KWALIFIKACJA SPL1 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 37.
Produkt Stan księgowy Stan rzeczywisty
Produkt A 100 100
Produkt B 150 145
Produkt C 200 205
Na podstawie powyższej tabeli, który produkt wymaga najpilniejszej uwagi?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpilniejszej uwagi zwykle wymaga niedobór, czyli sytuacja, gdy stan rzeczywisty jest mniejszy od księgowego.
W tabeli Produkt B ma 150 w ewidencji i 145 fizycznie, więc występuje brak 5 sztuk. Produkt A nie ma różnicy, a Produkt C ma nadwyżkę 5 sztuk, która zazwyczaj jest mniej krytyczna niż niedobór.

Pełne wyjaśnienie:

W gospodarce magazynowej porównuje się stan księgowy (wynikający z ewidencji przyjęć i wydań) ze stanem rzeczywistym (ustalonym fizycznie, np. podczas spisu z natury). Różnica między nimi to różnica inwentaryzacyjna, która może przyjmować dwie podstawowe formy: niedobór (stan rzeczywisty mniejszy niż księgowy) oraz nadwyżka (stan rzeczywisty większy niż księgowy).

Dla danych z tabeli:

  • Produkt A: 100 (księgowo) i 100 (rzeczywiście) – brak różnicy, nie ma sygnału alarmowego.
  • Produkt B: 150 (księgowo) i 145 (rzeczywiście) – niedobór 5 sztuk. Taki przypadek jest zwykle najbardziej pilny, bo może oznaczać błąd w wydaniach, pomyłkę kompletacyjną, kradzież, uszkodzenie lub niezaksięgowany ruch magazynowy. Niedobór wpływa też na zdolność realizacji zamówień.
  • Produkt C: 200 (księgowo) i 205 (rzeczywiście) – nadwyżka 5 sztuk. Nadal wymaga wyjaśnienia (np. podwójne przyjęcie, błąd ewidencji, pomyłka w identyfikacji asortymentu), ale operacyjnie często jest mniej ryzykowna niż niedobór, bo fizycznie towar jest.

Dlatego odpowiedź "Produkt B" jest właściwa: wskazuje pozycję z niedoborem, która w praktyce magazynowej powinna zostać zweryfikowana w pierwszej kolejności (sprawdzenie dokumentów, ruchów w systemie, ścieżki kompletacji i miejsca składowania).

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, ponieważ:

  • "Produkt A" nie wykazuje żadnej rozbieżności, więc nie sygnalizuje problemu do pilnego wyjaśnienia.
  • "Produkt C" ma rozbieżność, ale jest to nadwyżka – wyjaśnia się ją, jednak zazwyczaj priorytetem jest niedobór.
  • "Wszystkie produkty wymagają takiej samej uwagi" jest zbyt ogólne: brak różnicy (Produkt A) nie jest tak samo pilny jak niedobór lub nadwyżka.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw policz różnice (stan rzeczywisty minus księgowy), a potem oceń ich znak (czy brakuje, czy jest za dużo). W zadaniach praktycznych często premiuje się szybką identyfikację niedoboru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stan księgowy to ilość towaru wynikająca z ewidencji (systemu magazynowego/dokumentów PZ, WZ itp.). Oznacza "ile powinno być" według zapisów. Porównuje się go ze stanem rzeczywistym, aby wykryć błędy ewidencji, pomyłki lub straty.
Stan rzeczywisty to ilość faktycznie znajdująca się w magazynie, ustalona fizycznie (np. liczeniem podczas spisu z natury). To "ile jest naprawdę". Różnica między stanem rzeczywistym a księgowym wskazuje na niedobór albo nadwyżkę.
Najprościej policzyć: stan rzeczywisty − stan księgowy. Wynik ujemny oznacza niedobór, dodatni oznacza nadwyżkę, a zero oznacza zgodność. W zadaniach egzaminacyjnych warto też sprawdzić wartość bezwzględną różnicy (ile sztuk "nie gra").
Niedobór oznacza, że fizycznie brakuje towaru, co może blokować realizację wydań i zamówień oraz wskazywać na błąd lub stratę. Nadwyżka też wymaga wyjaśnienia, ale towar jest dostępny, więc ryzyko operacyjne (np. brak możliwości kompletacji) jest zwykle mniejsze.
Tak. Nadwyżka może wynikać np. z podwójnego przyjęcia, błędnego przypisania indeksu, pomyłki w lokalizacji lub nieprawidłowego księgowania. Zostawienie jej bez wyjaśnienia zniekształca ewidencję i może powodować kolejne błędy przy planowaniu zapasów.
Najczęściej są to: błędy przyjęć/wydań (zła ilość), pomyłki kompletacyjne, błędne jednostki miary, zamiany indeksów, niewłaściwe lokalizacje, brak księgowania dokumentów na czas, uszkodzenia, ubytki oraz błędy liczenia podczas spisu.
Inwentaryzację wykonuje się w terminach ustalonych w organizacji, np. okresowo (rocznie/kwartalnie) lub doraźnie (po zmianach organizacyjnych, po stwierdzeniu nieprawidłowości, przy zmianie odpowiedzialności materialnej). Celem jest potwierdzenie stanu zapasów i wykrycie rozbieżności.
Typowo: ponownie przeliczyć towar i sprawdzić lokalizacje, zweryfikować dokumenty ruchu (przyjęcia/ wydania), sprawdzić rejestry zwrotów i przesunięć międzymagazynowych, przeanalizować błędy kompletacji oraz ustalić przyczynę. Dopiero potem wykonuje się ewentualne korekty w ewidencji.
Porównaj wierszami dwie kolumny: "Stan księgowy" i "Stan rzeczywisty". Jeśli wartości są równe, produkt jest zgodny. Jeśli się różnią, zapisz różnicę (ile sztuk brakuje albo jest za dużo). To szybki sposób na wskazanie pozycji do kontroli.
Stosuj jedną stałą zasadę: licz rzeczywisty − księgowy i zawsze zapisuj znak. Ujemny wynik = brakuje (niedobór), dodatni = jest za dużo (nadwyżka). W stresie egzaminacyjnym pomaga też dopisanie krótkiej notatki "brak" albo "plus".
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Najpilniejszej uwagi zwykle wymaga niedobór, czyli sytuacja, gdy stan rzeczywisty jest mniejszy od księgowego.W tabeli Produkt B ma 150 w ewidencji i 145 fizycznie, więc występuje brak 5 sztuk."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Inwentaryzacja" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Inwentaryzacja (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL), "Zapasy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Zapasy (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i materiały szkolne z gospodarki magazynowej (inwentaryzacja, ewidencja zapasów)
  • Instrukcje magazynowe firmy/szkoły dotyczące inwentaryzacji i wyjaśniania różnic
  • Zadania ćwiczeniowe z porównywania stanów i interpretacji niedoborów/nadwyżek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego