Hemoglobina (Hb) transportuje tlen w postaci oksyhemoglobiny. Tlenek węgla (CO) jest szczególnie groźną toksyną wziewną, ponieważ wiąże się z Hb w tym samym miejscu co tlen, tworząc karboksyhemoglobinę (COHb). Skutkiem jest zmniejszenie zdolności krwi do przenoszenia tlenu oraz pogorszenie oddawania tlenu tkankom.
W ujęciu porównawczym opisuje się to jako wielokrotnie większe powinowactwo/siłę wiązania CO do hemoglobiny niż tlenu. W dydaktyce i materiałach medycznych często podaje się rząd wielkości około 200–250 razy, a w tym pytaniu właściwą odpowiedzią jest 250 razy.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- 100 razy – zaniża różnicę i może wynikać z pamięciowego "zaokrąglenia w dół" albo pomylenia z innymi parametrami narażenia.
- 1000 razy – zawyża typowo przytaczany rząd wielkości; bywa wybierane intuicyjnie, bo "CO jest bardzo groźny", ale sama groźność nie oznacza tak dużego mnożnika.
- 2500 razy – to jeszcze większe zawyżenie; często jest efektem heurystyki, że poprawna odpowiedź musi być "największa", co w testach bywa pułapką.
Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie dotyczy porównania Hb–CO do Hb–O2, zapamiętaj liczbę w okolicach kilkuset, a nie tysięcy. W praktyce ratowniczej ta wiedza uzasadnia konieczność szybkiego wyniesienia poszkodowanego z atmosfery skażonej i wdrożenia tlenoterapii oraz monitorowania objawów niedotlenienia.
