KWALIFIKACJA DRM1 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 7.
Przy cięciu pędów wiklinowych rzaz powinien być nachylony do poziomu pod kątem około
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skośny rzaz przy cięciu pędów wiklinowych wykonuje się po to, aby uzyskać równą, ostrą krawędź i większą powierzchnię cięcia, co ułatwia dalszą obróbkę oraz dopasowanie pędu w splocie. W praktyce jako wartość orientacyjną przyjmuje się kąt około 30°.

Pełne wyjaśnienie:

Przy przygotowaniu pędów wiklinowych do wyplatania ważna jest jakość cięcia: powinno być czyste i kontrolowane, aby nie miażdżyć włókien oraz nie powodować pęknięć. Z tego powodu stosuje się rzaz skośny, czyli cięcie wykonane pod kątem, a nie "na prosto".

Wartość około 30° jest typową, praktyczną wartością orientacyjną: taki kąt daje jednocześnie dość ostrą końcówkę (łatwiejszą do wprowadzenia w splot lub do dosunięcia elementu) i wystarczająco dużą, równą powierzchnię cięcia. Dzięki temu pęd łatwiej się układa, a końcówka wygląda estetycznie.

Dlaczego pozostałe propozycje są mniej trafne?

  • 20° i 10°: im mniejszy kąt, tym cięcie jest bardziej "płaskie" i zwykle tworzy bardzo długą, cienką końcówkę. Taka końcówka może być delikatniejsza, łatwiej się strzępi lub odgina, a w praktyce bywa trudniejsza do uzyskania w sposób powtarzalny.
  • 40°: większy kąt daje krótszą i bardziej "tępą" końcówkę. Może to utrudniać wsuwanie pędu w ciasny splot oraz pogarszać estetykę i dopasowanie, szczególnie gdy końcówka ma wejść w szczelinę między elementami.

W zadaniach egzaminacyjnych warto pamiętać, że pytanie dotyczy rzazu (czyli geometrii cięcia), a nie np. długości przycięcia czy sposobu mocowania. Najlepszą strategią jest kojarzenie wartości kąta z celem: czyste cięcie, kontrolowana ostrość końcówki i wygodne prowadzenie pędu w splocie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skośne cięcie daje równą i ostrzejszą końcówkę pędu, co zwykle ułatwia wsunięcie go w splot oraz estetyczne wykończenie. Dodatkowo ogranicza ryzyko miażdżenia włókien przy nieprecyzyjnym cięciu "na prosto".
To kąt wyraźnie skośny, ale nie "prawie poziomy". Dobrą praktyką jest porównanie z kątem 45°: 30° jest od niego mniejszy, więc końcówka jest dłuższa i ostrzejsza. Najważniejsza jest powtarzalność i czyste cięcie.
Najczęściej używa się ostrych noży rzemieślniczych oraz sekatorów dobranych do grubości pędów. Niezależnie od narzędzia kluczowe jest ostre ostrze, stabilne podparcie materiału i cięcie jednym, kontrolowanym ruchem.
Zbyt mały kąt (bardzo "płaskie" cięcie) może tworzyć długą, cienką końcówkę, która łatwiej się wygina, strzępi lub łamie. W praktyce może to utrudniać prowadzenie pędu i pogarszać estetykę w miejscu łączenia.
Zbyt duży kąt daje krótką i bardziej "tępą" końcówkę. Taka końcówka bywa trudniejsza do wsunięcia w ciasny splot i może wymagać większej siły, co zwiększa ryzyko uszkodzenia elementu lub rozluźnienia sąsiednich przeplotów.
W praktyce rzemieślniczej technika cięcia może być korygowana pod materiał, ale w zadaniach testowych zwykle sprawdza się wartość orientacyjną. Najważniejsze jest zachowanie czystej krawędzi i końcówki ułatwiającej wprowadzanie pędu w splot.
Typowe błędy to: tępe ostrze (miażdżenie włókien), "szarpanie" zamiast jednego ruchu, brak podparcia pędu oraz cięcie pod przypadkowym kątem. Skutkiem są poszarpane końcówki, pęknięcia i gorsze dopasowanie w splocie.
Materiał powinien być stabilnie podparty, a dłoń trzymająca pęd nie może znajdować się na linii cięcia. Tnie się od siebie, kontrolowanym ruchem, używając sprawnego narzędzia. Po pracy ostrza zabezpiecza się i odkłada w wyznaczone miejsce.
Rzaz to celowe cięcie skośne, które formuje końcówkę pędu. Cięcie prostopadłe kończy pęd "na płasko". W plecionkarstwie rzaz częściej pomaga w dopasowaniu i chowaniu końcówek, dlatego jest tak często wymagany w praktyce.
Najlepiej łączyć wartości z obrazem praktycznym: 10° to prawie płasko, 45° to "pół na pół", a 30° to wyraźnie skośnie, ale nie ekstremalnie. Pomaga też trenowanie na odpadach materiału i porównywanie uzyskanych końcówek.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Skośny rzaz przy cięciu pędów wiklinowych wykonuje się po to, aby uzyskać równą, ostrą krawędź i większą powierzchnię cięcia, co ułatwia dalszą obróbkę oraz dopasowanie pędu w splocie."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły branżowej/kwalifikacyjnego kursu dotyczące przygotowania surowca wiklinowego
  • Instrukcje stanowiskowe i BHP dla prac ręcznych narzędziami tnącymi w plecionkarstwie
  • Konspekty lub poradniki rzemieślnicze dotyczące obróbki i sortowania wikliny (sekcja: cięcie i przycinanie pędów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego