KWALIFIKACJA SPO2 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 25.
Podopieczna z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym nie potrafi samodzielnie przygotować kanapek i zrobić sobie herbaty. W tej sytuacji opiekun powinien przeprowadzić z podopieczną trening
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opis wskazuje na trudność w przygotowaniu prostego posiłku i napoju (kanapki, herbata), czyli na deficyt w umiejętnościach kuchennych.
W takiej sytuacji adekwatny jest trening kulinarny, ukierunkowany na naukę i utrwalanie sekwencji czynności oraz bezpieczne korzystanie ze sprzętów.

Pełne wyjaśnienie:

W przedstawionej sytuacji problem dotyczy konkretnej grupy czynności dnia codziennego: przygotowania prostych posiłków i napojów (zrobienie kanapek oraz herbaty). To są umiejętności praktyczne wykonywane w kuchni, wymagające planowania kolejnych kroków, organizacji stanowiska oraz zachowania bezpieczeństwa (np. przy gorącej wodzie).

Dlatego właściwy jest trening kulinarny, który polega na uczeniu i powtarzaniu: doboru produktów, kolejności działań, porcjowania, smarowania pieczywa, przygotowania napoju, a także zasad bezpieczeństwa. W opiece wspierającej ważne jest stopniowanie trudności i wspieranie samodzielności: od instruktażu słownego, przez pokaz, po samodzielne wykonanie z kontrolą.

Odpowiedź "budżetowy" nie pasuje, ponieważ dotyczy gospodarowania pieniędzmi (planowania wydatków, zakupów w sensie finansowym), a nie samego wykonania czynności kuchennych. Odpowiedź "techniczny" jest zbyt ogólna i zwykle odnosi się do obsługi urządzeń/napraw lub kompetencji technicznych, a tu celem jest przygotowanie posiłku, nie nauka "techniki" jako odrębnego treningu. Odpowiedź "higieniczny" dotyczy higieny osobistej (np. mycie, toaleta, pielęgnacja), a w opisie trudność dotyczy jedzenia i napoju, nie czynności higienicznych.

W praktyce opiekun może dodatkowo zadbać o: uproszczenie instrukcji, używanie piktogramów, stałe miejsce przyborów, ograniczenie rozpraszaczy oraz ocenę ryzyka (np. czajnik elektryczny i zabezpieczenia przed oparzeniem). Taki dobór treningu odpowiada zasadzie dopasowania wsparcia do konkretnego deficytu funkcjonalnego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Trening kulinarny to ćwiczenie umiejętności przygotowania prostych posiłków i napojów, krok po kroku. Obejmuje planowanie kolejności działań, dobór produktów, organizację stanowiska oraz bezpieczeństwo (np. przy gorącej wodzie). Celem jest wzrost samodzielności w codziennym funkcjonowaniu.
Wybór zależy od tego, jakiej czynności nie potrafi wykonać podopieczny. Jeśli trudność dotyczy jedzenia, napojów, kanapek czy użycia czajnika, wskazuje to na obszar kuchenny. Trening higieniczny dotyczy mycia, toalety, pielęgnacji ciała i nawyków higienicznych, a nie gotowania.
Trening budżetowy dotyczy gospodarowania pieniędzmi: planowania wydatków, oszczędzania, rozumienia cen, płacenia i kontroli zakupów. W opisie problemem jest wykonanie czynności kuchennych, a nie zarządzanie finansami. Dlatego trening budżetowy nie rozwiązuje wskazanego deficytu.
Najczęściej ćwiczy się stałą sekwencję: przygotowanie kubka, włożenie torebki lub liści, nalanie wody (z zachowaniem zasad bezpieczeństwa), ustawienie czasu parzenia, dosłodzenie lub dodanie cytryny, sprzątnięcie stanowiska. Ważne jest stopniowanie pomocy: od pokazu, przez podpowiedzi, po samodzielne wykonanie.
Tak, często jest to możliwe, jeśli trening jest dostosowany: krótkie instrukcje, powtarzalność, podział na małe kroki i systematyczne utrwalanie. Pomaga też stała organizacja produktów i narzędzi oraz wizualne podpowiedzi (np. obrazki). Kluczowe jest tempo pracy i cierpliwe wzmacnianie postępów.
Częste błędy to: zbyt szybkie tempo, podawanie wielu poleceń naraz, wyręczanie zamiast wspierania, brak stałej rutyny oraz pomijanie bezpieczeństwa. Niekiedy opiekun nie obserwuje, na którym etapie pojawia się trudność, i nie dostosowuje poziomu pomocy. Skuteczniejszy jest trening krokowy i konsekwentny.
Bezpieczeństwo obejmuje m.in.: stabilne ustawienie czajnika, kontrolę kabla, unikanie przelewania, użycie łatwego w obsłudze sprzętu, nadzór przy nalewaniu gorącej wody oraz uczenie zasad "najpierw stawiam kubek, potem wlewam". Warto też zorganizować miejsce pracy tak, by ograniczyć ryzyko potknięcia i oparzeń.
Określenie "trening techniczny" bywa rozumiane jako nauka obsługi urządzeń lub czynności wymagających sprawności technicznej (np. proste sprzęty domowe). W kontekście opieki kluczowe jest jednak dopasowanie nazwy treningu do deficytu. Gdy problem dotyczy przygotowania posiłku, właściwsze jest ujęcie kulinarne.
Najlepiej zapisywać: zakres czynności (co robi samodzielnie), poziom wsparcia (instrukcja, pokaz, pomoc fizyczna), czas wykonania, trudności (np. kolejność kroków) i kwestie bezpieczeństwa. Pomocne są krótkie, porównywalne notatki z kolejnych dni. Dokumentacja ułatwia planowanie kolejnych etapów treningu.
Warto uczyć się przez dopasowanie: deficyt → rodzaj treningu. Zrób listę czynności (higiena, jedzenie, finanse, porządek, komunikacja) i przypisz do nich nazwy treningów. Ćwicz na krótkich opisach przypadków i zawsze szukaj w treści "co dokładnie nie wychodzi". To ogranicza wybór intuicyjny.
info

Statystycznie 75% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu treningu czynności dnia codziennego (ADL/IADL) w opiece
  • Podręczniki/opracowania dotyczące terapii zajęciowej i treningu umiejętności praktycznych
  • Scenariusze zajęć: nauka przygotowania prostych posiłków i napojów z uwzględnieniem bezpieczeństwa

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego