Kontrola procesu sterylizacji może być prowadzona na kilku poziomach, które odpowiadają na różne pytania o poprawność cyklu.
- Kontrola fizyczna dotyczy parametrów pracy urządzenia (np. czas, temperatura, ciśnienie) odczytywanych z rejestratorów lub wydruków. Nie polega na hodowli drobnoustrojów.
- Kontrola chemiczna opiera się na wskaźnikach zmieniających barwę lub właściwości pod wpływem warunków procesu. Informuje, że pakiet był poddany działaniu określonych parametrów, ale sama w sobie nie jest "posiewem". Wskaźnik chemiczny wewnętrzny umieszcza się w pakiecie, by ocenić warunki wewnątrz opakowania.
- Kontrola biologiczna wykorzystuje wskaźniki biologiczne (testy sporowe) zawierające wysoko oporne formy przetrwalnikowe. Po przeprowadzeniu cyklu sterylizacji wskaźnik poddaje się inkubacji/posiewowi, aby sprawdzić, czy doszło do wzrostu. Brak wzrostu potwierdza skuteczność procesu w odniesieniu do najbardziej opornych form.
Dlatego odpowiedź "biologicznego." jest właściwa: tylko wskaźnik biologiczny wymaga procedury opartej na hodowli/inkubacji (posiewie). Odpowiedzi "chemicznego." oraz "chemicznego wewnętrznego." są błędne, bo ich wynik odczytuje się wizualnie lub w prostym teście reakcji, bez posiewu. Odpowiedź "fizycznego." jest błędna, ponieważ dotyczy monitorowania parametrów cyklu, a nie badania mikrobiologicznego.
Na egzaminie warto zapamiętać: posiew/inkubacja = kontrola biologiczna, a wskaźniki chemiczne i kontrola fizyczna służą do bieżącego monitorowania warunków procesu.