KWALIFIKACJA CHM4 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 23.
Podłoża mikrobiologiczne wykonuje się na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podłoża mikrobiologiczne przeznaczone do hodowli na podłożu stałym najczęściej rozlewa się i prowadzi na płytkach Petriego, bo zapewniają dużą, płaską powierzchnię do posiewu i obserwacji kolonii.
Inne wymienione przedmioty służą innym czynnościom (np. preparaty mikroskopowe lub prace pomocnicze), a nie standardowej hodowli na agarze.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce laboratoryjnej podłoża mikrobiologiczne mogą mieć różną postać: płynną, półpłynną lub stałą (najczęściej zestaloną agarem). W pytaniu chodzi o typowy sposób pracy z podłożem stałym, na którym wykonuje się posiew i obserwuje wzrost drobnoustrojów w postaci kolonii.

Dlatego poprawne jest wskazanie: "płytkach Petriego". Płytka Petriego to podstawowe naczynie do hodowli na agarze: umożliwia rozlanie warstwy podłoża, wykonanie posiewu (np. redukcyjnego) oraz późniejszą ocenę morfologii kolonii, ich liczby i ewentualnej kontaminacji. Dodatkowo pozwala na stosunkowo łatwe znakowanie, inkubację i porównywanie wyników.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, bo dotyczą szkła o innym przeznaczeniu:

  • "płytkach Dreschla" – to element szkła używany w innych zastosowaniach laboratoryjnych (np. związanych z przepuszczaniem gazu przez ciecz), a nie jako standardowe naczynie do rozlewu podłoża i hodowli kolonii.
  • "szkiełkach zegarkowych" – służą głównie do prac pomocniczych, takich jak odważanie, odparowywanie małych ilości cieczy lub przykrywanie zlewek; nie są standardowym naczyniem do prowadzenia hodowli na agarze i uzyskiwania izolowanych kolonii.
  • "szkiełkach mikroskopowych" – są przeznaczone do przygotowywania preparatów do obserwacji pod mikroskopem (np. rozmazy, barwienia), czyli do etapu oceny mikroskopowej, a nie do etapu hodowli na podłożu stałym.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli widzisz pytanie o "podłoża mikrobiologiczne" i w odpowiedziach pojawia się płytka Petriego, zwykle dotyczy to posiewu na podłożu stałym. Gdy pytanie dotyczy podłoży płynnych lub skosów agarowych, pojawiają się raczej probówki lub kolby, a nie szkło do mikroskopii.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Płytka Petriego to płaskie, okrągłe naczynie z pokrywką, w którym najczęściej rozlewa się podłoża agarowe. Służy do wykonywania posiewów, inkubacji i obserwacji wzrostu drobnoustrojów w postaci kolonii oraz do oceny czystości hodowli.
Najczęściej na płytkach Petriego przygotowuje się podłoża stałe (zestalone agarem), bo potrzebują płaskiej powierzchni do posiewu i wzrostu kolonii. Podłoża płynne zwykle przygotowuje się w probówkach lub kolbach, a skosy agarowe w probówkach.
Szkiełka mikroskopowe służą do wykonywania preparatów do oglądania pod mikroskopem (np. rozmazy, barwienia). Nie zapewniają odpowiedniej powierzchni i warunków do rozlania agaru oraz inkubacji kolonii, więc nie są standardowym nośnikiem podłoża hodowlanego.
Częsty błąd polega na myleniu etapu hodowli z etapem obserwacji mikroskopowej. Hodowlę na podłożu stałym wykonuje się na płytkach, a mikroskopię robi się na preparatach ze szkiełek. Warto zawsze rozpoznać, o który etap pracy pyta zadanie.
W praktyce spotyka się m.in. posiew powierzchniowy (np. redukcyjny w celu uzyskania pojedynczych kolonii) oraz posiew wgłębny (zalewowy) w agarze. Dobór techniki zależy od celu: izolacja czystej kultury, zliczanie kolonii lub ocena cech wzrostu.
Probówki stosuje się m.in. dla podłoży płynnych (namnażanie), dla podłoży półpłynnych (np. badanie ruchliwości) oraz dla skosów agarowych (przechowywanie, namnażanie na małej powierzchni). To inna organizacja pracy niż klasyczna hodowla kolonii na płytkach.
Tak. Rodzaj naczynia (płytka) nie ogranicza funkcji podłoża: na płytkach przygotowuje się zarówno podłoża podstawowe, jak i wybiórcze, selektywne czy różnicujące. Kluczowe jest, aby podłoże było stałe (agarowe) i prawidłowo przygotowane oraz wysterylizowane.
Powinno być jednorodne, bez pęcherzy i zanieczyszczeń, o właściwej grubości warstwy, z prawidłowym pH i bez nadmiernej kondensacji wody. Istotna jest też jałowość: każda kontaminacja na płytce może zafałszować wynik posiewu i interpretację kolonii.
Pokrywka ogranicza ryzyko zanieczyszczenia materiału z powietrza oraz zmniejsza wysychanie podłoża. Podczas inkubacji płytki często układa się odwrócone, aby skropliny nie spływały na powierzchnię agaru i nie rozpraszały posiewu.
Najlepiej uczyć się przez skojarzenie: hodowla/kolonie → płytka Petriego; mikroskopia/preparat → szkiełko mikroskopowe; odważanie/odparowanie → szkiełko zegarkowe. Pomaga też praktyczne rozpoznawanie szkła i przypisywanie mu zastosowań.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 56% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • Cappuccino J.G., Welsh C.T., "Microbiology: A Laboratory Manual", rozdziały dotyczące przygotowania podłoży i technik posiewu (sekcja o agar plates i Petri dishes), Pearson (różne wydania).
  • Forbes B.A., Sahm D.F., Weissfeld A.S., "Bailey & Scott's Diagnostic Microbiology", część o hodowli i podłożach stałych (agar plates / Petri plates), Elsevier (różne wydania).

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z mikrobiologii ogólnej oraz diagnostyki mikrobiologicznej (część: hodowla i podłoża)
  • Instrukcje laboratoriów dydaktycznych: przygotowanie podłoży agarowych i techniki posiewów
  • Ćwiczenia praktyczne: rozpoznawanie szkła laboratoryjnego i dobór do czynności

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego