KWALIFIKACJA BUD1 + BUD8 + BUD12 + BUD14 + BUD15 - CZERWIEC 2008

PYTANIE NR 43.
Przedstawiony na rysunku sprzęt chroniący przed upadkiem z wysokości to
Ilustracja przedstawia urządzenie samoblokujące, które jest sprzętem ochronnym zapobiegającym upadkom z wysokości.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Urządzenie samoblokujące to sprzęt, który automatycznie hamuje lub blokuje rozwijanie linki/taśmy przy nagłym szarpnięciu, ograniczając skutki upadku.
Szelki i pas to elementy noszone na ciele, a amortyzator włókienniczy jest zwykle oddzielnym elementem łączącym, nie "urządzeniem" widocznym jako korpus mechanizmu.

Pełne wyjaśnienie:

W systemach ochrony indywidualnej przed upadkiem z wysokości ważne jest rozróżnienie całego urządzenia od jego składników. "Urządzenie samoblokujące" (często spotykane jako zwijacz z linką lub taśmą) działa tak, że podczas normalnej pracy pozwala na swobodne wysuwanie się linki/taśmy, a przy gwałtownym szarpnięciu (symulującym spadanie) uruchamia mechanizm blokujący. Dzięki temu ogranicza drogę spadania i zmniejsza ryzyko uderzenia o niższy poziom.

Odpowiedź "szelki bezpieczeństwa" jest błędna, ponieważ szelki (uprząż) to element zakładany na ciało, z punktami wpinania, ale nie stanowią mechanizmu samoblokującego. Na rysunkach szelki są rozpoznawalne jako układ taśm naramiennych i udowych, bez obudowy mechanizmu.

Odpowiedź "amortyzator włókienniczy" jest błędna, bo amortyzator to element mający pochłaniać energię (zwykle w postaci taśmy/pakietu rozrywnego), najczęściej wpinany w łącznik. Zazwyczaj nie wygląda jak kompaktowa obudowa z mechanizmem zwijania i blokowania.

Odpowiedź "pas bezpieczeństwa" także jest błędna: pas to element noszony na użytkowniku, przeznaczony do określonych zastosowań, ale nie jest urządzeniem samoblokującym. W praktyce egzaminacyjnej kluczowe jest, aby na podstawie obrazu rozpoznać, czy przedstawiono mechanizm zwijająco-blokujący (urządzenie), czy element uprzęży/połączenia (taśmy, pas, amortyzator).

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli na rysunku widzisz obudowę (korpus) z wyprowadzoną linką/taśmą, karabińczykiem i mechanizmem zwijania, najczęściej chodzi o urządzenie samoblokujące, a nie o szelki czy amortyzator.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To element ŚOI, który podczas normalnego ruchu pozwala na wysuwanie linki/taśmy, a przy nagłym szarpnięciu uruchamia blokadę, ograniczając swobodny spadek. Najczęściej ma formę zwijacza z obudową i linką/taśmą zakończoną zatrzaśnikiem.
Urządzenie samoblokujące zwykle ma obudowę (korpus) i zwijaną linkę/taśmę. Amortyzator włókienniczy wygląda najczęściej jak taśma w osłonie lub pakiet rozrywany pod obciążeniem i nie ma mechanizmu zwijania ani obudowy z blokadą.
Szelki (uprząż) to element zakładany na ciało, który rozkłada siły na tułów i uda oraz zapewnia punkt wpięcia. Urządzenie samoblokujące to mechanizm łączący użytkownika z punktem kotwiczenia, odpowiadający za blokowanie/hamowanie w razie upadku.
Najczęściej: uprząż (szelki), element łączący (np. linka/urządzenie samoblokujące), punkt kotwiczenia oraz odpowiednie łączniki (np. zatrzaśniki). W wielu rozwiązaniach występuje też amortyzacja energii, aby zmniejszyć obciążenia działające na człowieka.
Gdy istnieje ryzyko spadania, np. praca przy krawędziach stropów, na rusztowaniach, pomostach, w szachtach lub przy montażu zbrojenia na wysokości. Decyzja wynika z oceny ryzyka i organizacji robót, a nie tylko z "wysokości" w potocznym sensie.
W typowych systemach powstrzymywania spadania podstawą jest uprząż (szelki), bo lepiej rozkłada obciążenia. Pas może być spotykany w innych zastosowaniach (np. pozycjonowanie), ale nie należy automatycznie traktować go jako zamiennika uprzęży w ochronie przed skutkami upadku.
Najczęściej: wybór "szelek" tylko dlatego, że to najbardziej znany termin; mylenie amortyzatora z urządzeniem samoblokującym; nieuwzględnianie cech rysunku (obudowa, zwijanie linki). Warto szukać na obrazku mechanizmu zwijająco-blokującego.
Należy wykonać kontrolę wizualną (obudowa, linka/taśma, zatrzaśnik, oznaczenia), a także test funkcjonalny: płynne wysuwanie i reakcję blokady na szybkie szarpnięcie. Jeśli są uszkodzenia, nietypowe dźwięki lub brak blokady, sprzęt wycofuje się z użycia.
Amortyzator jest tylko jednym z elementów. O bezpieczeństwie decyduje komplet: prawidłowy punkt kotwiczenia, właściwe wpięcie, dopasowana uprząż, odpowiednia długość łącznika oraz zachowanie wymaganej przestrzeni pod pracownikiem. Błędy montażu mogą zniweczyć działanie amortyzacji.
Ćwicz rozpoznawanie elementów na zdjęciach: uprząż, linki, zatrzaśniki, zwijacze samohamowne, amortyzatory. Ucz się funkcji każdego elementu i typowych zastosowań na budowie. Pomaga też powtarzanie zasad kontroli przed użyciem i typowych błędów w wpinaniu.
info

Około 53% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Urządzenie samoblokujące to sprzęt, który automatycznie hamuje lub blokuje rozwijanie linki/taśmy przy nagłym szarpnięciu, ograniczając skutki upadku."

Materiały:

  • Instrukcje producentów sprzętu chroniącego przed upadkiem (opis urządzeń samoblokujących, uprzęży, łączników)
  • Materiały szkoleniowe BHP dla prac na wysokości w budownictwie (programy szkoleń okresowych)
  • Karty charakterystyki/ instrukcje użytkowania ŚOI stosowanych na budowie (kontrola przed użyciem, zasady wycofania z eksploatacji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego