KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 2.
Prądem o jakim natężeniu należy ładować akumulator, którego dane przedstawiono w tabeli, a producent zaleca ładowanie go prądem dwudziestogodzinnym?
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi znamionowymi i elektrycznymi akumulatora, co jest istotne w kontekście egzaminu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prąd dwudziestogodzinny oznacza ładowanie prądem równym 1/20 pojemności znamionowej, czyli 0,05Q (C/20).
Dla Q = 165 Ah: I = 165 Ah / 20 h = 8,25 A, więc taki prąd należy ustawić podczas ładowania zgodnie z zaleceniem producenta.

Pełne wyjaśnienie:

"Prąd dwudziestogodzinny" (C/20) to natężenie prądu odniesione do pojemności znamionowej akumulatora, równe jednej dwudziestej tej pojemności. W praktyce zapisuje się to jako 0,05Q, gdzie Q jest pojemnością w amperogodzinach (Ah).

Jeżeli akumulator ma pojemność Q = 165 Ah, to prąd dwudziestogodzinny wynosi:

I = Q / 20 h = 165 Ah / 20 h = 8,25 A.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "8,25 A". Taki prąd jest łagodniejszy od prądu dziesięciogodzinnego i sprzyja spokojniejszemu przebiegowi ładowania, ograniczając ryzyko nadmiernego nagrzewania oraz przyspieszonego zużycia elementów akumulatora.

Pozostałe propozycje wynikają z typowych pomyłek:

  • "16,5 A" odpowiada prądowi dziesięciogodzinnemu (C/10 = 0,1Q). Jest poprawny dla innego założenia czasowego, ale nie spełnia warunku "dwudziestogodzinnego".
  • "132 A" to wartość maksymalnego natężenia prądu ładowania podawana jako graniczna. Nie jest to zalecany prąd do standardowego ładowania w trybie C/20.
  • "165 A" wynika z błędnego utożsamienia pojemności 165 Ah z prądem w amperach (A) bez przeliczenia na czas, co jest niepoprawne jednostkowo i merytorycznie.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: gdy pojawia się "dziesięciogodzinny" → dzielisz Q przez 10, a gdy "dwudziestogodzinny" → dzielisz Q przez 20. Jednostka Ah podzielona przez godziny daje ampery, więc wynik jest bezpośrednio prądem ładowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Prąd dwudziestogodzinny (C/20) to prąd równy 1/20 pojemności akumulatora. Zapisuje się go jako 0,05Q, gdzie Q jest pojemnością w Ah. Oznacza łagodne, wolniejsze ładowanie trwające około 20 godzin.
Dzielisz pojemność przez 20 godzin: I = 165 Ah / 20 h = 8,25 A. Wynik jest w amperach, bo Ah podzielone przez godziny daje A. Taki prąd odpowiada ładowaniu dwudziestogodzinnemu.
Bo 1/20 to 0,05 w zapisie dziesiętnym. Jeśli Q oznacza pojemność w Ah, to 0,05Q daje prąd, który teoretycznie "wypełni" pojemność w około 20 godzin (w uproszczeniu stosowanym w zadaniach egzaminacyjnych).
C/10 (0,1Q) jest większy i zwykle oznacza szybsze ładowanie (około 10 h). C/20 (0,05Q) jest mniejszy i oznacza wolniejsze, łagodniejsze ładowanie (około 20 h). W zadaniach wybór zależy od tego, co podaje producent.
Zwykle nie jako standardowa metoda. "Maksymalny prąd ładowania" to wartość graniczna, której nie należy przekraczać. Ładowanie tak dużym prądem wymaga odpowiednich warunków i nadzoru, a w zadaniu egzaminacyjnym liczy się prąd zalecany, np. C/20.
Ah (amperogodzina) opisuje zdolność akumulatora do oddawania prądu w czasie. Przykładowo 165 Ah w uproszczeniu można interpretować jako możliwość oddawania 165 A przez 1 godzinę lub 8,25 A przez 20 godzin (zależnie od założeń zadania).
Najczęstsze pomyłki to: wybór C/10 zamiast C/20, przepisanie pojemności 165 Ah jako 165 A (mylenie jednostek), oraz sugerowanie się największą wartością z tabeli (prądem maksymalnym) zamiast zalecanym trybem ładowania.
Stosuje się je, gdy zależy na łagodnym ładowaniu, np. przy regularnym doładowywaniu akumulatorów kwasowo-ołowiowych w maszynach rolniczych lub przy ładowaniu warsztatowym. Niższy prąd ogranicza przegrzewanie i sprzyja dłuższej żywotności.
Najpierw odczytaj pojemność Q w Ah, a potem policz I = 0,05 · Q. Dla 165 Ah: 0,05 · 165 = 8,25 A. To dokładnie ten sam wynik co dzielenie Q przez 20.
Warto je kojarzyć, bo często pojawiają się w tabelach. I stopień bywa opisany jako 0,1Q (C/10), a II stopień jako 0,05Q (C/20). Kluczowe jest dopasowanie stopnia do treści zadania i wykonanie prostego przeliczenia.
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Battery University, "BU-403: Charging Lead Acid" (opis ładowania prądami typu C/20), https://batteryuniversity.com/article/bu-403-charging-lead-acid - accessed 2026-02-27
  • Wikipedia (EN), "C-rate" (definicja prądów ładowania/rozładowania jako ułamek pojemności, np. C/20), https://en.wikipedia.org/wiki/C-rate - accessed 2026-02-27

Materiały:

  • Instrukcje obsługi prostowników i ładowarek (sekcja doboru prądu ładowania)
  • Podręczniki/kompendia z elektrotechniki i eksploatacji akumulatorów w pojazdach i maszynach
  • Materiały dydaktyczne o akumulatorach kwasowo-ołowiowych (pojemność, prądy C/10 i C/20)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego