KWALIFIKACJA GIW9 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 28.
Pojemniki tworzące zaporę przedstawioną na fotografii należy wypełnić
Ilustracja przedstawia wnętrze kopalni z widocznymi pojemnikami ustawionymi na drewnianej platformie.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pojemniki tworzące tego typu zaporę wypełnia się wodą, aby uzyskać masę i stabilność konstrukcji oraz efekt odcięcia/ochrony w wyrobisku. Wypełnienia sypkie (piasek, pył) lub plastyczne (glina) nie spełniają tej samej funkcji w rozwiązaniu opartym o pojemniki przeznaczone do napełniania cieczą.

Pełne wyjaśnienie:

W zaporach budowanych z pojemników (np. worków, zbiorników lub modułów ustawianych warstwowo) kluczowe jest to, że konstrukcja jest projektowana do napełnienia cieczą. W praktyce górnictwa podziemnego napełnienie wodą zapewnia odpowiednią masę, dociążenie i dopasowanie się elementów do podłoża oraz sąsiednich pojemników. Dzięki temu zapora jest stabilna i może skutecznie pełnić swoją funkcję w wyrobisku (zależnie od przeznaczenia: odcięcie, zabezpieczenie rejonu, ograniczenie rozprzestrzeniania się zagrożenia).

Odpowiedź "gliną" jest nieprawidłowa, ponieważ glina to materiał plastyczny używany raczej do uszczelnień i prac typowo ziemnych/obwałowań, a nie do standardowego napełniania pojemników przewidzianych do zalewania. Może też utrudniać równomierne wypełnienie i nie daje typowego efektu wynikającego z użycia cieczy.

Odpowiedź "pyłem" jest błędna: pył nie zapewnia stabilnego i przewidywalnego dociążenia w pojemnikach, może się przesypywać, pylące frakcje są kłopotliwe w transporcie i wypełnianiu, a sam materiał nie jest typowym medium dla zapór pojemnikowych. Dodatkowo pyły mogą wiązać się z innymi zagrożeniami eksploatacyjnymi, więc ich wybór "na zaporę" bywa mylący.

Odpowiedź "piaskiem" również jest nieprawidłowa: choć piasek bywa materiałem do zasypek i obciążeń, to w przypadku zapory z pojemników wskazanie na wodę wynika z konstrukcji i przeznaczenia takich elementów. Wypełnienie piaskiem zmienia sposób pracy pojemników i nie odpowiada rozwiązaniu rozpoznawanemu na fotografii jako zapora przeznaczona do zalania.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawiają się "pojemniki" tworzące zaporę, najpierw rozpoznaj, czy chodzi o moduły do napełniania cieczą. Wtedy poprawna odpowiedź zwykle dotyczy medium płynnego, a nie materiału sypkiego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapora to konstrukcja wykonywana w wyrobisku w celu odcięcia lub zabezpieczenia rejonu. Może pełnić funkcje ochronne (np. ograniczanie skutków zagrożeń) i jest dobierana do warunków kopalni oraz rodzaju ryzyka. W praktyce spotyka się różne typy zapór, także wykonywane z pojemników.
Zwróć uwagę na powtarzalne moduły (worki/zbiorniki) ułożone warstwowo, często z widocznymi wlotami lub zgrzewami typowymi dla elementów napełnianych. Taka konstrukcja wygląda jak "mur" z jednakowych pojemników, a nie jak nasyp z urobku czy obudowa z materiałów wiążących.
Woda zapewnia masę i dociążenie, a jednocześnie równomiernie wypełnia pojemnik, dzięki czemu elementy dobrze do siebie przylegają. To ułatwia uzyskanie stabilnej, zwartej konstrukcji w wyrobisku i przewidywalnych parametrów zapory w czasie jej użytkowania.
W pytaniach egzaminacyjnych dotyczących zapór z pojemników zwykle chodzi o rozwiązanie projektowane do zalewania, więc właściwym medium jest woda. Piasek to materiał sypki, który inaczej "pracuje" w pojemniku i nie odpowiada typowej konstrukcji rozpoznawanej na fotografii jako zapora do napełniania cieczą.
Najczęstszy błąd to wybór odpowiedzi na zasadzie skojarzenia ("zaporę robi się z piasku" lub "uszczelnia gliną"), bez rozpoznania typu konstrukcji. Uczniowie pomijają słowo "pojemniki" i nie analizują, do czego takie elementy są przeznaczone w praktyce.
Zapory wykonuje się, gdy trzeba odciąć lub zabezpieczyć rejon oraz ograniczyć skutki zagrożeń w podziemnych wyrobiskach. Dobór typu zapory zależy od sytuacji ruchowej i zagrożeń naturalnych. W organizacji robót istotne są też warunki wentylacyjne, transport i dostępność materiałów.
Oznacza, że kluczowe jest rozpoznanie rozwiązania na podstawie obrazu, a nie tylko z definicji. Na egzaminie trzeba skojarzyć wygląd konstrukcji z jej przeznaczeniem i typowym sposobem wykonania. Warto ćwiczyć analizę zdjęć z infrastruktury podziemnej.
Ucz się przez porównywanie typów zapór: z pojemników, z materiałów sypkich oraz z elementów obudowy. Rób notatki: jak wygląda dana konstrukcja, jakie ma zadanie i czym jest wypełniana. Trenuj na fotografiach z zajęć i opisach technologii robót w wyrobiskach.
Bo "pył" kojarzy się z kopalnią i materiałem dostępnym na miejscu, więc działa efekt skojarzenia. Jednak w konstrukcjach z pojemników typowe jest napełnianie cieczą, a pył jako wypełnienie jest kłopotliwy (przesypywanie, pylność) i nie odpowiada standardowemu zastosowaniu takich pojemników.
W praktyce liczy się stabilność ułożenia, szczelność styków, sposób napełnienia oraz stan pojemników (uszkodzenia, wycieki). Ważna jest też organizacja miejsca pracy: dojścia, oświetlenie, transport wody i kontrola warunków w wyrobisku. To ogranicza ryzyko awarii zapory.
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Pojemniki tworzące tego typu zaporę wypełnia się wodą, aby uzyskać masę i stabilność konstrukcji oraz efekt odcięcia/ochrony w wyrobisku."

Źródła:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (instrukcje zakładowe/dokumentacje techniczne dotyczące zapór stosowanych w kopalniach podziemnych)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z wentylacji kopalń i ochrony przeciwpożarowej (skrypty szkolne/branżowe)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące zapór i profilaktyki pożarowej w wyrobiskach
  • Podręczniki z zakresu bezpieczeństwa pracy i zagrożeń naturalnych w górnictwie podziemnym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego