Określenie "sztych" odnosi się do głębokości jednorazowego wbicia łopaty i odwrócenia skiby podczas przekopywania. W praktyce ogrodniczej spotyka się zalecenia, aby przed sadzeniem roślin w glebie zwięzłej, zbitej i słabo przepuszczalnej wykonać głębsze spulchnienie, ponieważ taka gleba utrudnia odpływ wody, ogranicza dopływ tlenu do korzeni i hamuje rozwój systemu korzeniowego.
Sformułowanie "dwa sztychy" oznacza przekopanie na głębokość w przybliżeniu odpowiadającą dwóm "warstwom" pracy łopaty, czyli na tyle głęboko, by realnie rozluźnić podłoże w strefie, w której roślina będzie intensywnie się ukorzeniać po posadzeniu. Wartość około 35 cm jest w tym ujęciu wartością orientacyjną – ma oddawać "głębokie" przekopanie, a nie płytkie wzruszenie powierzchni.
- Odpowiedź "35 cm" pasuje do pojęcia głębokiego przekopania (dwa sztychy) i ma sens praktyczny dla poprawy struktury gleby przed nasadzeniami.
- Odpowiedź "15 cm" jest zwykle zbyt mała jak na "dwa sztychy"; odpowiada raczej płytkiemu przekopaniu lub jednemu płytszemu sztychowi, co w glebie zbitej może nie dać oczekiwanego efektu spulchnienia.
- Odpowiedź "25 cm" bywa mylona jako "typowa głębokość robocza", ale w kontekście "dwóch sztychów" jest najczęściej wartością pośrednią, która nie odzwierciedla założenia pracy głębokiej.
- Odpowiedź "5 cm" oznacza jedynie powierzchniowe zruszenie i nie rozwiązuje problemu zbyt małej przepuszczalności oraz zagęszczenia w profilu gleby.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się termin potoczno-zawodowy (np. "sztych"), kluczowe jest jego znaczenie praktyczne, a nie arytmetyka. Odpowiedź powinna odpowiadać realnej technologii robót agrotechnicznych przed sadzeniem.
