W opiece nad osobą chorą i niesamodzielną ważna jest obserwacja komunikacji niewerbalnej, bo pacjent może nie umieć lub nie móc jasno powiedzieć, co mu przeszkadza. Do sygnałów pozawerbalnych należą m.in. mimika, napięcie mięśni, gesty, unikanie kontaktu wzrokowego, a także drobne zachowania wskazujące na stres.
Częste mruganie oczami może być oznaką dyskomfortu, ponieważ często towarzyszy napięciu emocjonalnemu, niepokojowi, bólowi, zmęczeniu albo podrażnieniu. W praktyce opiekun powinien potraktować taki sygnał jako powód do dopytania (jeśli to możliwe) i sprawdzenia podstawowych przyczyn: ułożenia, temperatury, bólu, światła, suchości oczu, potrzeby przerwy lub zmiany sposobu wykonywania czynności.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Szerokie uśmiechanie się zwykle oznacza pozytywne emocje lub zadowolenie. Może się zdarzyć uśmiech maskujący napięcie, ale w pytaniu chodzi o przykład sygnału wskazującego na dyskomfort, a szeroki uśmiech nie jest typowym wskaźnikiem dyskomfortu.
- Regularne oddechy częściej sugerują spokój i stabilny stan (brak duszności). Same w sobie nie są typowym sygnałem dyskomfortu; niepokój częściej wiąże się ze zmianą rytmu oddechu.
- Spokojny sen jest zwykle oznaką odpoczynku i komfortu. Trudności ze snem, wybudzenia lub niespokojny sen byłyby bardziej zgodne z dyskomfortem, ale nie "spokojny sen".
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy dyskomfortu, wybieraj sygnały związane z napięciem (np. nerwowe ruchy, grymas, wycofanie), a nie z relaksem (spokojny sen, regularny oddech).
