W układach pneumatycznych często występuje potrzeba, aby element wykonawczy (np. siłownik jednostronnego działania) został uruchomiony po pojawieniu się sygnału sterującego z jednego z dwóch niezależnych torów. W takim przypadku stosuje się element, który "przepuści" ciśnienie z tego wejścia, na którym aktualnie pojawił się sygnał, a jednocześnie odseparuje drugie wejście, aby nie następowało wzajemne "przedmuchiwanie" torów sterowania.
Tę funkcję spełnia zawór podwójny zwrotny (często opisywany jako zawór logiczny OR). Jeśli sygnał pojawi się na A, na wyjściu pojawi się ciśnienie sterujące; analogicznie dla B. Dzięki dwóm członom zwrotnym układ zachowuje się jak pneumatyczna alternatywa: wystarczy jeden poprawny sygnał, aby uzyskać sterowanie na wyjściu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do takiej funkcji?
- "rozdzielający 3/2" jest rozdzielaczem o określonej liczbie dróg i położeń, typowo używanym do zasilania/odpowietrzania toru (często także do sterowania siłownikiem jednostronnym), ale sam w sobie nie jest elementem łączącym dwa niezależne sygnały w logice OR.
- "podwójnego sygnału" zwykle kojarzy się z logiką AND (wymóg obecności dwóch sygnałów naraz), a więc z inną zasadą działania niż "A lub B". W zadaniu mowa o sterowaniu sygnałami A i B, ale o typie elementu decyduje funkcja widoczna na diagramie, nie samo brzmienie nazwy.
- "rozdzielający 5/2" jest typowy dla siłowników dwustronnego działania (dwa wyjścia robocze), więc funkcjonalnie nie odpowiada prostemu układowi, w którym istotą jest wybór jednego z dwóch sygnałów sterujących.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: jeśli na schemacie widać dwa wejścia sterujące, z których dowolne ma uruchomić dalszy element, to najczęściej jest to układ OR, czyli zawór podwójny zwrotny. Jeśli natomiast wymagane są oba sygnały naraz, wtedy rozważa się zawór "podwójnego sygnału" (AND).
