Ciężarowskaz (wskaźnik obciążenia) służy do bieżącej kontroli, jakie obciążenie jest przenoszone przez hak w danym momencie pracy układu wyciągowego. W praktyce operator analizuje, co aktualnie "wisi" na haku, a nie co znajduje się w całej konstrukcji wiertnicy.
W opisanej sytuacji kluczowy jest moment operacji: po odstawieniu graniatki wraz z głowicą płuczkową do bocznego otworu, ale przed podwieszeniem na haku pozostałego przewodu wiertniczego. Skoro przewód nie jest jeszcze podwieszony, ciężarowskaz nie powinien uwzględniać jego masy. Powinien natomiast wskazywać masę elementów, które nadal są podtrzymywane przez linę i hak.
Odpowiedź "wielokrążka dolnego wraz z hakiem wiertniczym" odpowiada temu, co w typowym układzie wyciągowym jest elementem ruchomym i przenosi obciążenie na hak. Wielokrążek dolny (blok ruchomy) oraz hak stanowią zestaw zawieszony, którego ciężar jest "widoczny" dla wskaźnika, gdy nie ma dodatkowego ładunku.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "tylko wielokrążka dolnego" – pomija hak, który również jest elementem podwieszonym i w normalnych warunkach jego masa wpływa na obciążenie na haku.
- "wielokrążka górnego i haka wiertniczego" – wielokrążek górny jest zwykle elementem stałym (zamocowanym w koronie/na wieży), więc nie jest "na haku" i nie powinien być liczony jako aktualne obciążenie przenoszone przez hak.
- "tylko wielokrążka górnego" – to jednocześnie pomija hak i wskazuje element, który standardowo nie jest zawieszony na haku, więc nie odpowiada zasadzie pomiaru ciężarowskazu w tej fazie operacji.
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o ciężarowskaz zawsze najpierw ustal stan zawieszenia (co jest odstawione, co podwieszone, co dopiero będzie podwieszane), a dopiero potem wybieraj elementy wpływające na wskazanie.