KWALIFIKACJA ELM6 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 7.
Pojemność przedstawianego na rysunku symbolu kondensatora wynosi
Ilustracja przedstawia symbol kondensatora, który jest elementem elektronicznym używanym do przechowywania ładunku
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pojemność 2,2 nF wynika z odczytu oznaczenia kondensatora przedstawionego na rysunku i przeliczenia jednostek.
Typowe kody podają wartość w pF (z mnożnikiem), którą następnie zamienia się na nF. Pozostałe odpowiedzi odpowiadają innym przesunięciom przecinka lub innym mnożnikom.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniach pojemność kondensatora odczytuje się bezpośrednio z oznaczenia umieszczonego przy symbolu na schemacie lub z kodu stosowanego na elementach. Odpowiedź "2,2 nF" jest poprawna, ponieważ odpowiada wartości wynikającej z odczytanego na rysunku zapisu pojemności oraz poprawnej konwersji jednostek (najczęściej z pF do nF).

Jak podejść do takich zadań na egzaminie:

  • Najpierw ustal, w jakiej jednostce podano oznaczenie (pF, nF, µF) lub czy jest to kod, który domyślnie odnosi się do pF.
  • Jeśli jest to kod cyfrowy, odczytaj znaczące cyfry i mnożnik zgodnie z regułą kodowania, a następnie przelicz wynik na żądaną jednostkę.
  • Sprawdź, czy wynik jest "z zakresu" typowych wartości spotykanych w danym miejscu układu (np. nF często występują w filtrach i odsprzęganiu sygnałów).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:

  • "0,22 nF" to wartość 10× mniejsza od 2,2 nF; taki błąd zwykle wynika z nieprawidłowego przesunięcia przecinka lub pomylenia mnożnika w kodzie.
  • "22 nF" jest 10× większe; to typowy skutek odczytu kodu bez kontroli, czy mnożnik został właściwie zastosowany.
  • "220 nF" jest 100× większe; najczęściej pojawia się, gdy student myli jednostki (np. traktuje wynik w pF jak w nF) albo błędnie interpretuje końcowe cyfry kodu.

Wskazówka egzaminacyjna: po wyliczeniu szybko wykonaj kontrolę rzędu wielkości: przejście pF→nF to podzielenie przez 1000. Jeżeli po przeliczeniu otrzymujesz wartość "podejrzanie dużą", wróć do jednostek i mnożnika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby przeliczyć pF na nF, dzielisz przez 1000, bo 1 nF = 1000 pF. Przykład: 2200 pF = 2,2 nF. Na egzaminie najpierw policz w pF (jeśli kod tak wymaga), a dopiero potem zamień jednostkę, żeby uniknąć błędów rzędu wielkości.
Pojemność 2,2 nF wpływa na stałą czasową τ = R·C, a więc na szybkość ładowania/rozładowania i filtrację sygnału. W praktyce taka wartość bywa używana w filtrach, tłumieniu zakłóceń i kształtowaniu impulsów. Zmiana o 10× znacząco zmieni działanie układu.
To typowy błąd "przecinka" i rzędu wielkości: wartości różnią się 10 razy, a zapis wygląda podobnie. Dodatkowo część oznaczeń kondensatorów jest podawana w pF, co wymusza przeliczenie na nF. Jeśli pominiesz kontrolę jednostek, łatwo wybierzesz 0,22 zamiast 2,2.
Najczęściej spotkasz: wartość z jednostką (np. nF, µF), kod cyfrowy (wartość i mnożnik, często odnoszone do pF) oraz zapis alfanumeryczny typu "2n2" (czyli 2,2 nF). Kluczowe jest rozpoznanie, z jakim zapisem masz do czynienia.
Nie zawsze, ale bardzo często kody cyfrowe są interpretowane jako wartość w pF (z mnożnikiem). W praktyce zależy to od rodzaju elementu i standardu producenta. Na egzaminie przyjmuj regułę kodu używaną w zadaniu i wykonaj szybkie sprawdzenie: czy wynik pasuje do typowych wartości w danym miejscu układu.
Najpewniej użyjesz multimetru z funkcją pomiaru pojemności lub miernika LCR. Kondensator warto odłączyć od obwodu (przynajmniej jedną końcówkę), rozładować i dopiero mierzyć. Pomiary "w układzie" mogą być zafałszowane przez rezystory równoległe i inne elementy.
Gdy kondensator pracuje w filtrze, układzie czasowym lub sprzęgającym, 10× większa pojemność zmieni częstotliwość graniczną filtra lub stałą czasową RC, co może powodować opóźnienia, zniekształcenia sygnałów, fałszywe wyzwalanie wejść lub wolniejsze narastanie impulsów sterujących.
Patrz na symbol jednostki przy wartości: nF (nanofarad) i µF (mikrofarad) różnią się 1000 razy. Uważaj na zapis "uF" używany zamiast "µF". Jeśli widzisz kod bez jednostki, ustal z kontekstu zadania, czy kod jest interpretowany w pF i dopiero przelicz.
Najczęstsze pomyłki to: błędne potraktowanie ostatniej cyfry jako "kolejnej cyfry wartości" zamiast mnożnika, pominięcie przeliczenia pF→nF, oraz wybór odpowiedzi o 10× lub 100× różniącej się przez nieuwagę. Pomaga zapisanie wyniku najpierw w pF, a potem świadoma konwersja.
Ćwicz na krótkich zestawach: odczyt wartości z różnych zapisów (z jednostką, kod cyfrowy, zapis typu 2n2) i szybkie przeliczenia pF/nF/µF. Dodatkowo rozwiązuj zadania z układów RC i filtrów, bo wtedy łatwiej kontrolować rząd wielkości i wychwycić nielogiczne wyniki.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Pojemność 2,2 nF wynika z odczytu oznaczenia kondensatora przedstawionego na rysunku i przeliczenia jednostek.Typowe kody podają wartość w pF (z mnożnikiem), którą następnie zamienia się na nF."

Źródła:

  • IEC 60062:2016, Marking codes for resistors and capacitors
  • Horowitz P., Hill W., The Art of Electronics (3rd edition), rozdziały dotyczące elementów biernych i oznaczeń kondensatorów

Materiały:

  • Podstawy elektroniki: rozdział o kondensatorach i jednostkach pojemności
  • Tablice przeliczeń pF–nF–µF oraz ćwiczenia z kodów oznaczeń elementów
  • Instrukcje producentów dot. oznaczeń elementów (kody wartości i tolerancji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego