KWALIFIKACJA HAN3 - TEST WIEDZY NR 10

PYTANIE NR 23.
Przy opracowywaniu bibliografii, które z poniższych elementów jest niezbędne do identyfikacji logo serii wydawniczej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wydawca jest kluczowym elementem danych wydawniczych i pomaga jednoznacznie powiązać publikację (oraz oznaczenia serii) z konkretnym podmiotem wydającym. Tytuł, autor i rok są ważne w opisie książki, ale nie identyfikują wprost wydawniczej identyfikacji serii w takim stopniu jak informacja o wydawcy.

Pełne wyjaśnienie:

W opisie bibliograficznym i w pracy informacyjno-bibliograficznej dąży się do jednoznacznej identyfikacji dokumentu oraz jego cech wydawniczych. Do takich cech należą m.in. dane o podmiocie odpowiedzialnym za wydanie, czyli wydawca. Informacja o wydawcy jest szczególnie istotna, gdy trzeba rozróżniać publikacje o podobnych tytułach lub autorach oraz gdy elementy identyfikacji wydawniczej (w tym oznaczenia serii) są powiązane z polityką i identyfikacją konkretnego wydawnictwa.

Odpowiedź "Wydawca" jest poprawna, ponieważ jest to element danych wydawniczych, który najsilniej wskazuje na źródło wydania i ułatwia rozróżnienie serii/oznaczeń funkcjonujących w obrębie danego wydawnictwa.

  • "Tytuł książki" bywa nieunikalny (mogą istnieć różne książki o tym samym tytule), dlatego sam tytuł nie zapewnia rozstrzygającej identyfikacji elementów wydawniczych.
  • "Imię i nazwisko autora" to dane o odpowiedzialności twórczej, ważne dla wyszukiwania, ale autor może publikować w wielu wydawnictwach i seriach, więc nie jest to najwłaściwszy element do identyfikacji oznaczeń serii w sensie wydawniczym.
  • "Rok wydania" pomaga odróżnić wydania, jednak nie wskazuje, kto jest wydawcą ani nie rozstrzyga o przypisaniu do konkretnej serii wydawniczej.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać rozróżnienie: autor/tytuł wspierają identyfikację treści i odpowiedzialności, natomiast wydawca/miejsce/rok to rdzeń danych wydawniczych, które pomagają odróżniać wydania i porządkować informacje o publikacji w ujęciu bibliograficznym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dane wydawnicze to informacje o wydaniu dokumentu, zwykle obejmujące m.in. wydawcę oraz rok wydania. W praktyce służą do identyfikacji konkretnego wydania i odróżniania publikacji o podobnych tytułach lub autorach.
Wydawca pomaga jednoznacznie powiązać książkę z konkretnym podmiotem wydającym. To ułatwia rozróżnianie wydań, porządkowanie informacji o publikacjach oraz weryfikację danych z książki (np. ze strony tytułowej i stopki).
Autor to informacja o odpowiedzialności twórczej (kto napisał/opracował). Wydawca to informacja o tym, kto opublikował i wprowadził wydanie na rynek. Obie dane są ważne, ale pełnią inne funkcje identyfikacyjne w bibliografii.
Wtedy trzeba sięgnąć po elementy silniej różnicujące wydania: wydawcę, rok wydania (a w praktyce także inne dane z książki). Dzięki temu unika się pomyłek w bibliografii, kartotece produktów lub w informacji dla klienta.
Nie zawsze. Ten sam tytuł może być wznawiany w tym samym roku albo ukazywać się w różnych wydawnictwach. Rok jest pomocny, ale zwykle nie jest tak rozstrzygający jak połączenie kilku elementów, w tym wydawcy.
Częsty błąd to wybór "tytułu" lub "autora" automatycznie, bo są najbardziej oczywiste przy książce. W zadaniach o identyfikację wydania/cech wydawniczych trzeba sprawdzić, czy pytanie dotyczy danych wydawniczych, a nie treści.
Informacja o wydawcy zwykle pojawia się na stronie tytułowej lub w stopce wydawniczej (na odwrocie strony tytułowej). W praktyce księgarskiej to podstawowe miejsca do szybkiej weryfikacji danych do opisu.
Autor może być wskazówką, ale nie jest elementem jednoznacznie identyfikującym serię. Ten sam autor publikuje często u różnych wydawców i w różnych seriach. Dlatego w zadaniach identyfikacyjnych silniejszym punktem odniesienia bywa wydawca.
Zazwyczaj podaje się tytuł, autora, dane wydawnicze (w tym wydawcę i rok) oraz inne przydatne elementy zależnie od potrzeb. Dla rozróżniania wydań i wariantów publikacji szczególnie ważny jest wydawca.
Ćwicz rozpoznawanie elementów opisu na realnych książkach: wskaż autora, tytuł, wydawcę i rok, a następnie określ, do jakiej grupy należą (odpowiedzialność vs dane wydawnicze). To pomaga szybciej rozwiązywać pytania testowe.
info

Statystycznie 54% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Wydawca jest kluczowym elementem danych wydawniczych i pomaga jednoznacznie powiązać publikację (oraz oznaczenia serii) z konkretnym podmiotem wydającym."

Źródła:

  • ISO 690:2021, Information and documentation — Guidelines for bibliographic references and citations to information resources (zakres: ogólne zasady opisu i identyfikacji źródeł bibliograficznych)

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw bibliografii i opisu bibliograficznego (materiały szkolne dla kierunków handlowych/księgarskich)
  • Materiały dydaktyczne bibliotek (instrukcje opisu dokumentów, w tym dane wydawnicze i seria)
  • Standardy i wytyczne dotyczące sporządzania opisów i cytowań (ogólne zasady opisu bibliograficznego)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego