KWALIFIKACJA BPO1 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 18.
Pracownik Czas pracy
Pracownica w ciąży 9 godzin
Pracownik po narodzinach dziecka 5 godzin
Czy powyższa tabela jest zgodna z przepisami o ochronie pracy dotyczącymi uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tabela nie jest zgodna z zasadami ochrony pracy, ponieważ w przypadku pracownicy w ciąży planowanie 9 godzin pracy na dobę narusza ograniczenia czasu pracy wynikające z ochrony rodzicielstwa.
Drugi wiersz nie przesądza sam w sobie o naruszeniu (5 godzin może wynikać z ustaleń), ale błąd w pierwszym wierszu wystarcza do odpowiedzi "Nie".

Pełne wyjaśnienie:

Ocena zgodności tabeli wymaga sprawdzenia, czy przedstawione czasy pracy mieszczą się w ograniczeniach ochronnych dla pracowników związanych z rodzicielstwem. Kluczowy jest wiersz dotyczący pracownicy w ciąży: w praktyce planowanie dobowego czasu pracy na poziomie 9 godzin jest sprzeczne z ochroną pracy tej grupy, ponieważ ciężarne podlegają szczególnym ograniczeniom w zakresie czasu pracy (m.in. eliminowanie rozkładów powodujących wydłużenie doby pracy ponad standardową normę).

Dlatego odpowiedź: "Nie, tabela nie jest zgodna z przepisami – pracownica w ciąży nie może pracować więcej niż 8 godzin dziennie" jest właściwa jako uzasadnienie niezgodności.

  • "Tak, tabela jest zgodna z przepisami." – błędne, bo pomija ochronę ciężarnej; już jeden niezgodny element w tabeli przesądza o odpowiedzi "Nie".
  • "…pracownik po narodzinach dziecka nie może pracować mniej niż 6 godzin dziennie." – błędne rozumowanie: przepisy co do zasady nie ustanawiają minimalnej dobowej normy 6 godzin dla osoby, której urodziło się dziecko. Czas 5 godzin może wynikać np. z niepełnego etatu albo indywidualnych ustaleń, więc sam w sobie nie dowodzi naruszenia.
  • "…oba przypadki są niezgodne z przepisami." – odpowiedź zbyt daleko idąca, bo drugi wiersz jest niejednoznaczny (brak informacji, czy chodzi np. o karmienie piersią, obniżenie etatu, czy inną sytuację). Nie da się przesądzić, że 5 godzin zawsze narusza przepisy.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy "zgodności tabeli", wystarczy wykazać, że co najmniej jeden element jest niezgodny. Jednocześnie uważaj na odpowiedzi, które dodają nieistniejące limity (np. "minimum 6 godzin") – to częsty chwyt w dystraktorach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza stosowanie szczególnych ograniczeń planowania pracy, tak aby nie narażać ciężarnej na nadmierne obciążenie (np. wydłużone rozkłady dobowe, praca ponad normy, praca w warunkach wzbronionych). W praktyce grafik powinien respektować standardową dobową normę i zakazy dotyczące szczególnych pór/rodzajów pracy.
Ponieważ ciężarne są objęte szczególną ochroną i nie powinno się planować im rozkładów czasu pracy wydłużających dobę pracowniczą ponad standardową normę. W pytaniu to właśnie ten wiersz tabeli przesądza o braku zgodności całej tabeli z przepisami ochronnymi.
Nie zawsze. Sam fakt urodzenia dziecka nie oznacza automatycznie krótszej doby pracy. Uprawnienia rodzicielskie mogą dotyczyć np. urlopów lub ograniczeń pracy w nocy/nadgodzinach w określonych sytuacjach, ale skrócenie czasu pracy zwykle wymaga podstawy (np. wniosek, zmiana etatu, szczególne uprawnienie).
Najczęściej myli się różne grupy ochronne: ciężarne, rodziców małych dzieci, osoby karmiące, pracowników wracających z urlopów. Uczniowie przenoszą ograniczenia z jednej grupy na drugą, zamiast sprawdzić, kogo dokładnie dotyczy dane ograniczenie i czy w pytaniu podano warunki jego zastosowania.
Norma dobowa dotyczy tego, ile godzin można zaplanować w jednej dobie pracowniczej w danym systemie. Wymiar etatu (np. 1/2 etatu) dotyczy łącznego wymiaru pracy w okresie rozliczeniowym. 5 godzin "na dobę" może wynikać z części etatu, ale nie jest automatycznie "zakazem" lub "nakazem" ustawowym.
Trzeba wiedzieć m.in.: czy to pracownica karmiąca, czy rodzic dziecka do określonego wieku, czy chodzi o wniosek o obniżenie etatu, jaki jest system czasu pracy i czy 5 godzin jest stałym rozkładem czy wyjątkowym dniem. Bez tych danych nie da się stwierdzić, że 5 godzin jest naruszeniem.
Tak. Jeśli pytanie dotyczy zgodności tabeli z przepisami, to wykazanie niezgodności choćby jednego wiersza oznacza, że cała tabela (jako zestawienie) nie spełnia wymagań. Na egzaminie to częsta logika: "co najmniej jeden błąd" → odpowiedź "niezgodne".
Najczęściej są to: urlopy (macierzyński, rodzicielski, ojcowski), szczególne zakazy/ograniczenia dla ciężarnych, a także ograniczenia dotyczące pracy w nocy i godzinach nadliczbowych w określonych sytuacjach. W zadaniach BHP zwykle chodzi o rozkład czasu pracy i ryzyko naruszenia ochrony.
Bo brzmi jak sztucznie dodany limit. W praktyce prawo pracy częściej reguluje maksima (np. zakazy nadgodzin, ograniczenia dla grup chronionych) niż "minimalną liczbę godzin pracy" po urodzeniu dziecka. Taki "twardy" próg bez warunków jest typowym dystraktorem egzaminacyjnym.
Może weryfikować grafiki pod kątem grup szczególnie chronionych (np. ciężarne) i sygnalizować ryzyko naruszeń, zanim dojdzie do kontroli lub skargi. W praktyce oznacza to współpracę z kadrami i kierownikami: identyfikację pracowników objętych ochroną i sprawdzenie, czy plan pracy nie przekracza dopuszczalnych limitów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, dział dotyczący uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem oraz ochrony pracy kobiet

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe PIP dotyczące uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem (opracowania i poradniki)
  • Komentarz/opracowanie do Kodeksu pracy w zakresie działu o rodzicielstwie i ochronie pracy kobiet
  • Notatki z zajęć z prawa pracy dla technika BHP: czas pracy, ochrona szczególna, nadgodziny i praca nocna

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego