KWALIFIKACJA ELM3 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 34.
Przedstawione narzędzie służy do
Ilustracja przedstawia narzędzie ręczne używane w mechatronice, służące do ściągania izolacji z przewodów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Narzędzie do ściągania izolacji służy do usuwania warstwy izolacyjnej z przewodu bez uszkadzania żyły. To typowy etap przygotowania przewodu przed wykonaniem połączenia elektrycznego (np. w złączce lub przed założeniem końcówki). Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych, specjalizowanych narzędzi.

Pełne wyjaśnienie:

Narzędzie wskazane w pytaniu jest przeznaczone do ściągania izolacji z przewodów, czyli do zdjęcia powłoki izolacyjnej z końcówki przewodu na określoną długość. Celem tej operacji jest odsłonięcie metalowej żyły w taki sposób, aby można było wykonać poprawne połączenie elektryczne (np. w złączce, na zacisku, w listwie) bez jej nacinania lub zrywania.

Dlaczego to ma znaczenie w mechatronice? Podczas montażu i serwisu urządzeń mechatronicznych często przygotowuje się przewody do podłączeń w szafach sterowniczych, modułach I/O, czujnikach i elementach wykonawczych. Zbyt agresywne narzędzia lub nieprawidłowa technika mogą uszkodzić żyłę, co zwiększa rezystancję połączenia, ryzyko grzania i awarii.

Wyjaśnienie, dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:

  • "zaciskania opasek kablowych" dotyczy napinaczy/obcinaków do opasek (tzw. trytytek). Takie narzędzia służą do naciągania opaski i odcięcia nadmiaru, a nie do obróbki izolacji przewodu.
  • "zarabiania łączówek telekomunikacyjnych" odnosi się do zaciskania złączy telekomunikacyjnych (np. wtyków modułowych). To inna konstrukcja narzędzia, zwykle z matrycami pod konkretne złącza.
  • "zaciskania końcówek kablowych elektrycznych" dotyczy zaciskarek do tulejek/końcówek. Taka operacja jest wykonywana po zdjęciu izolacji, a narzędzie ma matryce zaciskowe, a nie mechanizm zdejmowania izolacji.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rozpoznawaniu narzędzia zwracaj uwagę, czy element roboczy wygląda jak mechanizm chwytający i "zdejmujący" powłokę (ściągacz), czy jak matryce zgniatające końcówkę (zaciskarka), albo jak napinacz do opasek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ściągacz izolacji to narzędzie do usuwania powłoki izolacyjnej z przewodu na określoną długość bez uszkadzania metalowej żyły. Stosuje się go przed podłączeniem przewodu do zacisku, złączki lub przed założeniem końcówki kablowej.
Ściągacz ma elementy tnąco-chwytające, które nacinają izolację i ją zsuwają, a zaciskarka ma matryce, które zgniatają końcówkę na przewodzie. W praktyce: ściągacz przygotowuje żyłę, zaciskarka wykonuje trwałe połączenie z końcówką.
Nacięta lub przerwana część drutów w lince zmniejsza przekrój przewodnika i pogarsza przewodność. To może prowadzić do przegrzewania połączenia, spadków napięcia i awarii. W automatyce/mechatronice skutkiem bywa niestabilna praca czujników lub napędów.
Najczęstsze błędy to: zbyt długa lub zbyt krótka długość odizolowania, uszkodzenie żyły (nacięcie), pozostawienie "kołnierza" izolacji oraz użycie niewłaściwego narzędzia (np. noża). Warto zawsze dopasować średnicę/zakres do przewodu.
Narzędzie do opasek kablowych stosuje się przy porządkowaniu wiązek przewodów: napina opaskę z odpowiednią siłą i odcina nadmiar. Nie służy do przygotowania końców przewodów. W szafach sterowniczych pomaga utrzymać estetykę i odciążenie mechaniczne przewodów.
"Zarabianie" to wykonanie trwałego zakończenia przewodu poprzez zamocowanie elementu łączeniowego (np. końcówki, wtyku) odpowiednim narzędziem, zwykle przez zaciskanie. Zazwyczaj obejmuje też etap przygotowania przewodu, czyli odizolowanie.
Długość odizolowania dobiera się do typu złączki/zacisku i głębokości gniazda. Za krótko utrudnia kontakt, za długo może odsłonić przewodnik poza zaciskiem i zwiększyć ryzyko zwarcia. W praktyce korzysta się ze znaczników na złączkach lub instrukcji producenta.
Można, ale jest to ryzykowne i zwykle niezalecane w pracach egzaminacyjnych oraz serwisowych, bo łatwo naciąć żyłę. Ściągacz izolacji zapewnia powtarzalność i mniejsze ryzyko uszkodzeń. Nóż bywa używany tylko w sytuacjach awaryjnych i z dużą ostrożnością.
W praktyce spotyka się przewody jednożyłowe i wielożyłowe w układach sterowania, przewody do czujników (sygnałowe), zasilające oraz przewody w szafach sterowniczych. Odizolowanie jest potrzebne przy podłączaniu do listew zaciskowych, złącz, przekaźników i sterowników.
Najpierw rozpoznaj cechy robocze: czy są matryce zaciskowe, czy mechanizm zdejmowania izolacji, czy nóż tnący opaski. Potem dopasuj funkcję do procesu montażu przewodów. Na egzaminie warto kojarzyć: odizolowanie → przygotowanie żyły, zaciskanie → montaż końcówki.
info

Około 79% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Narzędzie do ściągania izolacji służy do usuwania warstwy izolacyjnej z przewodu bez uszkadzania żyły."

Źródła:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych: karta katalogowa/ instrukcja producenta dla narzędzia z ilustracji (brak identyfikacji modelu w treści pytania)

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe pracowni elektromechatronicznej dotyczące przygotowania przewodów
  • Karty katalogowe i instrukcje BHP dla narzędzi do obróbki przewodów (ściągacze izolacji, zaciskarki)
  • Podręczniki/ćwiczenia z montażu instalacji i okablowania w układach sterowania (materiały szkolne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego