KWALIFIKACJA SPO4 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 29.
Prawidłowo rozwijające się dziecko powinno osiągnąć umiejętność rozcinania nożyczkami papieru na części pod koniec
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Umiejętność cięcia papieru nożyczkami to złożona sprawność motoryki małej wymagająca koordynacji obu rąk i kontroli wzrokowo-ruchowej. W orientacyjnych normach rozwojowych wiąże się ją z końcem 3. roku życia, dlatego właściwą odpowiedzią jest "36. miesiąca życia".

Pełne wyjaśnienie:

Cięcie papieru nożyczkami nie jest tylko "trzymaniem nożyczek". To umiejętność z obszaru motoryki małej, która wymaga jednocześnie:

  • stabilizacji postawy i barku (żeby ręka była precyzyjna),
  • koordynacji obu rąk (jedna tnie, druga podtrzymuje i obraca papier),
  • koordynacji wzrokowo-ruchowej (oko prowadzi ruch narzędzia),
  • odpowiedniego chwytu i siły dłoni,
  • planowania ruchu (cięcie "na części" jako działanie celowe).

W praktyce opiekuńczej obserwuje się, że dopiero około końca 3. roku życia dziecko ma zwykle dość dojrzały chwyt, kontrolę nad otwieraniem i zamykaniem ostrzy oraz zdolność do utrzymania papieru tak, by go skutecznie rozcinać. Dlatego odpowiedź "36. miesiąca życia" najlepiej pasuje do opisu umiejętności w pytaniu.

Pozostałe propozycje wieku są zbyt wczesne dla typowego, pełnego opanowania tej czynności: dziecko może wcześniej eksperymentować z nożyczkami lub naśladować dorosłych, ale samo skuteczne rozcinanie papieru wymaga większej dojrzałości i praktyki.

"24. miesiąca życia" bywa mylone z wcześniejszymi etapami rozwoju (np. prostsze manipulacje, rwanie papieru, wkładanie/wyjmowanie, budowanie wież), ale cięcie nożyczkami jest zadaniem trudniejszym. "30. miesiąca życia" leży na pograniczu i może kusić jako kompromis, jednak pytanie dotyczy osiągnięcia umiejętności "pod koniec" danego okresu. "18. miesiąca życia" jest typowo zbyt wczesne dla tej sprawności i częściej odpowiada podstawowym manipulacjom oraz rozwijaniu chwytu, a nie narzędziowej precyzji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniach pojawia się narzędzie (nożyczki, kredka, łyżka) i konkretny efekt działania (cięcie, rysowanie kół, zapinanie), oceniaj złożoność czynności. Im więcej elementów koordynacji i planowania, tym późniejszy, bardziej "dojrzały" wiek w normach rozwojowych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Motoryka mała to sprawność precyzyjnych ruchów dłoni i palców, potrzebna m.in. do chwytania, manipulowania drobnymi przedmiotami, rysowania, zapinania guzików czy używania nożyczek. Jej rozwój zależy od koordynacji wzrokowo-ruchowej, siły dłoni i dojrzałości układu nerwowego.
Rwanie papieru zwykle wymaga prostszych ruchów i mniejszej kontroli narzędzia. Cięcie nożyczkami wymaga jednoczesnego otwierania i zamykania ostrzy, stabilnego chwytu, prowadzenia ruchu po materiale oraz współpracy obu rąk (jedna tnie, druga ustawia papier). To podnosi poziom złożoności zadania.
Potrzebne są: prawidłowy chwyt nożyczek, wystarczająca siła dłoni, koordynacja wzrokowo-ruchowa, umiejętność współpracy obu rąk oraz koncentracja na zadaniu. Ważna jest też praktyka na łatwych materiałach (papier grubszy) i stopniowanie trudności.
Zaczynaj wtedy, gdy dziecko bezpiecznie manipuluje przedmiotami i potrafi wykonywać polecenia dotyczące zasad bezpieczeństwa. Najpierw stosuj nożyczki z zaokrąglonymi końcami i proste zadania (np. nacinanie), a dopiero później cięcie na części. Zawsze pod ścisłym nadzorem osoby dorosłej.
Nie. Normy rozwojowe są orientacyjne i opisują typowy zakres dla dzieci prawidłowo rozwijających się. Tempo rozwoju może zależeć od doświadczeń, ćwiczeń, środowiska i indywidualnych różnic. Istotne jest obserwowanie trendu rozwoju i ogólnego funkcjonowania dziecka, nie tylko jednej umiejętności.
Stosuj nożyczki dziecięce z tępymi, zaokrąglonymi końcami, pracuj przy stole, ucz przekazywania nożyczek zamkniętych i trzymania ich za zamknięte ostrza. Dziecko powinno ciąć wyłącznie materiały do tego przeznaczone. Nadzór dorosłego jest obowiązkowy przez cały czas ćwiczeń.
Próba cięcia to zwykle przypadkowe ruchy bez kontroli efektu, szybkie zniechęcenie i brak współpracy obu rąk. Opanowana umiejętność oznacza, że dziecko potrafi utrzymać chwyt, wykonywać powtarzalny ruch otwierania i zamykania, przeciąć papier na części i skorygować ustawienie papieru w trakcie zadania.
Pomagają zabawy wzmacniające dłonie i palce: ugniatanie mas plastycznych, nawlekanie koralików, chwytanie klamerek, wydzieranie papieru, przekładanie małych elementów szczypcami. Warto też ćwiczyć koordynację oko–ręka poprzez układanki i rysowanie prostych linii.
Bo opiekunka musi umieć obserwować rozwój i zauważać sygnały, że dziecko może potrzebować dodatkowego wsparcia. Znajomość orientacyjnych kamieni milowych ułatwia planowanie aktywności, dobór zadań adekwatnych do wieku oraz komunikację z rodzicami i specjalistami.
Często mylą "pierwsze zainteresowanie" czynnością z jej opanowaniem, wybierają zbyt wczesny wiek albo traktują normy jako sztywne. Inny błąd to ignorowanie złożoności zadania (narzędzie + efekt) i wybór odpowiedzi "pośrodku", bez analizy, czy opis dotyczy podstaw czy dojrzałej sprawności.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Umiejętność cięcia papieru nożyczkami to złożona sprawność motoryki małej wymagająca koordynacji obu rąk i kontroli wzrokowo-ruchowej."

Materiały:

  • Podręczniki z pediatrii rozwojowej i psychologii rozwoju dziecka (rozdziały o motoryce małej)
  • Materiały dydaktyczne dla opiekunek dziecięcych o obserwacji i dokumentowaniu rozwoju
  • Karty obserwacji rozwoju dziecka stosowane w placówkach opieki i wychowania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego