KWALIFIKACJA MEC8 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 10.
Przymiar kreskowy umożliwia pomiar
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przymiar kreskowy (liniał z podziałką) służy do odczytu wartości na skali, czyli do pomiaru wymiarów liniowych.
Dlatego poprawna jest odpowiedź "długości", a nie "poziomu" (poziomnica), "osiowości" (czujnik/oprzyrządowanie) ani "chropowatości" (profilometr lub wzorce).

Pełne wyjaśnienie:

Przymiar kreskowy to prosty przyrząd pomiarowy z podziałką (kreskami skali), który umożliwia bezpośredni odczyt wymiaru liniowego. W praktyce oznacza to, że używa się go do określania długości elementu lub odległości między punktami, zwykle w pomiarach wstępnych i orientacyjnych.

Odpowiedź "długości" jest poprawna, ponieważ przymiar kreskowy realizuje pomiar przez przyłożenie przyrządu do mierzonego przedmiotu i odczyt położenia końca detalu względem kreski skali.

Pozostałe odpowiedzi opisują inne wielkości i inne narzędzia:

  • "poziomu" – poziom (w sensie wypoziomowania) kontroluje się typowo poziomnicą lub innymi przyrządami do wyznaczania poziomu, a nie liniałem z podziałką.
  • "osiowości" – osiowość to cecha geometryczna związana z ustawieniem osi elementów. Do jej kontroli stosuje się m.in. czujniki zegarowe, pryzmy, trzpienie i odpowiednie metody bazowania, a nie przymiar kreskowy.
  • "chropowatości" – chropowatość jest parametrem jakości powierzchni. Ocenia się ją metodami porównawczymi (wzorce) albo pomiarowo (np. profilometrem). Skala liniału nie pozwala określić mikrogeometrii powierzchni.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w nazwie przyrządu pojawia się skala/podziałka, najczęściej dotyczy on pomiaru długości lub odległości, a nie cech kształtu (osiowość) czy jakości powierzchni (chropowatość).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przymiar kreskowy to prosty przyrząd z podziałką (kreskami skali), zwykle w formie liniału. Służy do pomiaru długości i odczytu wymiarów liniowych przez przyłożenie do elementu i odczyt wskazania na skali.
Przymiar kreskowy mierzy długość, czyli wymiar liniowy (np. długość detalu, odcinka, szerokość elementu). Nie jest przeznaczony do pomiaru poziomu, osiowości ani chropowatości powierzchni.
Poziom dotyczy ustawienia względem poziomu odniesienia (grawitacji) i sprawdza się go typowo poziomnicą. Przymiar kreskowy ma podziałkę do odczytu wymiaru liniowego, ale nie ma elementu wskazującego odchyłkę od poziomu.
Osiowość to zgodność położenia osi (np. wału i otworu) lub współosiowość elementów. W praktyce kontroluje się ją metodami bazowania i przy użyciu czujników (np. czujnik zegarowy) oraz odpowiednich uchwytów, a nie przymiarem kreskowym.
Przymiar kreskowy to najczęściej liniał z samą podziałką. Suwmiarka ma szczęki (do pomiaru zewnętrznego i wewnętrznego) oraz suwak z noniuszem/wyświetlaczem. Jeśli widzisz szczęki i suwak, to nie jest zwykły przymiar.
Można wykonać pomiar orientacyjny przez przyłożenie i odczyt, ale dokładność będzie ograniczona. Do średnic zwykle dobiera się suwmiarkę lub mikrometr, bo zapewniają lepsze przyleganie i mniejszy błąd odczytu.
Najczęstsze to błąd paralaksy (zły kąt patrzenia na kreskę), niedokładne przyłożenie do detalu, odczyt od niewłaściwego zera skali oraz zbyt duży luz/poślizg. Pomaga ustawienie oka prostopadle do skali i stabilne dociśnięcie.
Chropowatość opisuje mikrogeometrię powierzchni (drobne nierówności). Skala przymiaru nie ma rozdzielczości do tak małych zmian i nie ocenia profilu powierzchni. Stosuje się wzorce chropowatości lub przyrządy profilometryczne.
Gdy potrzebny jest szybki, prosty pomiar długości bez wysokiej dokładności, np. przy cięciu materiału na przybliżony wymiar, wstępnej kontroli gabarytu lub trasowaniu. Suwmiarka jest lepsza, gdy wymagana jest większa precyzja.
Opanuj rozpoznawanie narzędzi i przypisanie im wielkości: długość (przymiar, suwmiarka), średnice (suwmiarka, mikrometr), odchyłki geometryczne (czujnik), jakość powierzchni (wzorce/profilometr). Ćwicz na zdjęciach i krótkich opisach zastosowań.
info

Statystycznie 75% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Materiały:

  • Materiały szkolne z metrologii warsztatowej dla branży mechanicznej
  • Instrukcje BHP i instrukcje stanowiskowe dotyczące wykonywania pomiarów w warsztacie
  • Katalogi/opracowania producentów przyrządów pomiarowych (działy: przymiary, suwmiarki, mikrometry, czujniki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego