KWALIFIKACJA MEC5 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 25.
Przedstawiony w tabelce symbol graficzny jest oznaczeniem tolerancji
Ilustracja przedstawia symbol graficzny związany z tolerancją geometryczną, używany w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Symbol tolerancji geometrycznej przedstawiony w tabeli należy rozpoznać po jego kształcie. Oznaczenie równoległości dotyczy dopuszczalnej niezgodności położenia elementu względem bazy odniesienia, tak aby wskazana cecha pozostawała możliwie równoległa w granicach tolerancji. Pozostałe opcje odnoszą się do innych cech.

Pełne wyjaśnienie:

W tolerancjach geometrycznych kluczowe jest poprawne rozpoznanie symbolu i przypisanie go do właściwej cechy kontrolowanej. Tolerancja równoległości opisuje dopuszczalne odchylenie położenia elementu (np. osi, krawędzi, powierzchni) względem wskazanej bazy tak, aby wytworzona cecha była "równoległa" w sensie metrologicznym, czyli mieściła się w określonej strefie tolerancji.

W praktyce mechanika-monterа oznacza to, że element wykonany i zmontowany zgodnie z rysunkiem ma spełniać warunek równoległego ustawienia względem bazy, co wpływa m.in. na: poprawne prowadzenie, brak zacięć, równomierne zużycie oraz możliwość regulacji. Niewłaściwe odczytanie symbolu może prowadzić do błędnego doboru sposobu sprawdzenia (pomiaru) albo do błędnej interpretacji, czy detal "przechodzi" kontrolę.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Nachylenia (tolerancja nachylenia) dotyczy innego rodzaju relacji kątowej cechy względem bazy; nie opisuje warunku równoległości.
  • Symetrii odnosi się do położenia cechy względem płaszczyzny/osi symetrii, a więc do "wycentrowania" w strefie tolerancji, nie do utrzymania równoległego ustawienia.
  • Prostoliniowości jest tolerancją kształtu – określa, jak bardzo linia/ oś może odchylać się od linii prostej, bez konieczności odniesienia do bazy. To inna grupa tolerancji niż równoległość (położenie/orientacja).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy dana tolerancja wymaga bazy (często orientacja/położenie), czy może dotyczy wyłącznie kształtu (np. prostoliniowość). Dopiero potem wybierz nazwę tolerancji pasującą do symbolu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tolerancja równoległości określa dopuszczalne odchylenie położenia (orientacji) elementu względem bazy, tak aby wskazana oś lub powierzchnia mieściła się w strefie tolerancji i pozostawała równoległa w wymaganym zakresie.
Prostoliniowość dotyczy kształtu (czy linia/oś jest "prosta") i zwykle nie wymaga bazy. Równoległość dotyczy orientacji względem bazy (czy cecha jest ustawiona równolegle do odniesienia).
Bo opisują jakość wykonania, której nie widać w samych wymiarach. Równoległość, symetria czy prostoliniowość wpływają na pasowanie, płynność ruchu, zużycie prowadnic/łożysk oraz na możliwość regulacji i ustawienia zespołów.
Najczęstsze są pomyłki "na skojarzenie": wybór podobnie brzmiącej cechy lub tej, którą częściej ćwiczono. Pomaga podział na tolerancje kształtu (np. prostoliniowość) i położenia/orientacji (np. równoległość).
Nie. Symetria dotyczy położenia cechy względem osi/płaszczyzny symetrii (wycentrowania). Równoległość dotyczy ustawienia równoległego względem bazy. To różne wymagania, inne strefy tolerancji i inne skutki podczas montażu.
Gdy elementy mają współpracować ruchem liniowym lub ślizgowym, np. prowadnice, powierzchnie bazowe pod zespoły, płyty montażowe czy powierzchnie pod łożyskowanie. Brak równoległości może powodować klinowanie i nierówną pracę.
Najpierw identyfikuje się bazę i cechę kontrolowaną z rysunku, a potem dobiera metodę (np. czujnik zegarowy, płyta traserska, przyrządy pomiarowe) tak, by odnieść pomiar do bazy. Kluczowe jest prawidłowe bazowanie detalu.
Oznacza, że ocenia się samą cechę (np. linię krawędzi lub oś) pod kątem "prostoty" bez odnoszenia jej do innego elementu. To kontrola kształtu, a nie ustawienia względem innej powierzchni czy osi.
Skuteczne jest uczenie się blokami: najpierw symbole tolerancji kształtu, potem orientacji i położenia. Do każdego symbolu dopisz: co kontroluje, czy wymaga bazy i przykład z montażu.
Zwykle nie. Odpowiedzi są nazwami różnych tolerancji, więc bez rozpoznania znaku łatwo pomylić cechy (np. prostoliniowość z równoległością). Na egzaminie warto poświęcić chwilę na spokojne porównanie symbolu z zapamiętanym zestawem.
info

Około 53% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Symbol tolerancji geometrycznej przedstawiony w tabeli należy rozpoznać po jego kształcie."

Materiały:

  • Podręczniki do rysunku technicznego maszynowego (dział: tolerancje geometryczne)
  • Materiały dydaktyczne z metrologii warsztatowej i interpretacji rysunku technicznego
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych dotyczących oznaczeń na rysunku i tolerancji kształtu/położenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego