KWALIFIKACJA BUD13 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 8.
Silnik dwusuwowy o zapłonie iskrowym zasilany jest mieszanką oleju i benzyny w stosunku 1:30. Ile oleju należy dodać do 4,5 l benzyny, aby otrzymać taką mieszankę?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stosunek 1:30 oznacza 1 część oleju na 30 części benzyny.
Dlatego dla 4,5 l benzyny obliczamy: 4,5 ÷ 30 = 0,15 l, czyli 150 ml oleju.
Taka ilość zachowuje wymaganą proporcję mieszanki w silniku dwusuwowym.

Pełne wyjaśnienie:

W zapisie "mieszanka oleju i benzyny w stosunku 1:30" chodzi o proporcję olej:benzyna. Oznacza to, że na każdą określoną ilość benzyny przypada odpowiednio mniejsza ilość oleju: dokładnie 1 część oleju na 30 części benzyny.

Skoro mamy 4,5 l benzyny, to ilość oleju liczymy jako:

olej = benzyna / 30

Podstawiamy dane:

olej = 4,5 l / 30 = 0,15 l

Można też przeliczyć wynik na mililitry, co bywa wygodne w praktyce (miarki w korkach/pojemnikach często mają podziałkę w ml):

0,15 l = 150 ml

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,45 l wynika zwykle z błędu "przesunięcia przecinka" lub intuicyjnego dopasowania do 4,5 (podobny zapis), ale nie spełnia proporcji 1:30 – to byłoby 1:10.
  • 0,30 l jest dwukrotnie za duże względem 0,15 l; odpowiadałoby sytuacji, jakby na 4,5 l benzyny przyjąć proporcję 1:15.
  • 0,50 l jest jeszcze większą ilością i również nie odpowiada stosunkowi 1:30; taka mieszanka byłaby znacznie "bogatsza" w olej.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: gdy w proporcji jest "1:30", a znasz ilość tego składnika, który odpowiada "30" (tu: benzyna), to dzielisz przez 30, aby wyznaczyć składnik odpowiadający "1" (tu: olej).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Proporcja 1:30 oznacza stosunek olej:benzyna. Na 30 części benzyny przypada 1 część oleju. W praktyce: ilość oleju wyliczasz, dzieląc ilość benzyny przez 30 (gdy znasz benzynę), aby zachować wymagane smarowanie w silniku dwusuwowym.
Stosujesz wzór: olej = benzyna / 30. Dla 4,5 l: 4,5 ÷ 30 = 0,15 l. To jest 150 ml. Tę ilość oleju dolewasz do odmierzonej benzyny, mieszając paliwo przed wlaniem do zbiornika.
W wielu silnikach dwusuwowych smarowanie odbywa się przez olej rozprowadzany razem z paliwem. Olej w mieszance ogranicza tarcie i zużycie elementów współpracujących (np. tłok–cylinder). Zbyt mało oleju grozi zatarciem, a zbyt dużo może powodować dymienie i nagar.
1 litr to 1000 mililitrów. Dlatego 0,15 l × 1000 = 150 ml. Na egzaminie to częsty krok kontrolny, bo wyniki w litrach bywają małe, a w praktyce olej często odmierza się właśnie w mililitrach.
Tak, często jest to wygodne: wlewa się odmierzoną ilość oleju do kanistra i dolewa benzynę, aby ułatwić wymieszanie. Kluczowe jest dokładne odmierzanie i energiczne wymieszanie paliwa przed tankowaniem. Na egzaminie liczy się jednak głównie poprawny rachunek proporcji.
Typowe pomyłki to: odwrócenie stosunku (traktowanie 1:30 jako 30 części oleju), mnożenie zamiast dzielenia oraz błąd jednostek (np. pomylenie 0,15 l z 15 ml lub 1500 ml). Pomaga zapisanie wzoru i szybka kontrola sensu wyniku.
Możesz wykonać kontrolę: jeśli na 3 l benzyny byłoby 0,1 l oleju (bo 3/30=0,1), to na 4,5 l powinno być trochę więcej, czyli 0,15 l. Taki "test rozsądku" chroni przed błędem przecinka lub wyborem odpowiedzi podobnej do 4,5.
Gdy znasz ilość składnika odpowiadającą większej liczbie w stosunku (tu: benzyna = 30), zwykle dzielisz, aby dostać składnik odpowiadający "1" (olej). Mnożysz dopiero wtedy, gdy liczysz dla wielu "części" oleju lub gdy przeliczasz z jednostki na jednostkę.
Nie zawsze. W praktyce proporcje mogą się różnić zależnie od producenta silnika, rodzaju oleju i warunków pracy. Na egzaminie przyjmujesz proporcję podaną w treści zadania i na jej podstawie wykonujesz obliczenia. W pracy zawodowej należy sprawdzać zalecenia w instrukcji.
Najszybciej: zapisz jedno zdanie "olej = benzyna/30", potem wykonaj dzielenie. Dla 4,5 l: 45/300 = 0,15 l. Na koniec dopisz w nawiasie 150 ml jako kontrolę. Ta metoda zmniejsza ryzyko pomyłki i ułatwia ocenę sensu wyniku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcja (dostęp: 2026-03-01)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Silnik_dwusuwowy (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały szkolne z działu: proporcje i ułamki (matematyka praktyczna)
  • Instrukcje obsługi/DTR maszyn z silnikami dwusuwowymi (sekcja: przygotowanie paliwa/mieszanki)
  • Podstawy budowy i eksploatacji silników spalinowych (rozdział o smarowaniu i zasilaniu dwusuwów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego