W badaniach przemieszczeń (monitoringu geodezyjnym) kluczowe jest rozdzielenie ról punktów w sieci obserwacyjnej. Część punktów służy do odniesienia (stworzenia stabilnego układu), a część to punkty, na których oczekuje się możliwych zmian położenia.
Odpowiedź "odniesienia" jest poprawna, ponieważ opis dotyczy punktów umieszczanych wprawdzie blisko obiektu (co ułatwia pomiary), ale poza zasięgiem wpływu obiektu. Taki warunek oznacza, że punkty te powinny pozostać możliwie stałe w czasie i stanowią bazę do porównań w kolejnych epokach pomiarowych. Dzięki nim można rozdzielić: zmianę położenia obiektu od ewentualnych błędów lub niestabilności całej sieci.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "kontrolnymi" – to określenie bywa używane potocznie, ale jest nieprecyzyjne. W praktyce chodzi o funkcję punktu: albo jest punktem odniesienia (stabilnym), albo punktem obserwowanym (na obiekcie / w strefie wpływu). Sam przymiotnik "kontrolny" nie wskazuje jednoznacznie tej roli.
- "kontrolowanymi" – sugeruje punkty, których położenie jest kontrolowane, czyli obserwowane pod kątem zmian. To odpowiada raczej punktom na obiekcie lub w jego strefie oddziaływania, a nie punktom zakładanym poza tą strefą.
- "badanymi" – analogicznie oznacza punkty, na których prowadzi się zasadnicze obserwacje przemieszczeń (spodziewane zmiany). Z opisu wynika jednak, że chodzi o punkty, które mają być stabilne i służyć jako tło odniesienia.
Wskazówka egzaminacyjna: w takich pytaniach zawsze wypatruj warunków typu "poza zasięgiem wpływu", "stabilne", "bazowe", "referencyjne". To niemal zawsze prowadzi do pojęcia punktów odniesienia, ponieważ bez nich nie da się wiarygodnie wykazać, że to obiekt się przemieścił, a nie cała sieć pomiarowa.