KWALIFIKACJA MOT2 + MOT5 + MOT6 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 33.
Przedstawiony na rysunku przyrząd służy do pomiaru zużycia
Ilustracja przedstawia przyrząd pomiarowy używany w elektromechanice pojazdów samochodowych, prawdopodobnie do pomiaru
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przyrządy używane do oceny zużycia cylindrów służą do sprawdzania wymiaru i geometrii otworu cylindra (np. średnicy oraz odchyłek typu owalność i stożkowatość). Taki pomiar pozwala ocenić stan zespołu cylindrowo-tłokowego i zdecydować o dalszej naprawie. Pozostałe elementy mierzy się innymi narzędziami.

Pełne wyjaśnienie:

Zużycie cylindrów w silniku ocenia się przez pomiar wymiarów i geometrii otworu cylindra. W praktyce sprawdza się, czy cylinder nie ma nadmiernie zwiększonej średnicy oraz czy nie pojawiły się istotne odchyłki kształtu, takie jak owalność (różne średnice w prostopadłych kierunkach) i stożkowatość (zmiana średnicy wzdłuż wysokości cylindra). Do takich zadań stosuje się przyrządy przeznaczone do pomiaru średnic wewnętrznych, które pozwalają odczytać niewielkie różnice wymiaru.

Odpowiedź "cylindrów" jest właściwa, ponieważ to właśnie cylinder (a dokładniej jego powierzchnia robocza) jest elementem, którego zużycie ocenia się przez pomiar średnicy wewnętrznej i odchyłek kształtu. Wyniki porównuje się z tolerancjami serwisowymi, aby podjąć decyzję, czy wystarczy np. honowanie, czy potrzebna jest dalsza obróbka lub wymiana elementów.

  • "Tarcz hamulcowych" – tarcze ocenia się przede wszystkim przez pomiar grubości, bicia osiowego i stanu powierzchni roboczej; używa się do tego innych przyrządów (np. do pomiaru grubości/bicia), a nie typowych narzędzi do średnic wewnętrznych.
  • "Krzywek wałka rozrządu" – zużycie krzywek weryfikuje się przez pomiar wysokości krzywki/profilu oraz luzów w mechanizmie rozrządu; metody i przyrządy są inne niż dla otworów cylindrycznych.
  • "Czopów wału korbowego" – czopy to powierzchnie zewnętrzne; ocenia się je pomiarem średnicy zewnętrznej i ewentualnej owalności, zwykle mikrometrem zewnętrznym, a nie przyrządem typowym dla średnic wewnętrznych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na ilustracji widać przyrząd przeznaczony do pomiaru wewnątrz otworu, najczęściej dotyczy to cylindrów, tulei lub otworów łożyskowych. Gdy mierzy się elementy zewnętrzne (czopy), zwykle wybiera się narzędzia do średnic zewnętrznych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zużycie cylindra to pogorszenie stanu powierzchni roboczej i zmiana wymiarów otworu cylindra (np. wzrost średnicy, owalność, stożkowatość). Skutkiem mogą być spadek kompresji, większe zużycie oleju i gorsza praca silnika.
Najczęściej ocenia się je pomiarem średnicy wewnętrznej w kilku przekrojach i kierunkach, aby wykryć nie tylko "większy wymiar", ale też odchyłki kształtu (owalność i stożkowatość). Wyniki porównuje się z danymi serwisowymi.
Owalność powoduje gorsze przyleganie pierścieni tłokowych, co obniża szczelność komory spalania. Może to prowadzić do spadku kompresji, dymienia oraz przedmuchów do skrzyni korbowej. Pomiar w dwóch prostopadłych kierunkach ujawnia problem.
Stożkowatość sprawdza się przy demontażu silnika, remontach i weryfikacji elementów zespołu cylindrowo-tłokowego. Mierzy się średnicę na różnych wysokościach cylindra; różnice wskazują nierównomierne zużycie i pomagają dobrać sposób naprawy.
Nie. Tarcze hamulcowe ocenia się m.in. przez pomiar grubości i bicia, a to zwykle wymaga przyrządów dobranych do płaskich powierzchni i kontroli bicia. Narzędzia do pomiaru średnic wewnętrznych są typowe dla otworów, np. cylindrów.
Najczęstsze błędy to sugerowanie się samym słowem "zużycie" i wybór przypadkowego elementu, mylenie narzędzi do średnic wewnętrznych z narzędziami do pomiaru zewnętrznego oraz pomijanie kontekstu (silnik vs hamulce vs rozrząd).
Czopy wału to powierzchnie zewnętrzne, więc mierzy się ich średnicę zewnętrzną oraz ewentualną owalność innymi przyrządami niż dla otworów. Cylinder jest otworem, dlatego bada się średnicę wewnętrzną i odchyłki kształtu w przekrojach.
Typowe sygnały to spadek mocy, trudniejszy rozruch, większe zużycie oleju, dymienie i obniżona kompresja. Same objawy nie potwierdzają zużycia, ale są wskazaniem do diagnostyki, w tym kontroli elementów zespołu cylindrowo-tłokowego.
Bo wymagają rozpoznania narzędzia po wyglądzie i skojarzenia go z właściwym zastosowaniem. To sprawdza praktyczne przygotowanie warsztatowe, a nie tylko znajomość terminów. Pomaga ćwiczenie na zdjęciach narzędzi i opisach zastosowań.
Warto robić krótkie fiszki: zdjęcie narzędzia + "co mierzy" + "jakim wymiarem/odchyłką". Dobrze też ćwiczyć na realnych przyrządach w pracowni i łączyć je z elementami silnika: cylinder, tłok, wał korbowy, wałek rozrządu.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Przyrządy używane do oceny zużycia cylindrów służą do sprawdzania wymiaru i geometrii otworu cylindra (np. średnicy oraz odchyłek typu owalność i stożkowatość)."

Materiały:

  • Instrukcje producentów narzędzi pomiarowych (opis zastosowania i sposobu odczytu)
  • Podręczniki z metrologii warsztatowej (pomiary średnic, odchyłek kształtu)
  • Materiały serwisowe dot. napraw silników (czynności kontrolne zespołu cylindrowo-tłokowego)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego