KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 21.
Pracownik w ciągu 15 lat zatrudnienia wykonywał pracę w pomieszczeniu, w którym hałas wynosił 95 dB. Według zamieszczonych w tabeli prognoz ryzyko utraty jego słuchu wynosi
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi ryzyka utraty słuchu w zależności od poziomu hałasu i lat ekspozycji.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość należy odczytać z tabeli "Ryzyko utraty słuchu [%]" na przecięciu wiersza dla 95 dB oraz kolumny odpowiadającej 15 latom ekspozycji. W tej komórce znajduje się liczba 24, więc ryzyko utraty słuchu wynosi 24%. Pozostałe odpowiedzi pochodzą z sąsiednich pól tabeli.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie polega na odczycie danych z tabeli, a nie na wykonywaniu obliczeń. Tabela "Ryzyko utraty słuchu [%]" ma dwie osie:

  • wiersze: równoważny poziom dźwięku w dB (np. 80, 85, 90, 95, 100…),
  • kolumny: czas ekspozycji w latach (np. 5, 10, 15, 20…).

Aby znaleźć ryzyko dla pracownika, który przez 15 lat pracował przy hałasie 95 dB, trzeba:

  1. odszukać wiersz opisany "95",
  2. odszukać kolumnę opisaną "15",
  3. odczytać wartość w punkcie przecięcia.

W komórce na przecięciu 95 dB i 15 lat znajduje się wartość 24%. Oznacza to, że zgodnie z prognozą z tabeli ryzyko utraty słuchu przy takim narażeniu wynosi 24%.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wynikają z typowych pomyłek przy czytaniu tabel:

  • "17%" to odczyt z tego samego wiersza (95 dB), ale z kolumny 10 lat — błąd przesunięcia o jedną kolumnę.
  • "28%" to odczyt z wiersza 95 dB, ale z kolumny 20 lat — błąd wyboru wartości dla dłuższej ekspozycji niż w treści.
  • "37%" odpowiada kolumnie 15 lat, ale dla wyższego poziomu hałasu (np. 100 dB) — błąd przesunięcia do sąsiedniego wiersza.

W praktyce takie tabele stosuje się w ocenie ryzyka zawodowego i w planowaniu działań ograniczających narażenie na hałas (np. organizacja pracy, rozwiązania techniczne, dobór ochronników słuchu). Na egzaminie kluczowe jest uważne sprawdzenie obu nagłówków: dB oraz lat ekspozycji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Znajdź wiersz z poziomem dźwięku 95 dB oraz kolumnę z czasem ekspozycji 15 lat. Następnie odczytaj wartość w miejscu przecięcia wiersza i kolumny. Ta liczba jest ryzykiem utraty słuchu wyrażonym w procentach.
Pytanie wykorzystuje gotową tabelę prognoz ryzyka: wartości procentowe są już w niej podane. Twoim zadaniem jest poprawne dopasowanie dwóch parametrów (dB i lata) i odczyt właściwej komórki. Błędy zwykle wynikają z pomylenia sąsiednich wierszy lub kolumn.
"95 dB" to poziom dźwięku (w decybelach) opisujący natężenie hałasu w środowisku pracy. W tabelach ryzyka traktuje się go jako jedną z osi wejściowych, a w połączeniu z czasem ekspozycji pozwala oszacować prawdopodobieństwo negatywnego skutku, np. uszkodzenia słuchu.
Najczęściej myli się: kolumnę 15 lat z 10 lub 20 lat (przesunięcie o jedną kolumnę) albo wiersz 95 dB z 90 lub 100 dB (przesunięcie o jeden wiersz). Czasem pomija się nagłówki i odczytuje wartość z niewłaściwej części tabeli.
Wykonaj szybki "podwójny check": palcem lub linijką prowadź wiersz 95 dB w prawo, a następnie sprawdź, czy wskazana kolumna ma nagłówek 15. Dopiero w punkcie przecięcia odczytaj liczbę. Ta metoda ogranicza przesunięcia wzroku i pomyłki.
W tego typu zestawieniach zwykle obserwuje się trend wzrostu ryzyka wraz z czasem narażenia oraz poziomem dźwięku, ale na egzaminie nie należy "zgadywać z trendu". Zawsze trzeba odczytać konkretną komórkę tabeli, bo wartości mogą mieć zaokrąglenia lub nieregularności.
Stosuje się je podczas oceny ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy z hałasem. Pomagają uzasadnić potrzebę działań: doboru ochronników słuchu, zmian organizacji pracy, wprowadzenia osłon i tłumienia hałasu oraz planowania badań profilaktycznych.
Najpierw stosuje się działania techniczne (wyciszenie, osłony, modernizacja maszyn), potem organizacyjne (rotacja, skrócenie ekspozycji), a także środki ochrony indywidualnej (ochronniki słuchu). Ważne są również szkolenia i kontrola stosowania ochronników w praktyce.
To celowy zabieg dydaktyczny: podobne wartości pochodzą z sąsiednich komórek tej samej tabeli. Dzięki temu zadanie sprawdza dokładność odczytu (właściwy wiersz i kolumna), a nie zgadywanie. Jedno przesunięcie o 5 lat lub o 5 dB może dać inną liczbę.
Ćwicz na różnych tabelach: zawsze identyfikuj osie, jednostki i nagłówki, a potem odczytuj punkt przecięcia. Pomaga też nawyk zapisywania pary danych wejściowych (np. "95 dB, 15 lat") przed spojrzeniem na tabelę. To zmniejsza ryzyko pomyłki pod presją czasu.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Wartość należy odczytać z tabeli "Ryzyko utraty słuchu [%]" na przecięciu wiersza dla 95 dB oraz kolumny odpowiadającej 15 latom ekspozycji."

Źródła:

  • Informacja kontekstowa do zadania (opis tabeli ryzyka i interpretacja dla 95 dB oraz 15 lat) – materiał dostarczony w treści polecenia, dostęp: 02.03.2026
  • Ilustracja do zadania: tabela "Ryzyko utraty słuchu [%]" (odczyt 95 dB × 15 lat = 24) – załącznik egzaminacyjny opisany w treści, dostęp: 02.03.2026

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z oceny ryzyka zawodowego (tabele, matryce ryzyka)
  • Podstawy akustyki środowiska pracy (dB, poziom równoważny)
  • Ćwiczenia z interpretacji tabel i wykresów w analizie środowiskowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego