KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 37.
Przedstawione na ilustracji urządzenie przeznaczone jest do
Ilustracja przedstawia ręczną pompę smarowniczą, która jest używana do wciskania smaru.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Urządzenie pokazane na ilustracji to typowa smarownica (np. ręczna/dźwigniowa), która służy do tłoczenia smaru pod ciśnieniem do punktów smarnych (kalamitek).
Nie jest przeznaczone do dolewania oleju ani do odsysania zużytego oleju, które wykonuje się innymi urządzeniami.

Pełne wyjaśnienie:

W warsztacie samochodowym do podawania smaru do węzłów tarcia stosuje się smarownice (potocznie "pistolety do smaru"). Ich zadaniem jest wtłoczenie smaru pod ciśnieniem do punktu smarnego, najczęściej przez kalamitkę (smarowniczkę). Dzięki temu smar dociera do łożysk, przegubów lub prowadnic i tworzy warstwę ograniczającą tarcie oraz zużycie.

Odpowiedź "wciskania smaru" pasuje do funkcji smarownicy: medium roboczym jest smar (zwykle w kartuszu lub zbiorniku), a mechanizm dźwigniowy/tłokowy powoduje jego tłoczenie przez końcówkę do złącza smarowego.

Pozostałe odpowiedzi opisują inne czynności i zwykle inne wyposażenie:

  • "wlewania oleju" – olej do silnika czy przekładni najczęściej uzupełnia się lejem/wlewem lub urządzeniem do dystrybucji oleju; nie wymaga tłoczenia smaru i innej jest też lepkość oraz sposób aplikacji.
  • "wysysania zużytego oleju" – odsysanie realizuje się odsysarką/pompą próżniową (podciśnienie), a nie smarownicą działającą na zasadzie tłoczenia (nadciśnienie) smaru.
  • "udrażniania przewodów ciśnieniowych" – udrażnianie przewodów nie jest typowym zadaniem smarownicy; do diagnozy i czyszczenia przewodów używa się narzędzi i procedur dopasowanych do konkretnego układu (np. pneumatyka, płukanie), aby nie uszkodzić elementów.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na ilustracji widać narzędzie kojarzone z kalamitką i tłoczeniem gęstego środka, myśl o smarowaniu. Dla oleju (ciecz) częściej spotyka się nalewaki, dystrybutory i odsysarki, a nie smarownice.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Smarownica to urządzenie do tłoczenia smaru pod ciśnieniem do punktów smarnych. W praktyce służy do podawania smaru przez końcówkę na kalamitkę, aby przesmarować łożyska, przeguby lub prowadnice i ograniczyć tarcie oraz zużycie.
Najczęściej rozpoznasz je po "pistoletowej" formie, dźwigni/tłoku oraz końcówce do podłączenia do kalamitki. Takie narzędzia są projektowane do gęstego medium (smaru) i pracy na nadciśnieniu, a nie do swobodnego nalewania płynów.
Olej jest cieczą i zwykle uzupełnia się go przez korek wlewu, lejek lub dystrybutor oleju. Smarownica jest przystosowana do gęstego smaru i do wtłaczania go przez złącze smarne; użycie jej do oleju byłoby niepraktyczne i niezgodne z typową obsługą.
Kalamitka to złącze smarne (smarowniczka) montowane w elemencie, który wymaga okresowego smarowania. Końcówkę smarownicy zakłada się na kalamitkę i wykonuje kilka "pompowań", aby wtłoczyć smar do wnętrza węzła tarcia.
Wciskanie smaru stosuje się w elementach z punktami smarnymi (np. niektóre przeguby, sworznie, prowadnice), gdzie producent przewidział okresowe smarowanie. Wymiana oleju dotyczy układów z olejem roboczym (silnik, skrzynia), które mają osobne procedury i materiały.
Nie. Odsysanie oleju wymaga urządzenia działającego na zasadzie podciśnienia (odsysarka, pompa próżniowa) i odpowiednich przewodów do cieczy. Smarownica działa odwrotnie: wytwarza nadciśnienie i tłoczy smar na zewnątrz do punktu smarnego.
Najczęstsze pomyłki to mylenie smarownicy z urządzeniem do oleju (bo oba mogą mieć zbiornik i przewód) oraz sugerowanie się ogólnym skojarzeniem "serwis = olej". Pomaga zapamiętać: smarownica = gęsty smar + kalamitka + tłoczenie pod ciśnieniem.
Zależy od konstrukcji pojazdu, ale typowo smarowanie dotyczy wybranych przegubów, sworzni, krzyżaków, tulei lub prowadnic, jeśli producent przewidział punkt smarny. Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie zasady: kalamitka oznacza możliwość wtłaczania smaru.
Smar dobiera się do warunków pracy elementu (obciążenia, temperatura, wilgoć) oraz zaleceń producenta. W praktyce ważna jest też kompatybilność z uszczelnieniami i wcześniejszym smarem. Na egzaminie zwykle wystarczy wiedzieć, że smarownica pracuje na smarze, nie na oleju.
Najpierw określ medium i zasadę działania: tłoczenie gęstego smaru vs nalewanie oleju vs odsysanie podciśnieniem. Potem dopasuj do typowych złączy (kalamitka) i czynności obsługowych. Unikaj zgadywania na podstawie pojedynczej cechy (np. samego wężyka).
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Smarownica" (opis narzędzia i zastosowania), https://pl.wikipedia.org/wiki/Smarownica - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia (PL) – "Kalamitka" (smarowniczka/smarownica; zastosowanie w smarowaniu), https://pl.wikipedia.org/wiki/Kalamitka - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Instrukcje obsługi i napraw producentów pojazdów (sekcje: obsługa okresowa, smarowanie)
  • Podręczniki/kompendia z podstaw eksploatacji pojazdów (rozdziały o środkach smarnych i smarowaniu)
  • Materiały szkoleniowe producentów smarów (karty techniczne i poradniki doboru)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego