KWALIFIKACJA GIW2 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 19.
Pracowników należy niezwłocznie wycofać z miejsca pracy, w którym stwierdzono przekroczenie wartości powyżej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wycofanie pracowników dotyczy sytuacji, gdy stężenie CO (tlenku węgla) przekroczy wartość graniczną, bo CO jest silnie toksyczny już w bardzo małych ilościach. Wartość 0,0026% CO (ok. 26 ppm) wskazuje na próg, po którego przekroczeniu należy niezwłocznie opuścić rejon i wdrożyć procedury bezpieczeństwa.

Pełne wyjaśnienie:

W kopalni podziemnej decyzja o niezwłocznym wycofaniu pracowników jest podejmowana wtedy, gdy atmosfera w miejscu pracy staje się niebezpieczna. Spośród podanych odpowiedzi kluczowe jest stężenie CO (tlenku węgla), ponieważ jest to gaz toksyczny – wiąże się z hemoglobiną i ogranicza transport tlenu we krwi. Dlatego nawet małe stężenia CO mogą stanowić poważne zagrożenie zdrowia i życia.

Odpowiedź 0,0026% CO oznacza bardzo małą zawartość objętościową, ale w przeliczeniu daje ok. 26 ppm (bo 1% = 10 000 ppm). W praktyce górniczej progi alarmowe dla CO są ustawiane nisko, aby reagować wcześnie (np. w rejonach możliwego pożaru, tlenia, zawału, słabej wentylacji lub przy emisjach spalin). Właśnie dlatego przekroczenie podanej wartości stanowi przesłankę do natychmiastowego wycofania załogi z rejonu.

  • 1% CH4 – metan jest gazem palnym i wybuchowym, ale sama wartość 1% nie musi odpowiadać kryterium "niezwłocznego wycofania" w każdej sytuacji; zagrożenie metanowe ocenia się progami związanymi z wybuchowością i procedurami ruchowymi.
  • 0,5% CO2 – dwutlenek węgla jest gazem duszącym (wypiera tlen), jednak 0,5% zwykle nie jest tak ostrym kryterium natychmiastowej ewakuacji jak toksyczny CO; przy CO zagrożenie wynika z toksyczności, nie tylko z wypierania tlenu.
  • 19% O2 – tlen jest bezpieczny, gdy jego zawartość jest wystarczająca; kryteria dotyczą zwykle spadku poniżej określonej wartości, a nie "przekroczenia powyżej". Ta odpowiedź nie pasuje logicznie do konstrukcji pytania o przekroczenie.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się CO i bardzo małe wartości procentowe, to najczęściej testowana jest świadomość, że CO jest groźny w niskich stężeniach, a reakcja powinna być szybka (wycofanie ludzi i działania zabezpieczające).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To 0,0026% objętości powietrza stanowi tlenek węgla. W przeliczeniu 0,0026% to ok. 26 ppm (części na milion). Dla CO nawet takie wartości mogą być traktowane jako sygnał zagrożenia, bo gaz jest silnie toksyczny.
CO wiąże się z hemoglobiną znacznie silniej niż tlen, przez co ogranicza przenoszenie tlenu w organizmie. Skutki (osłabienie, zawroty głowy, utrata przytomności) mogą narastać szybko, zwłaszcza przy wysiłku fizycznym w wyrobiskach.
Typowe przyczyny to pożar lub tlenie materiałów, procesy utleniania w zrobach, słaba wentylacja, a także emisje spalin w rejonach pracy maszyn. Dlatego CO jest traktowany jako ważny wskaźnik zagrożenia i wymaga szybkiej reakcji.
Nie zawsze. Metan jest niebezpieczny głównie ze względu na ryzyko zapłonu i wybuchu, a decyzje zależą od procedur i progów stosowanych w danym ruchu zakładu górniczego. W pytaniach testowych często rozróżnia się zagrożenie wybuchowe (CH4) od toksycznego (CO).
Bo tlen kojarzy się z "wartością graniczną", ale zwykle problemem jest spadek zawartości O2, a nie "przekroczenie powyżej". Jeśli treść mówi o przekroczeniu, to odpowiedzi o tlenu mogą nie pasować logicznie, mimo że brzmią znajomo.
CO jest gazem toksycznym (działa chemicznie na organizm), a CO2 głównie dusi przez wypieranie tlenu i wpływ na oddychanie. W praktyce CO może wymagać reakcji przy niższych stężeniach niż CO2, bo objawy mogą pojawiać się wcześniej.
Stosuj prostą zależność: 1% = 10 000 ppm. Czyli 0,01% = 100 ppm, a 0,0026% = 26 ppm. To ułatwia rozumienie, jak "mały procent" może oznaczać istotną liczbę ppm, szczególnie dla CO.
Najczęściej: mylenie symboli CO/CO2, wybór CH4 "bo metan jest w kopalni najczęstszy", ignorowanie rzędu wielkości (mały %), oraz nieuwzględnianie logiki polecenia (przekroczenie vs spadek poniżej). Pomaga czytanie treści pod kątem słów-kluczy.
Gdy wskazania czujników lub pomiarów potwierdzają, że atmosfera przekroczyła ustalone wartości graniczne dla danego gazu i sytuacja może się rozwijać (np. CO po pożarze lub przy tlenu). W praktyce decyzja jest elementem procedur ruchowych i zasad BHP w kopalni.
Najlepiej tworzyć tabelę: gaz → rodzaj zagrożenia (toksyczne/duszące/wybuchowe) → typ reakcji (alarm/wycofanie). Ucz się też "kierunku": CO/CH4/CO2 zwykle rosną, O2 jest krytyczny przy spadku. To zmniejsza ryzyko pomyłek na teście.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 49% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Wycofanie pracowników dotyczy sytuacji, gdy stężenie CO (tlenku węgla) przekroczy wartość graniczną, bo CO jest silnie toksyczny już w bardzo małych ilościach."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z wentylacji kopalń i zagrożeń gazowych (skrypty uczelni/górnicze ośrodki szkolenia)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące kontroli atmosfery i postępowania przy przekroczeniach gazów
  • Podręczniki BHP dla górnictwa podziemnego (rozdziały o zagrożeniach gazowych i wycofaniu załogi)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego