KWALIFIKACJA OGR3 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 1.
Które rośliny pełnią funkcje biologiczne, jako baza pokarmowa dla ptaków?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Jarząb pospolity i róża dzika wytwarzają owoce (jagody/owocnie) chętnie zjadane przez wiele gatunków ptaków, więc realnie stanowią dla nich bazę pokarmową. Pozostałe pary to głównie rośliny ozdobne lub o mniejszym znaczeniu pokarmowym dla ptaków w porównaniu z gatunkami owocodajnymi.

Pełne wyjaśnienie:

W architekturze krajobrazu "funkcje biologiczne" roślin obejmują m.in. wspieranie fauny: dostarczanie schronienia, miejsc gniazdowania oraz bazy pokarmowej. W pytaniu chodzi o rośliny, które w praktyce dają ptakom łatwo dostępny pokarm, najczęściej w postaci owoców lub nasion (ważnych zwłaszcza jesienią i zimą).

Jarząb pospolity (jarzębina) jest klasycznym przykładem drzewa o owocach chętnie zjadanych przez ptaki. Róża dzika tworzy owoce (tzw. owoce róży), które również stanowią wartościowe źródło pożywienia dla wielu gatunków ptaków. Dlatego ta para najlepiej odpowiada kryterium "baza pokarmowa dla ptaków".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są gorsze w tym kontekście?

  • Azalia pontyjska i hortensja bukietowa to przede wszystkim rośliny ozdobne cenione za kwiaty. Mogą wspierać owady zapylające, ale nie są typowym wyborem, gdy celem projektu jest zapewnienie ptakom pokarmu w postaci licznych, łatwo dostępnych owoców.
  • Budleja Dawida i bukszpan: budleja kojarzy się z "motylim krzewem" (nektar dla owadów), a bukszpan jest rośliną o walorach głównie formowanych zimozielonych nasadzeń. To częsty błąd uczniów: mylenie roślin przyjaznych zapylaczom z roślinami zapewniającymi pokarm ptakom.
  • Miłorząb i kasztanowiec nie są typowo wskazywane jako podstawowa baza pokarmowa ptaków w projektowaniu zieleni w takim sensie jak gatunki owocodajne (np. jarząb, głóg, dereń, róże). Przy doborze roślin "dla ptaków" priorytetem są gatunki o owocach/nasionach regularnie wykorzystywanych przez ptaki oraz powszechnie stosowane w nasadzeniach przyrodniczych.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawiają się gatunki znane z licznych, długo utrzymujących się owoców, to zwykle one najlepiej spełniają funkcję bazy pokarmowej dla ptaków.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To rośliny, które dostarczają ptakom realnego pożywienia, najczęściej poprzez owoce lub nasiona. W praktyce dobiera się gatunki, których owoce są zjadane przez wiele ptaków i utrzymują się sezonowo, wspierając je szczególnie jesienią i zimą.
Najczęściej są to drzewa i krzewy owocodajne, których owoce długo pozostają na pędach. W projektach proekologicznych zwraca się uwagę na gatunki o licznych owocach oraz na to, czy ptaki rzeczywiście je wykorzystują jako źródło energii w chłodniejszych miesiącach.
Jarząb tworzy liczne owoce, które są łatwo dostępne i chętnie zjadane przez wiele gatunków ptaków. Dzięki temu w nasadzeniach może pełnić funkcję "stołówki" w krajobrazie, co jest ważne w miastach i na terenach osiedlowych o ograniczonej bazie żerowej.
Róża dzika wytwarza owoce, które mogą być wykorzystywane jako pokarm. Dodatkowo jej krzewy tworzą gęste struktury, co często sprzyja także schronieniu. W projektowaniu zieleni to przykład rośliny łączącej funkcję ozdobną, osłonową i biologiczną.
Nie. Rośliny miododajne są kluczowe głównie dla owadów zapylających (nektar i pyłek), a baza pokarmowa ptaków to zwykle owoce i nasiona. Na egzaminie trzeba rozróżnić, czy pytanie dotyczy ptaków, czy zapylaczy.
Typowy błąd to wybór roślin cenionych za kwiaty i wygląd bez sprawdzenia, czy ptaki mają z nich pożytek. Drugi błąd to mylenie funkcji: wybór gatunków dobrych dla motyli/pszczół zamiast gatunków o owocach i nasionach dostępnych dla ptaków.
Najczęściej: obfite owocowanie, owoce/nasiona łatwo dostępne na pędach, utrzymywanie się owoców przez dłuższy czas oraz znana "jadalność" dla ptaków. W praktyce projektowej pomaga też wiedza, czy gatunek jest typowo wykorzystywany w nasadzeniach proekologicznych.
Mogą mieć pewne znaczenie pośrednie (np. jako struktura zieleni), ale zwykle nie są pierwszym wyborem, gdy kryterium to pokarm dla ptaków. W zadaniach egzaminacyjnych poprawna odpowiedź najczęściej wskazuje gatunki typowo owocodajne i powszechnie kojarzone z dokarmianiem ptaków w naturze.
Gdy celem jest zwiększenie bioróżnorodności: w parkach, na osiedlach, w pasach zieleni izolacyjnej oraz w zadrzewieniach śródpolnych. Takie nasadzenia wspierają ptaki, poprawiają funkcjonowanie ekosystemu i są elementem projektowania zorientowanego na usługi ekosystemowe.
Ucz się gatunków w podziale na funkcje: pokarm (owoce/nasiona), schronienie (gęsty pokrój), pożytek dla zapylaczy (nektar), oraz funkcje ochronne (wiatrochronne, przeciwerozyjne). Pomaga tworzenie fiszek: gatunek → funkcja → sezon.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Jarząb pospolity i róża dzika wytwarzają owoce (jagody/owocnie) chętnie zjadane przez wiele gatunków ptaków, więc realnie stanowią dla nich bazę pokarmową."

Materiały:

  • Atlas drzew i krzewów (część: gatunki rodzime i ich owoce)
  • Materiały dydaktyczne z dendrologii i roślin ozdobnych dla architektury krajobrazu
  • Opracowania o roślinach przyjaznych ptakom (gatunki owocodajne i nasienne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego