KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 32.
Przedstawiony na rysunku instrument geodezyjny służy do pomiarów
Ilustracja przedstawia instrument geodezyjny, prawdopodobnie niwelator, używany do pomiarów niwelacyjnych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pomiary niwelacyjne dotyczą wyznaczania różnic wysokości i rzędnych punktów, a wykonuje się je niwelatorem (instrumentem niwelacyjnym). Pomiary kątów poziomych i pionowych są typowe dla teodolitu/tachimetrów, a odległości dla dalmierzy lub tachimetrów z EDM.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowa odpowiedź to "niwelacyjnych", ponieważ pomiary niwelacyjne służą do wyznaczania różnic wysokości oraz rzędnych punktów. W praktyce górnictwa podziemnego takie pomiary są potrzebne m.in. do kontroli spadków wyrobisk, projektowania i sprawdzania odwodnienia, a także do kontroli osiadań i przemieszczeń punktów odniesienia.

Instrument niwelacyjny (np. niwelator optyczny lub laserowy) pracuje na zasadzie wyznaczenia poziomej linii celowej i odczytu na łacie/reperze. Dlatego jego podstawowym przeznaczeniem jest właśnie niwelacja, a nie pomiar kątów czy odległości.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "odległości" – typowo odległości mierzy się dalmierzem lub tachimetrem wyposażonym w moduł pomiaru odległości (EDM). Sam niwelator nie jest przeznaczony do precyzyjnego pomiaru odległości jako wielkości głównej.
  • "kątów poziomych" – do pomiaru kątów w płaszczyźnie poziomej używa się teodolitu lub tachimetru. To inna klasa zadań geodezyjnych niż niwelacja.
  • "kątów pionowych" – analogicznie, kąty pionowe (elewacyjne) mierzy się teodolitem/tachimetrą; w niwelacji kluczowe jest utrzymanie linii celowej w poziomie, a nie odczyt kąta.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu rozróżniasz "niwelację" od "pomiarów kątowych", pamiętaj prostą regułę: niwelacja = wysokości, teodolit/tachimetr = kąty, a dalmierz/EDM = odległości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pomiary niwelacyjne to pomiary wysokościowe służące do wyznaczania różnic wysokości oraz rzędnych punktów. Wykonuje się je zwykle niwelatorem i łatą, aby określić spadki, poziomy i powiązać punkty z reperami wysokościowymi.
W niwelacji wyznacza się przede wszystkim różnicę wysokości między punktami oraz rzędne (wysokości) punktów względem poziomu odniesienia. Nie jest to metoda do pomiaru kątów ani do precyzyjnego wyznaczania odległości jako wyniku głównego.
Niwelator jest ukierunkowany na ustawienie poziomej linii celowej i zwykle pracuje z łatą. Teodolit (lub tachimetr) ma konstrukcję nastawioną na odczyt kątów w poziomie i w pionie. Na rysunkach podobieństwo lunety bywa mylące, więc szukaj elementów kojarzonych z pomiarem kątów.
Niwelacja jest ważna, bo pozwala kontrolować spadki wyrobisk, prawidłowe odwodnienie, a także monitorować osiadania i przemieszczenia punktów kontrolnych. To kluczowe dla bezpieczeństwa robót i zgodności wykonania z dokumentacją projektową.
Zasadniczo nie. Niwelator służy do pomiarów wysokościowych. Odległości w praktyce mierzy się innymi przyrządami (np. dalmierzem) albo tachimetrem z funkcją pomiaru odległości. W niwelacji odległość może być pomocnicza, ale nie jest celem pomiaru.
Kąty poziome mierzy się najczęściej teodolitem lub tachimetrem. Są to instrumenty przeznaczone do pomiarów kątowych (a tachimetr często także do odległości). Niwelator nie jest instrumentem kątowym, tylko wysokościowym.
Kąty pionowe (elewacyjne) mierzy się teodolitem lub tachimetrem. Wynik jest odczytem kąta nachylenia celowej w pionie. W niwelacji dąży się do poziomej celowej, więc pomiar kąta pionowego nie jest podstawowym zadaniem niwelatora.
Reper to stabilny punkt odniesienia o znanej wysokości, wykorzystywany do przenoszenia i kontroli rzędnych. W niwelacji repery pozwalają powiązać pomiary z układem wysokościowym oraz sprawdzać zmiany wysokości w czasie (np. osiadania).
Najczęstsze błędy to mylenie przyrządów o podobnej budowie (luneta i statyw), wybór odpowiedzi "kąty" dla każdego instrumentu z podziałką, oraz zakładanie, że jedno urządzenie mierzy wszystko. Na egzaminie warto kojarzyć: niwelator = wysokości, teodolit/tachimetr = kąty.
Powtórz definicje: niwelacja, różnica wysokości, rzędna, reper. Naucz się rozróżniać funkcje instrumentów (niwelator vs teodolit/tachimetr vs dalmierz). Trenuj na zdjęciach/rysunkach i łącz przyrząd z typowym wynikiem pomiaru.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pomiary niwelacyjne dotyczą wyznaczania różnic wysokości i rzędnych punktów, a wykonuje się je niwelatorem (instrumentem niwelacyjnym).

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki z geodezji górniczej (działy: niwelacja i instrumenty niwelacyjne)
  • Instrukcje stanowiskowe zakładu górniczego dotyczące prowadzenia pomiarów wysokościowych
  • Materiały szkoleniowe o instrumentach geodezyjnych (niwelator, teodolit, tachimetr) i ich zastosowaniach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego