W zadaniu podano koszt przewozu 1 tony na 1 km (czyli 1 tkm) równy 0,20 zł oraz cenę sprzedaży 1 tkm równą 0,28 zł. Pytanie dotyczy narzutu zysku, czyli tego, o ile procent kosztu zwiększono cenę, aby uzyskać zysk.
Krok 1: wyznacz zysk jednostkowy.
Zysk na 1 tkm = cena − koszt = 0,28 − 0,20 = 0,08 zł.
Krok 2: oblicz narzut zysku.
Narzut (w %) = (zysk / koszt) × 100% = (0,08 / 0,20) × 100% = 0,40 × 100% = 40,0%.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- 1,4% – to wynik typowy dla błędu w rachunkach na liczbach dziesiętnych albo pomylenia różnicy 0,08 z 0,008 lub 0,0028. Przy tych danych zysk 0,08 zł jest zbyt duży, by narzut był bliski zera.
- 71,0% – często powstaje, gdy ktoś liczy procent od niewłaściwej podstawy (np. miesza narzut z innym wskaźnikiem) albo wykonuje niepoprawne dzielenie (np. 0,20/0,28 zamiast 0,08/0,20).
- 140,0% – może wynikać z błędnego porównania ceny do kosztu jako "o ile procent większa jest cena" bez odjęcia kosztu (np. mylenie ilorazu 0,28/0,20 = 1,4 z narzutem, a potem zamiana 1,4 na 140%). Prawidłowo najpierw wyodrębnia się zysk (0,08), a dopiero potem odnosi do kosztu.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze ustal, czy procent liczysz od kosztu (narzut) czy od ceny (marża). W pytaniu pada słowo "narzut", więc podstawą jest koszt.
