KWALIFIKACJA SPO4 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 32.
Rozwojowi obrazu własnej osoby i przejawom poczucia "ja" u prawidłowo rozwijającego się dziecka w drugim roku życia służą zabawy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rozpoznawanie siebie w lustrze jest klasycznym przejawem rozwijającej się samoświadomości i obrazu własnej osoby, typowo pojawiającym się w drugim roku życia. Pozostałe propozycje częściej dotyczą rozwoju poznawczego (stałość przedmiotu), uczenia społecznego (naśladownictwo) lub zabaw "a kuku".

Pełne wyjaśnienie:

W drugim roku życia u dziecka wyraźnie nasila się rozwój poczucia "ja" i obrazu własnej osoby. Jednym z najbardziej rozpoznawalnych wskaźników tego procesu jest samorozpoznanie, czyli sytuacja, w której dziecko potrafi powiązać własne odbicie z samym sobą. Dlatego odpowiedź "w rozpoznawanie siebie w lustrze" najlepiej pasuje do rozwoju samoświadomości.

Pozostałe propozycje opisują ważne, ale inne obszary rozwoju:

  • "w szukanie schowanego przedmiotu" – taka aktywność wiąże się głównie z rozwojem funkcji poznawczych, w tym rozumieniem, że przedmiot istnieje mimo braku widoczności (tzw. stałość przedmiotu). To nie jest najbardziej charakterystyczny wskaźnik rozwoju obrazu siebie.
  • "w zachęcanie do naśladowania gestów" – naśladownictwo wspiera uczenie społeczne, komunikację i rozwój ruchowy, ale samo w sobie nie stanowi typowego kryterium rozwijającego się samorozpoznania czy stabilnego obrazu własnej osoby.
  • "w chowanie twarzy pod kołderkę" – zabawy typu "a kuku" są ważne dla relacji i przewidywania zdarzeń, jednak częściej odnoszą się do interakcji społecznej i rozumienia prostych reguł zabawy niż do rozwoju samoświadomości mierzonej samorozpoznaniem.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "obraz własnej osoby", "poczucie ja" lub "samoświadomość", szukaj odpowiedzi związanych z identyfikowaniem siebie (np. lustro, nazywanie siebie, reagowanie na swoje imię), a nie wyłącznie z eksploracją przedmiotów czy naśladownictwem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To umiejętność powiązania odbicia z własną osobą. Jest traktowana jako ważny sygnał rozwijającej się samoświadomości i budowania obrazu siebie, a nie tylko zainteresowania błyszczącą powierzchnią.
Poczucie "ja" rozwija się stopniowo, a w drugim roku życia widać wiele wyraźnych przejawów (m.in. większą autonomię, reakcje na własny wizerunek). Konkretne tempo może się różnić między dziećmi.
Zabawy z lustrem łączą elementy poznawcze i społeczno-emocjonalne: dziecko obserwuje mimikę, ruchy i uczy się, że "to ja". To wspiera rozwój samoświadomości i może wzmacniać kontakt z opiekunem podczas wspólnej zabawy.
Taka zabawa najczęściej wzmacnia rozwój poznawczy: uwagę, pamięć roboczą i rozumienie, że przedmiot istnieje mimo braku widoczności. Jest cenna, ale nie jest najbardziej typowym wskaźnikiem rozwoju obrazu własnej osoby.
Pomagają aktywności odnoszące się do "mnie": zabawy z lustrem, nazywanie części ciała na sobie, oglądanie zdjęć dziecka i wskazywanie "to ja", proste wybory ("chcesz kubek czerwony czy niebieski?") budujące autonomię.
Nie musi. Naśladownictwo jest ważne i może pojawiać się wcześnie, ale częściej dotyczy uczenia się przez obserwację i komunikacji. Rozwój obrazu siebie silniej wiąże się z samorozpoznaniem i rosnącą autonomią.
"A kuku" wspiera relację, naprzemienność i przewidywanie zdarzeń. Dziecko uczy się, że osoba/obiekt może zniknąć i wrócić. To nie jest jednak tak bezpośredni wskaźnik samoświadomości jak rozpoznanie siebie w lustrze.
Może notować reakcje dziecka na własne odbicie, nazywanie siebie, okazywanie autonomii (np. "ja sam/a"), zainteresowanie swoim wyglądem, a także to, czy dziecko rozumie, że zdjęcie/odbicie przedstawia jego osobę.
Częsty błąd to przypisywanie każdej atrakcyjnej zabawy do "poczucia ja". Warto rozdzielać domeny: poznanie (szukanie przedmiotu), uczenie społeczne (naśladownictwo), relacja (a kuku) oraz samoświadomość (lustro, "to ja").
Ucz się etapami (12, 18, 24 mies.) i łącz umiejętności z domeną rozwoju: motoryka, poznanie, mowa, społeczno-emocjonalny. Twórz własne przykłady zabaw do każdej domeny i ćwicz rozpoznawanie, co dana zabawa realnie rozwija.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Rozpoznawanie siebie w lustrze jest klasycznym przejawem rozwijającej się samoświadomości i obrazu własnej osoby, typowo pojawiającym się w drugim roku życia."

Źródła:

  • CDC (Centers for Disease Control and Prevention), "Important Milestones: Your Baby By Eighteen Months" (sekcja o zachowaniach społeczno-emocjonalnych), https://www.cdc.gov/ncbddd/actearly/milestones/milestones-18mo.html - accessed 2026-02-27
  • American Academy of Pediatrics / HealthyChildren.org, "Your Checkup Checklist: 18 Months Old" (rozwój i zachowania), https://www.healthychildren.org/English/ages-stages/your-childs-checkups/Pages/Your-Checkup-Checklist-18-Months-Old.aspx - accessed 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z psychologii rozwojowej dla kierunków opiekuńczo-wychowawczych (rozdziały o 1–3 r.ż.)
  • Checklisty kamieni milowych rozwojowych 18–24 miesiące (instytucje zdrowia publicznego)
  • Publikacje o zabawie w rozwoju dziecka (funkcje zabawy, kategorie zabaw wczesnodziecięcych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego