KWALIFIKACJA BUD1 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 23.
Podczas układania zbrojenia ławy fundamentowej zużyto 35 kg stali klasy A-0. Pierwotnie planowano zużycie 30 kg. Jeżeli 1 tona tej stali kosztowała 2 400 zł, to koszt zużytego zbrojenia wzrósł o
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Różnica zużycia stali to 35 kg − 30 kg = 5 kg.
Cena 1 kg wynosi 2400 zł / 1000 kg = 2,4 zł/kg.
Wzrost kosztu to 5 kg × 2,4 zł/kg = 12 zł, czyli tyle wynosi zwiększenie wydatku względem planu.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie dotyczy wzrostu kosztu wynikającego z większego zużycia stali niż planowano. Najpierw trzeba ustalić, o ile wzrosło zużycie materiału:

1) Różnica masy
Zużyto 35 kg, planowano 30 kg, więc nadwyżka to:
35 − 30 = 5 kg.

2) Cena jednostkowa
Podano cenę za 1 tonę. Ponieważ 1 tona = 1000 kg, to cena 1 kg wynosi:
2400 zł / 1000 = 2,4 zł/kg.

3) Obliczenie wzrostu kosztu
Interesuje nas koszt dodatkowych 5 kg, a nie koszt całego zbrojenia. Zatem:
5 kg × 2,4 zł/kg = 12 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 24 zł – taki wynik mógłby powstać po podwojeniu właściwego wyniku lub przy pomyłce w obliczeniach (np. przyjęciu 10 kg nadwyżki zamiast 5 kg).
  • 120 zł – typowy skutek błędu jednostek (np. przyjęcia ceny 24 zł/kg zamiast 2,4 zł/kg) albo dodania zera w mnożeniu.
  • 240 zł – może wynikać z jeszcze większej pomyłki w przeliczeniu tony na kilogramy lub z błędnego założenia, że 2400 zł dotyczy 100 kg, a nie 1000 kg.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "tona", prawie zawsze pierwszym krokiem jest przeliczenie na kilogramy, a następnie policzenie różnicy względem planu (jeśli pytanie dotyczy wzrostu/spadku kosztu).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby przeliczyć cenę z tony na kilogram, podziel cenę za 1 tonę przez 1000, bo 1 tona to 1000 kg. Przykład: 2400 zł/t ÷ 1000 = 2,4 zł/kg. Dopiero potem licz koszt dla podanej masy w kilogramach.
"Wzrósł o" oznacza różnicę między kosztem rzeczywistym a planowanym. Nie liczysz kosztu całkowitego zużytego materiału, tylko koszt dodatkowej ilości ponad plan (nadwyżki) pomnożony przez cenę jednostkową.
Najpierw liczysz nadwyżkę masy: zużycie − plan. Potem wyznaczasz cenę jednostkową (np. zł/kg). Na końcu: nadwyżka (kg) × cena (zł/kg) = wzrost kosztu. To najczęstszy schemat w zadaniach kosztowych.
Bo pytanie dotyczy wzrostu kosztu względem planu, a nie kosztu całkowitego. Koszt całkowity 35 kg nie odpowiada na pytanie "o ile wzrosło". Trzeba odjąć planowane 30 kg i policzyć tylko koszt dodatkowych 5 kg.
Najczęściej uczniowie zapominają, że 1 tona = 1000 kg, i traktują cenę za tonę jak cenę za kilogram. Drugi błąd to pomylenie 1000 z 100. Warto zawsze zapisać wprost: 2400 zł/t = 2400 zł/1000 kg.
Tak. Najpierw różnica masy: 35 − 30 = 5 kg. Następnie 2400 zł/t to 2,4 zł/kg (bo 2400/1000). Na końcu 5 × 2,4 = 12. To rachunek, który da się wykonać w pamięci, pilnując przecinka.
Możesz oszacować: 2400 zł/t to około 2–3 zł za kg. Nadwyżka to 5 kg, więc wzrost powinien być rzędu 10–15 zł. Jeśli wychodzi 120 zł lub 240 zł, to prawdopodobnie popełniono błąd przeliczenia tony na kilogramy.
Najczęściej przy rozliczeniach materiałów, kontroli kosztów i porównaniu przedmiaru z wykonaniem. Gdy faktyczne zużycie stali odbiega od planu, kierownik robót lub kosztorysant ocenia wpływ odchyłki na budżet i szuka przyczyn (np. zmiany projektu, docinki, odpady).
Potrzebujesz masy stali (kg lub t) oraz ceny jednostkowej (zł/kg lub zł/t). Jeśli cena jest za tonę, trzeba ją przeliczyć na kg. Przy pytaniu o zmianę kosztu potrzebujesz też wartości planowanej, aby policzyć różnicę zużycia.
Ćwicz schemat: różnica ilościcena jednostkowakoszt różnicy. Utrwal przeliczenia: t↔kg i m↔cm. Rozwiązuj krótkie zadania z kosztów stali, betonu i robocizny, zapisując jednostki przy każdej liczbie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 56% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Różnica zużycia stali to 35 kg − 30 kg = 5 kg.Cena 1 kg wynosi 2400 zł / 1000 kg = 2,4 zł/kg.Wzrost kosztu to 5 kg × 2,4 zł/kg = 12 zł, czyli tyle wynosi zwiększenie wydatku względem planu."

Materiały:

  • Podstawy kosztorysowania robót budowlanych (materiały, zużycie, ceny jednostkowe)
  • Ćwiczenia z przeliczania jednostek i kosztów materiałów (zł/kg, zł/t)
  • Podręczniki/kompendia dla betoniarza-zbrojarza w zakresie obmiaru i rozliczeń materiałowych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego