KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 36.
Jak powinien postąpić opiekun, aby podtrzymać aktywność ruchową 63-letniej podopiecznej, która ma trudności z samodzielnym chodzeniem z powodu zmian zwyrodnieniowych stawów biodrowych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
U osoby mającej trudności w samodzielnym chodzeniu z powodu zmian zwyrodnieniowych bioder kluczowe jest bezpieczne umożliwienie chodu.
Balkonik zapewnia stabilne podparcie, zmniejsza ryzyko upadku i pozwala utrzymać codzienną mobilność. Pozostałe propozycje nie rozwiązują bezpośrednio problemu chodu lub mogą być zbyt obciążające.

Pełne wyjaśnienie:

Celem opiekuna w podtrzymywaniu aktywności ruchowej osoby z trudnością chodzenia (np. z powodu zmian zwyrodnieniowych stawów biodrowych) jest przede wszystkim umożliwienie bezpiecznego poruszania się w zakresie, na jaki pozwala stan funkcjonalny i ból. W praktyce oznacza to dobór takiej formy aktywności, która realnie wspiera chód, ogranicza ryzyko upadku i pozwala zachować możliwie dużą samodzielność w czynnościach dnia codziennego.

Odpowiedź "Zaproponować podopiecznej używanie balkonika do chodzenia." jest właściwa, ponieważ balkonik (chodzik) stanowi stabilne podparcie. Może odciążać kończyny dolne i stawy biodrowe, poprawiać równowagę oraz zwiększać poczucie bezpieczeństwa. Dzięki temu podopieczna częściej podejmuje krótkie, codzienne przejścia (np. w mieszkaniu), co sprzyja utrzymaniu aktywności bez wymuszania nadmiernego wysiłku.

Odpowiedź "Namówić podopieczną do ćwiczenia kończyn górnych w pozycji siedzącej." może wspierać ogólną sprawność, ale nie odpowiada na główny problem – trudność w chodzeniu wynikającą z bioder. Ćwiczenia kończyn górnych nie zastępują treningu bezpiecznego chodu ani nie zapewniają stabilizacji podczas przemieszczania.

Odpowiedź "Przekonać podopieczną do częstego wychodzenia na wspólne spacery." jest ryzykowna jako pierwsza propozycja: przy zaburzeniach chodu i bólu bioder "częste spacery" mogą być zbyt obciążające i zwiększać ryzyko upadku. Najpierw należy zapewnić warunki bezpieczeństwa (np. sprzęt pomocniczy) i dostosować dystans oraz tempo do możliwości.

Odpowiedź "Zasugerować podopiecznej wykonywanie ćwiczeń wzmacniających stawy skokowe." jest zbyt odległa od problemu. Wzmocnienie okolicy skokowej może mieć znaczenie u części osób, ale nie jest najbardziej adekwatnym działaniem przy ograniczeniu wynikającym głównie ze stawów biodrowych. W realnej opiece kluczowe jest takie wsparcie, które natychmiast poprawia funkcję chodu i bezpieczeństwo.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się trudność chodzenia, szukaj odpowiedzi, która bezpośrednio umożliwia chód i jednocześnie poprawia bezpieczeństwo (stabilizacja, odciążenie, zmniejszenie ryzyka upadku), a nie tylko ćwiczeń "ogólnie poprawiających sprawność".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Balkonik (chodzik) to sprzęt pomocniczy zapewniający stabilne podparcie podczas chodzenia.

W opiece pomaga osobie z osłabieniem, bólem lub zaburzeniami równowagi bezpieczniej przemieszczać się w domu i na zewnątrz, zmniejszając ryzyko upadku i zwiększając samodzielność.

Najczęściej są to: ból i sztywność stawów biodrowych, niestabilny chód, obawa przed upadkiem oraz trudność w przenoszeniu ciężaru ciała.

Balkonik bywa też wsparciem w okresie osłabienia, po zaostrzeniu dolegliwości lub gdy dłuższe przejścia bez podparcia są zbyt męczące.

Najpierw należy zadbać o bezpieczeństwo: odpowiednie obuwie, usunięcie przeszkód, dobre oświetlenie oraz stabilne podparcie (np. balkonik).

Następnie proponuje się krótkie, częste przejścia dostosowane do bólu i zmęczenia, z obserwacją objawów i przerwami na odpoczynek.

Ćwiczenia kończyn górnych mogą poprawiać ogólną kondycję, ale nie zapewniają stabilizacji i odciążenia potrzebnych w trakcie chodu.

Przy ograniczeniach wynikających z bioder kluczowe jest wsparcie funkcji lokomocji: bezpieczne podparcie, praca nad równowagą i aktywność dostosowana do bólu.

Gdy osoba ma niestabilny chód, nasilony ból, szybko się męczy lub boi się upadku, "częste spacery" mogą być zbyt obciążające.

Wtedy priorytetem jest najpierw zapewnienie sprzętu wspomagającego, dobranie dystansu i tempa oraz wybór bezpiecznego otoczenia (równe podłoże, możliwość odpoczynku).

Typowe błędy to: zła wysokość uchwytów, brak instruktażu, używanie sprzętu na nierównym podłożu bez oceny ryzyka oraz pomijanie stanu rąk i siły chwytu.

W praktyce sprzęt powinien być dopasowany do wzrostu i możliwości osoby, a opiekun powinien obserwować bezpieczeństwo i komfort.

Laska daje jednopunktowe (lub wielopunktowe) podparcie i może wystarczyć przy niewielkiej niestabilności.

Balkonik zwykle zapewnia większą stabilność, bo tworzy szerszą podstawę podparcia. Dlatego bywa lepszym wyborem, gdy osoba ma wyraźne trudności z utrzymaniem równowagi lub potrzebuje większego odciążenia.

Opiekun może zaproponować używanie sprzętu pomocniczego i obserwować, czy zwiększa on bezpieczeństwo i samodzielność.

Jednocześnie dobór konkretnego typu (np. z kółkami, bez kółek) warto konsultować z personelem medycznym lub rehabilitacyjnym, zwłaszcza gdy występują silny ból, zawroty głowy lub częste upadki.

Niepokojące sygnały to: narastający ból podczas ruchu, wyraźne utykanie, spadek stabilności, zadyszka nieadekwatna do wysiłku oraz pogorszenie samopoczucia po aktywności.

W takiej sytuacji należy skrócić dystans, zrobić przerwę, zadbać o podparcie i w razie potrzeby zgłosić problem personelowi medycznemu.

Ucz się schematu: problem funkcjonalny → cel (bezpieczeństwo i samodzielność) → adekwatne działanie (sprzęt, asekuracja, dostosowanie aktywności).

Ćwicz rozpoznawanie odpowiedzi, które bezpośrednio poprawiają funkcję (np. chód), oraz tych, które są ogólne lub dotyczą innej części ciała i nie rozwiązują głównego problemu.

info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pozostałe propozycje nie rozwiązują bezpośrednio problemu chodu lub mogą być zbyt obciążające.

Źródła:

  • NHS (National Health Service), "Walking aids" (informacje o laskach i chodzikach) https://www.nhs.uk/conditions/social-care-and-support-guide/caring-for-older-people/walking-aids/ - accessed 2026-03-02
  • Mayo Clinic, "Arthritis: Do's and don'ts" / materiały dot. ochrony stawów i używania urządzeń pomocniczych (canes/walkers) https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/arthritis/in-depth/arthritis/art-20047971 - accessed 2026-03-02
  • Arthritis Foundation, poradnik dot. doboru i używania chodzika (walker) https://www.arthritis.org/health-wellness/healthy-living/managing-pain/joint-protection/using-walking-aids - accessed 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały edukacyjne o bezpiecznym używaniu chodzika/balkonika (instrukcje producentów, poradniki rehabilitacyjne)
  • Podstawy kinezyterapii i ergonomii w opiece nad osobą niesamodzielną (podręczniki dla opiekuna medycznego)
  • Szkolenia z prewencji upadków i bezpiecznej mobilizacji pacjenta

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego