KWALIFIKACJA EKA5 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 10.
PracownikPrzychód (zł)Stawka składki (%)
A300010
B400015
C500020
Który pracownik zapłaci najwięcej składki?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Składkę liczymy jako: przychód × stawka.
Dla A: 3000 × 10% = 300 zł, dla B: 4000 × 15% = 600 zł, dla C: 5000 × 20% = 1000 zł. Najwyższa wartość składki wychodzi dla pracownika C, więc to on zapłaci najwięcej.

Pełne wyjaśnienie:

Aby wskazać pracownika, który zapłaci najwięcej składki, trzeba dla każdego wiersza tabeli policzyć kwotę składki według prostego modelu procentowego:

składka = przychód × stawka, gdzie stawkę procentową zamieniamy na ułamek dziesiętny (np. 10% = 0,10).

  • Pracownik A: 3000 zł × 10% = 3000 × 0,10 = 300 zł.
  • Pracownik B: 4000 zł × 15% = 4000 × 0,15 = 600 zł.
  • Pracownik C: 5000 zł × 20% = 5000 × 0,20 = 1000 zł.

Porównujemy otrzymane kwoty: 300 zł, 600 zł, 1000 zł. Największa jest 1000 zł, więc poprawna jest odpowiedź: "Pracownik C".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Pracownik A" – ma najniższy przychód i najniższą stawkę, więc iloczyn jest najmniejszy.
  • "Pracownik B" – mimo wyższej stawki niż A, nadal daje mniejszą kwotę niż C po wykonaniu obliczeń.
  • "Wszyscy zapłacą tyle samo" – byłoby możliwe tylko wtedy, gdyby iloczyny (przychód × stawka) były równe, a tu są wyraźnie różne.

Wskazówka egzaminacyjna: nie porównuj samych stawek ani samych przychodów. Zawsze licz konkretną kwotę, bo dopiero iloczyn pokazuje rzeczywiste obciążenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw zamień stawkę z % na ułamek dziesiętny (np. 15% = 0,15), a potem policz przychód × stawka. Otrzymujesz kwotę składki w zł. Na końcu porównaj wyniki dla wszystkich osób.
Sama stawka nie mówi, ile wyniesie składka, jeśli różne są podstawy (przychody). Kwota zależy od iloczynu: przychód × stawka. Ktoś z niższą stawką może zapłacić więcej, jeśli ma dużo wyższy przychód.
Policz oba iloczyny: 4000 × 0,15 = 600 zł, a 5000 × 0,20 = 1000 zł. Porównanie kwot pokazuje, że większa jest druga wartość, więc większą składkę da wariant z 5000 zł i 20%.
10% to 1/10 kwoty, więc wystarczy przesunąć przecinek (3000 → 300). 20% to 2 × 10% (5000 → 500 → 1000). 15% to 10% + 5%, a 5% to połowa 10% (4000: 10% = 400, 5% = 200, razem 600).
Taka odpowiedź byłaby prawdziwa tylko wtedy, gdyby obliczone kwoty składek były identyczne. Tutaj po przeliczeniu wychodzą różne wartości (np. 300 zł, 600 zł, 1000 zł), więc nie ma podstaw do stwierdzenia równości.
Najczęstsze pomyłki to: traktowanie 20% jako 20 zamiast 0,20, porównywanie tylko stawek bez liczenia kwot, oraz błędne dodawanie procentów zamiast mnożenia przez podstawę. Pomaga zapis: składka = podstawa × (stawka/100).
Czasem można oszacować, ale w zadaniach testowych lepiej policzyć, bo stawka i przychód zmieniają się jednocześnie. Dwie różne wartości mogą dać zbliżony wynik, więc bez obliczeń łatwo o błąd intuicyjny.
Podziel liczbę procent przez 100: 10% = 10/100 = 0,10; 15% = 0,15; 20% = 0,20. Potem mnożysz przychód przez tę wartość. To najprostszy i najmniej podatny na błędy sposób.
Procentowe naliczenia pojawiają się m.in. przy potrąceniach, narzutach, składkach lub innych obciążeniach liczonych od podstawy (np. wynagrodzenia). W praktyce kadrowo-płacowej ważne jest poprawne wyliczenie kwoty i jej kontrola.
Ćwicz schemat: odczyt danych → przeliczenie procentu → obliczenie kwoty → porównanie. Trenuj szybkie procenty (5%, 10%, 20%, 25%, 50%) i zawsze zapisuj jednostki (zł), żeby uniknąć pomyłek w interpretacji wyniku.
info

Około 84% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Procent" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-03-05)
  • MataMax: "Procenty" — https://www.matemaks.pl/procenty.html (dostęp: 2026-03-05)
  • Khan Academy (PL): "Procenty (powtórka)" — https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percentages (dostęp: 2026-03-05)

Materiały:

  • Materiały do powtórki z procentów (ćwiczenia: procent z liczby, zamiana % na ułamek)
  • Zadania rachunkowe z podstaw naliczania potrąceń i narzutów procentowych
  • Arkusze egzaminacyjne i zadania próbne z obliczeń na tabelach (porównywanie wariantów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego