KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 18.
Przedstawiony na rysunku wóz samojezdny przeznaczony jest do
Ilustracja przedstawia wóz samojezdny, który jest używany w górnictwie podziemnym do ładowania urobku.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wóz samojezdny przedstawiany w tego typu zadaniach służy do pracy z urobkiem w przodku, czyli do jego nabierania i załadunku.
Opcje o kruszeniu, obrywce lub transporcie materiałów dotyczą innych maszyn i innych etapów robót dołowych.

Pełne wyjaśnienie:

W górnictwie podziemnym rozróżnia się maszyny według podstawowej funkcji w procesie robót: urabianie, kruszenie, obrywka/obwał, załadunek urobku oraz transport (urobku albo materiałów).

Odpowiedź "ładowania urobku" jest właściwa, ponieważ wóz samojezdny pokazywany na rysunkach egzaminacyjnych w tym kontekście to typ maszyny przeznaczonej do pracy z urobkiem (czyli odspojoną masą skalną). Jej zadaniem jest nabranie urobku z miejsca jego powstania i załadowanie go do środka transportu lub przemieszczenie go na krótki odcinek w ramach cyklu odstawy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "transportu materiałów" – transport materiałów (np. obudowy, elementów wyposażenia, narzędzi) realizują zwykle wozy materiałowe i zestawy transportowe przystosowane do przewozu ładunków gabarytowych, a nie do pracy z urobkiem. W zadaniu chodzi o przeznaczenie maszyny widocznej na rysunku, a nie o dowolny transport w kopalni.
  • "kruszenia skał" – kruszenie to proces technologiczny realizowany przez kruszarki lub urządzenia urabiająco-kruszące. Sama obecność maszyny samojezdnej nie oznacza funkcji kruszenia; maszyny ładujące nie mają podstawowej roli rozdrabniania skały jako celu operacji.
  • "obrywki skał" – obrywka (skalowanie) dotyczy usuwania luźnych fragmentów ze stropu i ociosów w celu zapewnienia bezpieczeństwa. Stosuje się do tego narzędzia ręczne lub specjalistyczny sprzęt do obrywki. Jest to inny rodzaj robót pomocniczych niż załadunek urobku.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "wóz samojezdny" i odpowiedzi rozróżniają funkcje typu załadunek/transport/kruszenie/obrywka, kluczowe jest ustalenie, czy maszyna jest przeznaczona do pracy z urobkiem w przodku, czy do robót pomocniczych albo przetwarzania skały.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Urobek to odspojona masa skalna (lub kopalina) powstała w wyniku urabiania w przodku. Jest to materiał, który następnie trzeba zebrać, załadować i odtransportować. W pytaniach o wozy samojezdne zwykle chodzi o sprzęt przeznaczony właśnie do pracy z urobkiem.
Maszyna do ładowania urobku jest projektowana do nabierania masy skalnej z podłoża w przodku i jej załadunku. Wozy do transportu materiałów są przystosowane do przewozu elementów obudowy i wyposażenia (ładunki gabarytowe), a nie do pracy z sypkim urobkiem i jego wybierania.
Kruszenie to proces technologiczny, którego celem jest rozdrabnianie skały w kruszarce lub urządzeniu urabiająco-kruszącym. Wóz samojezdny do ładowania ma inną rolę: zebrać i przemieścić urobek. Jeśli maszyna nie jest zaprojektowana jako kruszarka, "kruszenie" nie jest jej przeznaczeniem.
Obrywka (skalowanie) polega na usuwaniu luźnych fragmentów skał ze stropu i ociosów, aby ograniczyć ryzyko obwału i poprawić bezpieczeństwo pracy. To robota pomocnicza związana z utrzymaniem wyrobiska, a nie z załadunkiem urobku. Stosuje się do niej inne narzędzia i urządzenia.
Załadunek urobku jest etapem następującym po urabianiu/odspojeniu skały. Gdy urobek znajduje się w przodku lub w strefie urabiania, trzeba go zebrać i załadować do środka transportu (np. na odstawę). Dlatego pytania o wozy samojezdne często łączą się z etapem "załadunek i odstawka".
Najczęstsze pomyłki wynikają z wybierania zbyt ogólnej funkcji (np. "transport") bez rozróżnienia, czy dotyczy urobku czy materiałów, oraz z mylenia robót pomocniczych (obrywka) z robotami produkcyjnymi (załadunek). Pomaga przypomnienie sobie etapów procesu i ról maszyn.
W praktyce niektóre rozwiązania pozwalają na krótkodystansowe przemieszczanie urobku po jego nabraniu, ale w klasyfikacji egzaminacyjnej kluczowa jest funkcja podstawowa: załadunek urobku w przodku. Gdy w odpowiedziach rozdziela się "ładowanie" i "transport materiałów", właściwa jest ta związana z urobkiem.
Warto uczyć się według funkcji: urabianie, załadunek urobku, odstawka, transport materiałów, roboty pomocnicze (np. obrywka). Pomaga też przegląd zdjęć/rysunków maszyn z podpisami oraz ćwiczenia: "jaki etap procesu obsługuje ta maszyna?". To skraca czas decyzji na egzaminie.
W zadaniach szkolnych o przeznaczeniu do ładowania urobku wskazówką bywa obecność części roboczej służącej do nabierania/zgarniania materiału oraz konstrukcja nastawiona na pracę w przodku. Na egzaminie liczy się rozpoznanie funkcji, więc analizuj, czy maszyna "zbiera" urobek, czy tylko przewozi ładunki gabarytowe.
Najczęściej w rejonie przodka i w wyrobiskach, gdzie powstaje urobek po urabianiu. Ich zadaniem jest szybkie zebranie i załadunek materiału, aby utrzymać ciągłość procesu odstawy. W zależności od organizacji ruchu mogą pracować też na krótkich odcinkach między przodkiem a miejscem przeładunku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z mechanizacji robót dołowych (maszyny dołowe i ich przeznaczenie)
  • Instrukcje/DTR producentów maszyn samojezdnych stosowanych w kopalniach podziemnych (opisy funkcji i zastosowań)
  • Atlas/ilustrowany przegląd maszyn górniczych dołowych używanych w eksploatacji podziemnej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego