KWALIFIKACJA BUD8 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 5.
Przedstawiony na rysunku uchwyt szczękowy zawiesia przeznaczony jest do podnoszenia i transportu
Ilustracja przedstawia uchwyt szczękowy zawiesia, który jest przeznaczony do podnoszenia i transportu ceowników.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Uchwyt szczękowy jest dobierany do geometrii elementu, aby szczęki pewnie obejmowały jego krawędzie.
W tym przypadku jest przeznaczony do kształtowników o przekroju "C", czyli ceowników. Rury i zwoje drutu wymagają innego typu chwytu, a dwuteownik ma inny układ półek.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest rozpoznanie, do jakiego przekroju elementu dopasowany jest uchwyt szczękowy zawiesia. Takie uchwyty działają poprawnie tylko wtedy, gdy ich szczęki mają stabilne oparcie na krawędziach ładunku i nie powodują ześlizgu podczas podnoszenia i transportu.

Odpowiedź "ceowników" jest właściwa, ponieważ ceownik (profil o przekroju przypominającym literę "C") ma dwie krawędzie/półki i środnik w układzie, który typowo pozwala szczękom uchwytu objąć i docisnąć element w sposób pewny. W praktyce budowy dobór chwytu wynika z tego, gdzie mogą "usiąść" szczęki oraz czy docisk nie będzie powodował obracania się profilu.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "rur stalowych" – rura ma przekrój zamknięty i powierzchnię obłą; standardowy uchwyt szczękowy pokazany w tego typu zadaniach zwykle nie zapewnia pewnego podparcia na krawędzi (brak płaskiej krawędzi jak w kształtowniku). Do rur częściej dobiera się uchwyty/obejmy dedykowane do przekrojów okrągłych.
  • "zwojów drutu" – zwoje są podatne na odkształcenia, mają wiele punktów styku i zwykle podnosi się je innym osprzętem (np. przez przewleczenie zawiesia, trawersy lub specjalne chwytaki do kręgów), aby nie doszło do zsunięcia i uszkodzeń.
  • "dwuteowników" – dwuteownik (profil "I") ma inny układ półek i środnika; uchwyt przeznaczony do ceowników nie musi zapewniać właściwego oparcia i docisku na półkach dwuteownika, co obniża bezpieczeństwo manipulacji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy zadanie odwołuje się do rysunku uchwytu, warto w myślach dopasować miejsca kontaktu szczęk do kształtu profilu. Jeśli nie potrafisz nazwać profilu, spróbuj go opisać: "C" (ceownik), "I" (dwuteownik), "okrągły" (rura) – to często wystarcza do wyboru poprawnej odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Uchwyt szczękowy to osprzęt do podnoszenia, w którym ładunek jest chwytany przez dwie lub więcej szczęk dociskanych do elementu.

Stosuje się go do wybranych kształtów (np. profili), bo bezpieczeństwo zależy od właściwego oparcia i tarcia w miejscach styku.

Ceownik ma przekrój otwarty w kształcie litery "C" (jedna ścianka i dwie półki po jednej stronie).

Dwuteownik ma przekrój jak litera "I" (środnik i dwie półki po przeciwnych stronach). Patrz na ułożenie półek względem środnika.

Bo uchwyt musi mieć stabilny kontakt z ładunkiem. Jeśli szczęki nie "siądą" na krawędziach właściwie, ładunek może się obrócić lub wysunąć.

W praktyce oznacza to ryzyko upadku elementu, uszkodzeń i zagrożenia dla ludzi w strefie pracy.

Nie zawsze. Rury mają przekrój okrągły i często wymagają uchwytów/obejm przeznaczonych do przekrojów cylindrycznych.

Uchwyt szczękowy dobieraj zgodnie z przeznaczeniem producenta i tak, aby szczęki miały pewne oparcie oraz nie powodowały ześlizgu.

Częsty błąd to mylenie ceownika z dwuteownikiem, bo oba mają "półki". Pomaga szybka reguła: ceownik ma półki po jednej stronie środnika, a dwuteownik po dwóch stronach.

Drugim błędem jest ignorowanie rysunku uchwytu i strzelanie "na pamięć".

Ceowniki spotyka się m.in. w konstrukcjach stalowych, elementach pomocniczych, ramach, wzmocnieniach i jako części prefabrykatów.

W pracy betoniarza-zbrojarza ważne jest umiejętne rozpoznanie profilu i bezpieczne manipulowanie nim podczas transportu i składowania.

Najważniejsze są: kształt i ustawienie szczęk, miejsce podparcia oraz to, czy uchwyt obejmuje krawędzie elementu płaskiego czy obłego.

Jeśli szczęki wyglądają na dopasowane do profilu otwartego, częściej będzie to kształtownik (np. ceownik) niż rura lub zwoje.

Zwykle nie. Zwoje drutu (kręgi) są podatne na odkształcenia i mają inną geometrię zaczepu, dlatego stosuje się rozwiązania ograniczające ryzyko wysunięcia, np. odpowiednie zawiesia, trawersy lub chwytaki do kręgów.

Dobór zależy od masy i sposobu pakowania.

Wyznacz i oznakuj strefę niebezpieczną, usuń osoby postronne i zapewnij dobrą komunikację sygnalisty z operatorem.

Sprawdź stan zawiesi i uchwytu, dobierz punkty chwytu oraz prowadź ładunek tak, by nie przechodzić pod nim i nie dopuszczać do kołysania.

Uchwyty do blach często mają konstrukcję nastawioną na chwytanie cienkich elementów płaskich (krawędź blachy) i pracę w określonej pozycji.

Uchwyty do profili są zwykle "głębsze" i dopasowane do krawędzi kształtowników. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowy jest kształt szczęk.

info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Uchwyt szczękowy jest dobierany do geometrii elementu, aby szczęki pewnie obejmowały jego krawędzie.W tym przypadku jest przeznaczony do kształtowników o przekroju "C", czyli ceowników."

Materiały:

  • Instrukcje producentów zawiesi i uchwytów szczękowych (karty katalogowe z zastosowaniami)
  • Materiały dydaktyczne z rozpoznawania kształtowników stalowych (atlas profili)
  • Szkoleniowe poradniki BHP dotyczące prac transportowych i podnoszenia ładunków na budowie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego