Prędkość eksploatacyjna (w zadaniach egzaminacyjnych z organizacji transportu) to prędkość obliczana dla całego przejazdu, czyli uwzględniająca nie tylko samą jazdę, ale też postoje na trasie. Dlatego w mianowniku powinien znaleźć się czas całkowity.
Krok 1: zsumuj czasy
Podano: czas jazdy 4 h oraz czas postojów 1 h.
Zatem czas całkowity przejazdu wynosi:
t = 4 h + 1 h = 5 h.
Krok 2: zastosuj wzór na prędkość
Droga: s = 270 km.
Wzór: v = s / t.
Podstawiamy:
v = 270 km / 5 h = 54 km/h.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 81,0 km/h – taki wynik mógłby powstać przy przypadkowym przyjęciu zbyt małego czasu (np. pominięcie części danych) lub błędnym dzieleniu. Nie wynika z poprawnego czasu całkowitego 5 h.
- 67,5 km/h – to wynik obliczenia 270/4, czyli użycia wyłącznie czasu jazdy. To odpowiada prędkości liczonej bez postojów, więc nie jest prędkością eksploatacyjną w tym zadaniu.
- 40,5 km/h – sugeruje przyjęcie zbyt dużego czasu (np. błędne dodanie lub nieprawidłowe założenie dodatkowych przerw). Nie zgadza się z danymi 4 h i 1 h.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się postoje/przerwy, zawsze sprawdź, czy pytanie dotyczy prędkości "eksploatacyjnej" (z postojami) czy tylko jazdy (bez postojów). Najpierw wyznacz poprawny czas, dopiero potem licz prędkość.