KWALIFIKACJA BUD13 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 1.
Przedstawiony na ilustracji trójkąt służy do określania
Ilustracja przedstawia trójkąt klasyfikacyjny, który służy do określania rodzaju gruntu na podstawie jego składu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Trójkąt klasyfikacyjny w geotechnice służy do wyznaczania rodzaju gruntu na podstawie proporcji składowych (np. frakcji ziarnowych). Parametry takie jak porowatość czy objętość porów dotyczą budowy przestrzeni porowej i zwykle nie są odczytywane z takiego trójkąta.

Pełne wyjaśnienie:

Wykres w postaci trójkąta stosowany w geotechnice jest narzędziem klasyfikacyjnym. Jego zadaniem jest przypisanie próbki do rodzaju gruntu na podstawie udziałów składowych, które są opisane na wierzchołkach/osiowych podziałkach trójkąta. W praktyce operator robót ziemnych spotyka się z taką klasyfikacją w dokumentacji badań gruntów, opisach warstw podłoża oraz przy doborze technologii urabiania i zagęszczania.

Odpowiedź "rodzaju gruntu" jest właściwa, bo wynik korzystania z trójkąta to nazwa/typ gruntu (klasa), a nie pojedynczy parametr fizyczny. Nawet jeśli do trójkąta wprowadza się dane o udziale składników, celem końcowym jest klasyfikacja, czyli określenie rodzaju.

Odpowiedź "udziału frakcji" jest typową pułapką: udziały frakcji bywają danymi wejściowymi (z badań uziarnienia), ale sam "trójkąt" służy do przejścia z tych udziałów do nazwy rodzaju gruntu. Innymi słowy, odczyt z trójkąta to nie "ile procent", tylko "jaki to grunt".

Odpowiedzi "objętości porów" oraz "porowatości gruntu" odnoszą się do parametrów przestrzeni porowej. Wyznacza się je zwykle z zależności objętościowo-masowych (np. z gęstości objętościowej, wilgotności, gęstości właściwej) albo z badań laboratoryjnych, a nie z wykresu trójkątnego przeznaczonego do klasyfikacji rodzaju gruntu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na rysunku widzisz trójkąt z trzema składowymi (trzy "końce" oznaczające różne składniki), najczęściej pytanie dotyczy klasyfikacji lub składu mieszaniny. Zawsze sprawdź, czy oczekiwany jest parametr (liczba) czy kategoria (nazwa/typ).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wykres w kształcie trójkąta, który pozwala przypisać próbkę do rodzaju gruntu na podstawie udziałów trzech składowych (opisanych na wierzchołkach). Wynikiem jest zwykle nazwa/klasa gruntu, a nie parametr porowatości.
Najpierw ustalasz udziały trzech składowych (z opisu lub badań), a następnie lokalizujesz punkt w trójkącie. Pole, w którym leży punkt, odpowiada określonemu rodzajowi gruntu (klasie). Kluczowe są opisy osi i pól na rysunku.
Trójkąt jest narzędziem klasyfikacji: służy do przejścia od składu (udziałów składowych) do kategorii opisowej, czyli rodzaju gruntu. Parametry takie jak porowatość wymagają obliczeń z danych masowo-objętościowych, a nie odczytu z trójkąta.
Najczęściej udziały frakcji są danymi wejściowymi, a trójkąt służy do wyznaczenia rodzaju gruntu. Jeśli pytanie brzmi "służy do określania…", zwykle chodzi o wynik końcowy klasyfikacji, nie o sam procentowy udział.
Porowatość opisuje, jaka część objętości gruntu to pory (wolne przestrzenie). Wyznacza się ją z zależności fizycznych i pomiarów gęstości/wilgotności. Trójkąt klasyfikacyjny dotyczy zwykle składu i klasy gruntu, a nie budowy porów.
Gdy dobiera się technologię urabiania, transportu i zagęszczania oraz ocenia przydatność gruntu do nasypów czy podłoża drogi. Znajomość rodzaju gruntu pomaga przewidzieć zachowanie materiału (np. podatność na zawilgocenie, trudność zagęszczania).
Najczęściej myli się dane wejściowe (udziały frakcji) z wynikiem (rodzaj gruntu), albo automatycznie wybiera się hasła "porowatość/objętość porów", bo brzmią geotechnicznie. Trzeba patrzeć, co jest opisane na polach trójkąta.
Krzywa uziarnienia to wykres (zwykle liniowy) zależności udziału ziaren od średnicy. Trójkąt ma trzy składowe i służy do klasyfikacji mieszaniny w 2D. Na egzaminie zwróć uwagę na kształt i opisy osi/wierzchołków.
Zwykle nie w pełni, bo kluczowe są opisy na trójkącie (co oznaczają wierzchołki i pola). Na egzaminie koniecznie obejrzyj rysunek i sprawdź, czy jest to trójkąt klasyfikacyjny gruntów, czy inny trójkąt (np. dotyczący mieszanin).
Ćwicz na przykładach z materiałów do kwalifikacji: rozpoznawaj, do czego służy dany rysunek (klasyfikacja, parametry, schemat maszyny). Zrób krótką listę: "wykres → cel → typowy wynik". To ogranicza zgadywanie pod presją czasu.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Trójkąt klasyfikacyjny w geotechnice służy do wyznaczania rodzaju gruntu na podstawie proporcji składowych (np. frakcji ziarnowych)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z geotechniki dla budownictwa/robót ziemnych (działy: klasyfikacja gruntów, uziarnienie)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji BUD.13 dotyczące rozpoznawania gruntów i badań laboratoryjnych
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z rozpoznawania wykresów i oznaczeń geotechnicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego