KWALIFIKACJA DRM8 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 12.
Próbkę do badania wytrzymałości na ścinanie przedstawia rysunek oznaczony literą
Ilustracja przedstawia cztery różne kształty próbek oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wytrzymałość na ścinanie bada się na próbce, której geometria wymusza powstanie dominującej płaszczyzny ścinania w określonym miejscu. Na ilustracji należy wskazać rysunek odpowiadający takiej próbce (a nie próbce do rozciągania, zginania czy ściskania). W tym zestawie odpowiada temu wariant "D".

Pełne wyjaśnienie:

Badanie wytrzymałości na ścinanie ma na celu określenie, jakie naprężenia styczne materiał (np. drewno lub materiał drewnopochodny) może przenieść, zanim nastąpi zniszczenie wzdłuż płaszczyzny ścinania. Kluczowe jest to, że w poprawnie dobranej próbce i sposobie jej obciążenia powinien dominować mechanizm ścinania, a nie rozciąganie, ściskanie czy zginanie.

Dlatego próbki do ścinania często mają geometrię, która:

  • wyznacza konkretną płaszczyznę, w której ma dojść do poślizgu warstw materiału względem siebie,
  • ogranicza wpływ innych stanów naprężeń (np. przez odpowiednie podcięcia/karby lub ukształtowanie powierzchni styku),
  • pozwala na powtarzalne zamocowanie i obciążenie w maszynie wytrzymałościowej.

Odpowiedź "D" jest właściwa, ponieważ odpowiada rysunkowi próbki przewidzianej do uzyskania stanu ścinania w zdefiniowanym przekroju. Pozostałe rysunki są typowe dla innych prób: mogą przypominać próbki do zginania (wydłużona belka), do rozciągania (kształt "wiosełka" z przewężeniem) albo do ściskania (prosty prostopadłościan/cylinder), czyli takich, w których dominują inne naprężenia niż ścinające.

Wskazówka egzaminacyjna: patrz na to, gdzie próbka ma się zniszczyć i jaki ruch wymusza obciążenie. Jeśli geometria "kieruje" zniszczenie na płaszczyznę poślizgu, to jest to typowy sygnał próby ścinania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To miara odporności drewna na działanie naprężeń stycznych, które próbują "przesunąć" jedną warstwę materiału względem drugiej. W praktyce dotyczy m.in. pękania wzdłuż określonej płaszczyzny, np. w złączach, przy klejeniu lub w strefach z karbami.
Szukaj geometrii, która wymusza zniszczenie w jednej płaszczyźnie (płaszczyźnie ścinania). Często widać podcięcia/karby lub układ, w którym obciążenie ma spowodować poślizg warstw, a nie wygięcie "belki" ani rozciąganie "przewężenia".
Karby/podcięcia pomagają zlokalizować miejsce maksymalnych naprężeń stycznych i ograniczyć inne mechanizmy zniszczenia. Dzięki temu wynik lepiej opisuje ścinanie, a nie przypadkowe pęknięcie wynikające np. ze zginania lub nierównomiernego docisku.
Nie. Rozciąganie i ściskanie dotyczą głównie naprężeń normalnych (prostopadłych do przekroju), a zginanie jest kombinacją rozciągania i ściskania w różnych włóknach. Ścinanie dotyczy naprężeń stycznych, które działają równolegle do przekroju.
Często są to złącza (np. klejone, kołkowane, wkręty), strefy przy podporach i miejscach mocowania, a także warstwy w materiałach drewnopochodnych. Ścinanie jest istotne tam, gdzie siły próbują przesunąć elementy względem siebie.
Gdy trzeba potwierdzić parametry materiału lub złącza: przy wdrażaniu nowego dostawcy, zmianie kleju/technologii, po reklamacjach, a także w badaniach okresowych. Wynik pomaga ocenić, czy materiał spełnia wymagania użytkowe i produkcyjne.
Wilgotność zmienia właściwości mechaniczne drewna: zwykle większa wilgotność oznacza mniejszą sztywność i wytrzymałość oraz bardziej "plastyczne" zachowanie. Dlatego w badaniach ważne jest kondycjonowanie próbek i porównywanie wyników dla podobnych warunków.
Najczęstsze to mylenie próbki do ścinania z próbką do zginania (wygląd belki) albo do rozciągania (przewężenie w środku). Pomaga pytanie kontrolne: czy kształt próbki "kieruje" zniszczenie na płaszczyznę poślizgu?
Niekoniecznie. W wielu testach egzaminacyjnych wystarcza rozumienie, jaki stan naprężeń ma dominować i jak wygląda typowa próbka. Znajomość norm może pomóc, ale kluczowe jest rozpoznanie idei badania i geometrii próbki.
Najlepiej ćwiczyć na zestawach rysunków: rozpoznawaj próbki do rozciągania, zginania, ściskania i ścinania. Ucz się po cechach charakterystycznych (płaszczyzna zniszczenia, karby, sposób podparcia). Trenuj też szybkie porównanie czterech wariantów.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wytrzymałość na ścinanie bada się na próbce, której geometria wymusza powstanie dominującej płaszczyzny ścinania w określonym miejscu.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii drewna oraz podstaw badań materiałowych
  • Materiały dydaktyczne dotyczące wytrzymałości materiałów (naprężenia: rozciąganie, ściskanie, ścinanie, zginanie)
  • Instrukcje szkolne/laboratoryjne przygotowania próbek i opisu stanowiska do badań

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego