KWALIFIKACJA BPO1 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 8.
Pracownik wykonujący pracę na tokarce, frezarce, szlifierce powinien odbyć instruktaż stanowiskowy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Instruktaż stanowiskowy dotyczy konkretnego stanowiska i zagrożeń związanych z wykonywanymi na nim czynnościami.
Jeśli pracownik ma pracować na tokarce, frezarce i szlifierce, powinien być przeszkolony oddzielnie dla każdego z tych stanowisk, bo różnią się one ryzykiem i zasadami bezpiecznej obsługi.

Pełne wyjaśnienie:

Instruktaż stanowiskowy ma na celu przygotowanie pracownika do bezpiecznego wykonywania pracy na konkretnym stanowisku. Obejmuje m.in. omówienie czynności roboczych, sposobów bezpiecznej obsługi maszyn, zasad stosowania osłon i zabezpieczeń, używania środków ochrony indywidualnej oraz reagowania na sytuacje niebezpieczne.

Tokarka, frezarka i szlifierka to różne maszyny, a więc także różne zagrożenia (np. inne elementy ruchome, inne ryzyko pochwycenia, inne czynności ustawiania/zmiany narzędzi, inne źródła odprysków czy pyłów). Z tego powodu samo przeszkolenie na jednym stanowisku nie gwarantuje, że pracownik będzie bezpiecznie pracował na pozostałych.

Dlatego poprawna jest odpowiedź: "na każdym z tych stanowisk." Spełnia ona zasadę, że pracownik powinien przejść instruktaż odpowiedni do stanowiska, na którym ma wykonywać pracę.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "przynajmniej na dwóch z tych stanowisk." – pozostawia możliwość pracy na trzecim stanowisku bez instruktażu specyficznego dla tej maszyny, co jest niezgodne z ideą instruktażu stanowiskowego.
  • "przynajmniej na jednym z tych stanowisk." – błędnie zakłada, że instruktaż z jednej maszyny "wystarczy" na inne. W praktyce prowadzi to do luk w wiedzy o zagrożeniach i procedurach.
  • "na tym stanowisku, które jest najbardziej niebezpieczne." – atrakcyjne intuicyjnie, ale niepoprawne: nawet stanowisko uznane za "mniej niebezpieczne" ma własne zagrożenia i wymaga omówienia zasad bezpiecznej pracy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się kilka różnych maszyn/stanowisk, najczęściej kluczowe jest rozróżnienie, czy wymaganie dotyczy każdego stanowiska, czy tylko ogólnego wprowadzenia. Instruktaż stanowiskowy jest zawsze "szyty na miarę" konkretnego stanowiska.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Instruktaż stanowiskowy to szkolenie przygotowujące pracownika do bezpiecznej pracy na konkretnym stanowisku. Obejmuje czynności robocze, zagrożenia, środki ochrony, zasady obsługi maszyn i postępowanie w sytuacjach awaryjnych. Jego treść zależy od stanowiska i wykonywanych zadań.
Zmiana maszyny zwykle oznacza zmianę zagrożeń i zasad bezpiecznej obsługi. Tokarka, frezarka i szlifierka różnią się elementami ruchomymi, sposobem mocowania detalu i narzędzi oraz ryzykiem odprysków. Instruktaż powinien więc odnosić się do każdego stanowiska, na którym pracownik ma pracować.
Najczęstsze zagrożenia to pochwycenie przez elementy wirujące, skaleczenia, uderzenia odpryskami, zakleszczenie, a także hałas i niewłaściwe użycie osłon. Dodatkowo ważne są zasady mocowania detalu i narzędzi oraz właściwe ustawianie parametrów pracy, bo wpływają na bezpieczeństwo operatora.
W instruktażu dla szlifierki omawia się m.in. dobór i kontrolę tarcz/ściernic, osłony, ustawienie podpórki, bezpieczne uruchamianie, ochronę oczu i twarzy, ograniczanie pyłów oraz zasady pracy bez ryzyka pęknięcia elementów ściernych. Ważne są też zasady porządku i usuwania odpadów.
Pracownik może być dopuszczony do pracy, gdy zna zasady bezpiecznego wykonywania zadań na danym stanowisku i potrafi stosować środki ochrony. W praktyce oznacza to m.in. odbycie wymaganego szkolenia (w tym instruktażu stanowiskowego), zapoznanie z instrukcjami bezpiecznej pracy oraz potwierdzenie zrozumienia zasad przez osobę prowadzącą.
Może obejmować kilka stanowisk tylko wtedy, gdy realnie zawiera pełne omówienie zasad i zagrożeń dla każdego z nich. Nie powinno to sprowadzać się do ogólnego wprowadzenia. Na egzaminie najbezpieczniej przyjąć zasadę: jeśli są różne maszyny/stanowiska, wymagany jest instruktaż dla każdego stanowiska.
Najczęściej jest to karta szkolenia wstępnego z częścią dotyczącą instruktażu stanowiskowego lub wewnętrzny formularz zakładowy. Dokument powinien wskazywać stanowisko, datę, osobę szkolącą i szkoloną oraz potwierdzenie odbycia instruktażu. W praktyce pomaga to w kontroli BHP i podczas audytów.
Brzmi logicznie, bo kojarzy się z ochroną przed największym ryzykiem, ale pomija fakt, że "mniej niebezpieczne" stanowisko nadal ma własne zagrożenia. Instruktaż stanowiskowy nie działa na zasadzie "wystarczy najtrudniejsze". Ma przygotować do bezpiecznej pracy na każdym stanowisku, na które pracownik jest kierowany.
Częste błędy to używanie maszyny "jak innej, podobnej", pomijanie osłon, niewłaściwe mocowanie detalu, nieprawidłowy dobór środków ochrony oraz ryzykowne czynności przy czyszczeniu i usuwaniu wiórów/pyłów. To pokazuje, że instruktaż musi być dopasowany do konkretnego stanowiska i realnych czynności.
Ucz się rozróżniać rodzaje szkoleń (ogólne, stanowiskowe, okresowe) i pamiętaj, że instruktaż stanowiskowy odnosi się do konkretnego stanowiska i zagrożeń. Ćwicz na przykładach: różne maszyny = różne zagrożenia = konieczność przeszkolenia dla każdej z nich. Zwracaj uwagę na słowa: "każde stanowisko", "dopuszczenie do pracy".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • Kodeks pracy (ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r.) – dział dotyczący bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP) oraz obowiązków pracodawcy i pracownika

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe pracodawcy dotyczące instruktażu stanowiskowego
  • Przykładowe karty instruktażu stanowiskowego dla obrabiarek
  • Podręczniki do kwalifikacji BPO.1 (dział: szkolenia BHP i organizacja stanowisk pracy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego