KWALIFIKACJA EKA3 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 28.
Rodzaj skorowidza, złożony z hasła, odsyłacza i krótkiej charakterystyki treści, stosowany do archiwaliów starszych, korespondencji i druków ulotnych, to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Repertorium to rodzaj skorowidza/wykazu o budowie hasłowej: obejmuje hasło, odsyłacz oraz krótką informację o treści. Stosuje się je m.in. przy starszych archiwaliach, korespondencji czy drukach ulotnych. Pozostałe propozycje nie są taką pomocą informacyjną.

Pełne wyjaśnienie:

Repertorium jest pomocą ewidencyjno-informacyjną o układzie hasłowym. W praktyce oznacza to, że użytkownik (archiwista lub osoba korzystająca z zasobu) wyszukuje informacje po haśle, a następnie korzysta z odsyłacza prowadzącego do właściwego miejsca w zasobie lub w innej pomocy. Charakterystycznym elementem jest też krótka charakterystyka treści, która pomaga szybko ocenić, czy dane archiwalia odpowiadają potrzebie informacyjnej.

Taki typ skorowidza bywa kojarzony z materiałami, które są trudniejsze do jednolitego opisania wyłącznie w postaci prostego wykazu, np. ze względu na rozproszone tematy, liczne osoby/nazwy własne lub zmienną treść jednostek. Dlatego w pytaniu wskazano m.in. archiwalia starsze, korespondencję oraz druki ulotne – tam wyszukiwanie po haśle i odsyłaczu jest szczególnie użyteczne.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "Aneks" oznacza zwykle dodatek/załącznik do dokumentu lub opracowania. Jest elementem treści dokumentu, a nie narzędziem do wyszukiwania informacji w zasobie.
  • "Skoroszyt" to fizyczny nośnik/okładka lub forma przechowywania dokumentów w biurze. To pojemnik/organizacja materiału, a nie skorowidz z hasłami i odsyłaczami.
  • "Spis" to ogólna lista/wykaz (np. spis zdawczo-odbiorczy, spis spraw, spis treści). Może być pomocą ewidencyjną, ale nie jest definiowany przez triadę: hasło–odsyłacz–charakterystyka treści, więc nie odpowiada opisowi w pytaniu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w treści pojawia się jednocześnie hasło i odsyłacz, najczęściej chodzi o narzędzie indeksujące (skorowidz/rejestr), a nie o zwykłą listę czy element dokumentu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Repertorium to pomoc ewidencyjno-informacyjna o układzie hasłowym, ułatwiająca wyszukiwanie archiwaliów. Zwykle zawiera hasło, odsyłacz oraz krótką charakterystykę treści, dzięki czemu szybciej identyfikuje się właściwe materiały w zasobie.
Gdy w opisie pojawiają się elementy takie jak hasło i odsyłacz, zwykle chodzi o narzędzie indeksujące (skorowidz). "Spis" to najczęściej prosta lista pozycji bez systemu haseł i odsyłaczy oraz bez krótkich opisów treści.
Bo takie materiały często wyszukuje się po nazwiskach, miejscach, instytucjach lub tematach. Układ hasłowy z odsyłaczami pozwala dotrzeć do właściwej jednostki nawet wtedy, gdy nie znamy dokładnej sygnatury, a krótka charakterystyka treści ułatwia selekcję.
Odsyłacz to informacja kierująca użytkownika do właściwego miejsca: innego hasła, pozycji w pomocy ewidencyjnej lub konkretnej jednostki archiwalnej. Dzięki odsyłaczom unika się dublowania haseł i porządkuje powiązane pojęcia (np. warianty nazw).
Zwykle nie. Skoroszyt jest przede wszystkim formą przechowywania dokumentów (nośnikiem/okładką), a nie narzędziem informacyjnym do wyszukiwania. Pomoce archiwalne opisują zasób i prowadzą do materiałów, a skoroszyt jedynie je porządkuje fizycznie.
Najczęściej myli się repertorium ze "spisem", bo oba brzmią jak wykaz. Druga typowa pomyłka to wybór "skoroszytu" przez skojarzenie z biurem. Warto zapamiętać: repertorium ma hasła i odsyłacze, a nie jest pojemnikiem na dokumenty.
Spis jest typowy, gdy wystarczy liniowy wykaz jednostek (np. według sygnatury lub chronologii) i nie ma potrzeby wyszukiwania po hasłach. Jeśli użytkownicy pytają częściej o osoby/tematy niż o sygnatury, wtedy bardziej przydatne bywa rozwiązanie hasłowe.
Pomaga zestawienie cech: co zawiera (hasła, odsyłacze, opisy), do czego służy (wyszukiwanie vs ewidencja) oraz z czym nie mylić (elementy dokumentu jak aneks, formy przechowywania jak skoroszyt). Rób fiszki z definicjami i cechami.
W opisie egzaminacyjnym kluczowe są trzy składniki: hasło, odsyłacz oraz krótka charakterystyka treści. Jeżeli w zadaniu podano te elementy jednocześnie, jest to silna wskazówka, że chodzi o repertorium jako typ skorowidza.
Aneks jest dodatkiem/załącznikiem do dokumentu lub opracowania, czyli częścią treści albo dokumentacji towarzyszącej. Nie pełni funkcji wyszukiwawczej opartej na hasłach i odsyłaczach, więc nie spełnia definicji narzędzia informacyjnego opisanego w pytaniu.
info

Około 43% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że repertorium to rodzaj skorowidza/wykazu o budowie hasłowej: obejmuje hasło, odsyłacz oraz krótką informację o treści.

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw archiwistyki (definicje pomocy ewidencyjnych)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKU z zakresu pomocy archiwalnych
  • Słowniki terminologii archiwalnej (hasła: skorowidz, repertorium, spis)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego