzać" wycieku ogniem ani wykonywać czynności mogących wywołać iskrę. Priorytetem jest bezpieczeństwo ludzi i ograniczenie ryzyka zapłonu.
Nie, zapylenie dotyczy procesów wytwarzających pył (np. szlifowanie, cięcie, obróbka materiałów). Tankowanie LPG to praca z paliwem gazowym, więc zagrożenia są inne: przede wszystkim możliwość zapłonu i wybuchu mieszaniny gaz–powietrze oraz skutki wycieku w niekorzystnych warunkach.
Wyciek paliwa może mieć skutki środowiskowe, ale pytanie dotyczy typowego, bezpośredniego zagrożenia wymagającego szczególnych środków bezpieczeństwa podczas samego tankowania. Dla LPG tym zagrożeniem jest zapłon/wybuch. To dlatego na stanowisku tankowania nacisk kładzie się na unikanie ognia i iskier.
Często wybierają "zatrucie", bo kojarzą gaz z zatruciami (np. czadem), albo "skażenie", bo temat ekologii jest popularny. Innym błędem jest przenoszenie zagrożeń z warsztatu (zapylenie) na stację paliw. Warto zawsze zadać sobie pytanie: co jest najbardziej bezpośrednim skutkiem wycieku paliwa gazowego?
Ucz się mechanizmów zagrożeń, a nie samych haseł: paliwo gazowe + powietrze + źródło zapłonu = ryzyko wybuchu. Powtórz też podstawowe pojęcia BHP (źródła zapłonu, nieszczelność, wentylacja) i przećwicz rozróżnianie zagrożeń typowych dla warsztatu od zagrożeń na stacji paliw.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 80% zdających egzamin. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Prawidłowe jest "wybuchem", ponieważ propan-butan (LPG) jest paliwem silnie palnym, a jego pary tworzą z powietrzem mieszaninę wybuchową."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące pracy z paliwami i gazami palnymi (LPG)
  • Instrukcje bezpieczeństwa dostępne na stacjach paliw (zasady tankowania LPG)
  • Podstawy chemii/fizyki: palność, strefy wybuchowości, mieszaniny gaz–powietrze

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego